Een vergeten foto, 800 vierkante meter groot

Toch wel een vreemde gewaarwording, een vergeten foto die hij in 1948 heeft genomen, nu 800 vierkante meter groot tegen de glazen buitenwand van de Cruise Terminal op de Rotterdamse Wilhelminakade....

'Ik kan me niet meer herinneren dat ik hem heb genomen, maar ik ben ijdel genoeg om het mooi te vinden', zegt Daniël van de Ven, die tussen 1948 en 1972 vrijwel continu op deze kade heeft gefotografeerd, onder meer achttien jaar als bedrijfsfotograaf voor de Holland-Amerika Lijn (HAL).

De foto, Studenten vertrekken met de Volendam, werd gisteren officieel onthuld. Hij is onderdeel van het R2001-project Going Dutch, dat bestaat uit ruim een dozijn reusachtige kunstwerken die worden getoond op de gevels van gebouwen in de stad.

'Volendam' verkeert in gezelschap van onder meer Andy Warhols Queen of the Netherlands, Beatrix en Jan Sluijters' Vrouwenportret. Van de Vens verbeelding van 'de grote oversteek' werd gekozen door het Ontwikkelingsbedrijf Rotterdam, als een hommage aan de ontwikkeling van de Kop van Zuid, waartoe de Wilhelminakade behoort.

Dat Van de Ven zich deze specifieke foto niet meer kan herinneren is niet vreemd. 'Van de Wilhelminakade weet ik niet of ik er nou drieduizend, tweeënhalfduizend of tweeduizend heb gemaakt', zegt hij in Hotel New York, op het puntje van de kade. In zijn tijd was dit het oude HAL-kantoor. Hij liep de trappen minstens vijf keer per week op en af. 'Alle foto's moest je zelf brengen.'

Op de kade zijn nu nieuwe gebouwen verrezen als het Luxor Theater en de wolkenkrabbers van het Havenbedrijf en KPN Telecom. Als rechtgeaard Rotterdammer heeft de fotograaf daar geen moeite mee. 'Het is panta rhei, de stelling van Heraclitus dat alles beweegt en alles stroomt. Het enige dat blijft is de verandering. De stad heeft die dynamiek.'

Dat neemt niet weg dat hij graag herinneringen ophaalt aan die oude tijden, toen vanaf dit punt de Rotterdam, de Nieuw-Amsterdam en de Statendam vertrokken. 'Dit is een plek met een voor veel mensen grote emotionele lading. Zo is Madeleine Albright vanaf deze kade naar Amerika vertrokken.'

Ook herinnert hij zich nog als de dag van gisteren hoe de Belgische koning Leopold hier door honderden landgenoten werd opgewacht. En hoe de Amerikaanse Marshall-hulp hier werd gelost. 'Dat was in de loods Philadelphia, met de Amerikaanse ambassadeur Baruch. '

Hoogtepunt voor hemzelf was dat hij filmster Paulette Goddard en haar man, schrijver Erich Maria Remarque, mocht fotograferen voor het VIP-boek van de HAL. 'Vooral omdat Goddard zo'n mooie vrouw was. '

De Wilhelminakade raakte eind jaren zestig in verval. De metamorfose van het HAL-kantoor in Hotel New York in 1993 leidde de wederopstanding in. De oude ontschepings- en passagehal heet nu heel fraai Cruise Terminal en fungeert als Grand Café en zalencomplex. De levendigheid op het water is geheel verdwenen. Van de Ven, een tikkeltje spijtig: 'Nu is het voor die kade toch een dode hond aan een touwtje.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.