Een vleugje loft in het bos

Te huur: boswachtershuizen, molenaarswoningen en onderkomens voor schaapherders. Een royale berg hout voor het haardvuur ligt klaar.

Zo zie je een weekeinde in de herfst voor je. Gebarsten beukennoten knarsen onder de wandelschoenen en in de verte, wat beschaduwd door grote eikenbomen, doemt het vakantiehuis op. Het haardvuur is aan, vertelt de rookpluim uit de schoorsteen. En binnen in de oven smeult het stoofvlees in een gietijzeren pan.


Vorige week, op landgoed De Keyenberg in Renkum, was het zover. Huis De Harten, een voormalige boswachterswoning, is het onderkomen. Het huis met rood en groen geschilderde luiken ligt in boswachterij Oostereng, net ten oosten van Wageningen. Loop een stille beukenlaan uit en je kijkt over het dal van de Renkumse beek.


Huis De Harten is eigendom van Staatsbosbeheer. De dienst verhuurt 55 huizen voor weken, midweken of weekeinden. Het zijn voormalige boswachtershuizen, verlaten molenaarswoningen en gewezen onderkomens voor schaapherders, veengravers of bosarbeiders. Gemene deler: géén slagboom van een vakantiepark, geen buren en in de verste verte geen zwemparadijs te bekennen. Het interieur is opvallend fris en ruim. Alle huizen zijn ingericht door het Utrechtse architectenbureau Workshop of Wonders. Planken vloeren, gezaagd uit bomen van Staatsbosbeheer, open keukens, robuust meubilair. Een vleugje loft in de bossen, zonder dat het misstaat in de vaak historische woningen.


De huizen zijn in de afgelopen decennia beschikbaar gekomen toen de boswachter verhuisde naar het dorp en de kleine boer, werkend op grond van Staatsbosbeheer, het voor gezien hield. Een aantal woningen werd verkocht, tot Staatsbosbeheer bedacht dat het verstandiger was om de huizen aan te houden en te verhuren als vakantiewoning. Zo blijft cultuurhistorisch erfgoed behouden, wordt geld verdiend voor natuurbeheer en wordt bezoek aangemoedigd van de gronden van de staatsdienst, die met het ter beschikking stellen van de landerijen een maatschappelijk doel verwezenlijkt.


Staatsbosbeheerbeddengoed

Hier is een uniformiteit bereikt die nu eens niet tegen de borst stuit. De grote houten bedden zijn opgemaakt en voorzien van lakengoed van een hotelachtige stijfheid. Een katoenen sticker op de hoek van de lakens laat zien dat het hier Staatsbosbeheerbeddengoed betreft. De keuken is compleet en het huis is brandschoon.


Dit is een vakantiehuis waar nu eens niet moeilijk wordt gedaan over een haardvuur. Ieder huis heeft een houtkachel die open kan worden gestookt. En er ligt geen afgemeten netje met blokjes naast, maar het hout kan worden opgehaald uit de halfopen schuur met hout dat is gekapt in het bos om het huis. Een royale berg, die ook van het overwinteren in het huis geen enkel probleem zal maken. Ook al draait de verwarming met gemak en heeft het huis zijn eigen, geruisloze systeem voor luchtcirculatie.


De meeste huizen liggen in het oosten van het land, met de nadruk op Gelderland (18 huizen) en Overijssel (14). Tot de kleinste huizen behoort een rietgedekte molenaarswoning in Nationaal Park de Weerribben. Geschikt voor twee personen en bukken bij het binnengaan. In het grootste huis, een carréboerderij in Midden-Limburg, passen twee keer zes personen. Je loopt van het ene naar het andere deel over de binnenplaats, ideaal voor twee gezinnen.


De komende jaren denkt Staatsbosbeheer het aantal huizen met zo'n vijf per jaar uit te breiden. Uiteindelijk moet de collectie 'Buitenleven' groeien van 55 tot ongeveer 100 woningen. Binnenkort worden arrangementen 'Ontdek Nederland' aangeboden, waarin je in ruim anderhalve week (midweek-weekend-midweek) drie woningen in drie verschillende gebieden bewoont.


Bij een aantal woningen, zoals een rietgedekte boerderij in Staphorst, wordt geëxperimenteerd met een hout gestookte hottub aan de bosrand. Het is de vraag of de huizen dat nog nodig hebben.


HOE UW BOSWACHTERSHUIS OF DUINWONING TE BOEKEN

De huizen van Staatsbosbeheer zijn vaak lang van tevoren verhuurd, vooral de woningen op de Veluwe en in de duinen. Hoe dan toch het favoriete huis op tijd vastleggen? Zet het alarm van uw smartphone op 1 januari 2013. En boek dan online uw duinwoning voor de zomer of boshuis voor de zomer, herfst of kerst.


Boeken kan vanaf de jaarwende twee jaar vooruit. Dus op 1 januari aanstaande kunt u tot en met december 2014 reserveren. Dat geldt steeds voor hele weken. De weekends en midweken worden doorgaans pas kort van tevoren in de verhuur gebracht. Deze short stays zijn vanaf een maand voor de begindatum te boeken. Overigens geldt deze beperking niet voor de grootste huizen.


De prijzen lopen in het hoogseizoen uiteen van 800 tot ruim 1.700 euro per week. Een weekend (drie nachten) is te boeken van 470 tot 1.250 euro. De huizen zijn geschikt voor twee tot twaalf personen.


In het laagseizoen lopen de huren uiteen van 535 tot 1.265 euro per week en per weekeinde van 380 tot 950 euro, eveneens afhankelijk van de grootte van het huis.


Binnen zonder sleutel

Niet eerst ergens je sleutel ophalen, maar meteen naar binnen met een pincode op de voordeur. Het is een sterke troef van de huizen van Staatsbosbeheer. Na reservering krijg je een pincode per mail toegezonden. Verder ontmoet je niemand, bij begin noch einde van je verblijf in een van de huizen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden