Een two-horse-race tussen Boris Johnson en Jeremy Hunt: wie ligt voor?

Circus-Boris was zaterdagmiddag aanbeland in Carlisle in het noordwesten van Engeland. Op een renbaan troffen de rivalen Boris Johnson en Jeremy Hunt elkaar. Wie van de twee kon het publiek het meest bekoren: ‘redder in nood’ Johnson of ‘aanpakker’ Hunt?

Boris Johnson in het stadje Carlisle, tijdens de vierde van een lange reeks verkiezingsdebatten. Beeld Getty Images

Boris Johnson improviseert zich door een antwoord op de vraag of de Britse regering een klimaatnoodtoestand moet uitroepen wanneer er buiten een helikopter landt. De kandidaat-premier kijkt verschrikt op. ‘Oh, nee,’ zegt hij, ‘ik heb het verschrikkelijke gevoel dat-ie voor mij komt. Wat gênant, net nu we het over het milieu hebben! Ik zal ter compensatie een struik planten.’ De zaal lacht. En lacht tien minuten nog harder wanneer het toestel, dat voor Johnsons rivaal Jeremy Hunt bestemd blijkt te zijn, tijdens het opstijgen zoveel wind veroorzaakt dat het scherm achter Johnson bijna omwaait.

Circus-Boris was zaterdagmiddag aanbeland in Carlisle, een stadje in het uiterste noordwesten van Engeland, nabij het westelijke uiteinde van de Muur van Hadrianus. Op de plaatselijke renbaan vond de vierde van een lange reeks hustings plaats; bijeenkomsten waar Hunt en Johnson een korte toespraak houden, worden geïnterviewd en vragen van de aanwezigen beantwoorden. Bij deze reeks hustings gaat het om een bijzonder en geprivilegieerd electoraat: de leden van de Conservatieve Partij die hun nieuwe partijleider kiezen, en daarmee de nieuwe premier.

In het zaaltje waar normaliter de paardenliefhebbers kijken naar de races, zijn nu tweehonderd Tories bijeen voor de two-horse-race tussen Johnson en, op gepaste afstand, Hunt. Eerstgenoemde is al jaren de publiekslieveling bij de achterban. Ze komen om Boris te zien, niet Jeremy. Zo ook Andy Saunders. ‘Het zal de zesde keer zijn dat ik Boris zie spreken en telkens hou ik er een positief gevoel aan over,’ zegt de boekhouder uit Haltwhistle, waar hij in de parochieraad zit. ‘Dat hebben we nu hard nodig. Zorgen om zijn leiderschap? Nee, hij weet altijd de juiste mensen op de juiste plekken neer te zetten.’

Redder in nood

In het introductiefilmpje profileert Johnson zich als redder in nood. ‘Het uur voor de zonsopgang is het donkerste’, klinkt het, de stelling waar Winston Churchill zijn ‘darkest hour’-frase op baseerde. Tot de Borista’s in het publiek behoren Bill en Marion Bertham, een ouder echtpaar. ‘Na een No Deal zal het even moeilijk worden’, erkent Bill, ‘maar wij Britten zijn op hun best als we met de rug tegen de muur staan.’ Zijn vrouw roemt Johnsons directheid. ‘Ik heb lang in Duitsland gewoond en Duitsers hadden vaak moeite met onze gewoonte om de hete brij heen te draaien, net als andere Europeanen dat hebben.’

Leden van de Conservatieve Partij luisteren toe in Carlisle. Beeld Getty Images

Nevenschade van een akkoordloze Brexit zou ook het opbreken van de Britse unie kunnen zijn, waardoor Carlisle een grensplaats wordt. Voor de Borista John Underwood is dat geen zorg. Integendeel. ‘Ik ben bereid om de Muur van Hadrianus goed dicht te metselen’, zegt hij met een lach, ‘vanuit Schotland hoor ik al mijn hele leven niets dan geklaag. De Schotten zelf hebben er een woord voor: greeting.’ Zijn makker Cliff McKnespiey koestert twijfels over Johnson. ‘Na die ruzie met zijn vriendin had hij vragen van de pers moeten beantwoorden. Zijn zwijgen vond ik een zwaktebod.’

Tijdens de hustings zelf zou Johnson plechtig beloven dat ‘Lady Britannia’ bij hem in veilige handen is.

Nieuwe onderhandelingen

Hunts handelsmerk zijn de opgestroopte mouwen, aangevend dat hij als entrepreneur van aanpakken weet. De minister van Buitenlandse Zaken wil de EU verleiden tot nieuwe onderhandelingen. ‘De minst slechte van twee opties’, oordeelt kolonel Chris Sanderson, die met stijgende verbazing het Brexit-enthousiasme van zijn partijgenoten bekijkt. ‘Als je Brexit op een analytische wijze bekijkt, kun je niet anders dan concluderen dat het waanzin is. Rory Stewart deed dat, een wijze man voor wie ik nog heb gewerkt toen hij in Afghanistan zat. Maar onze partij lijkt te zijn bezeten door waandenkbeelden.’

Jeremy Hunt zondag bij de BBC studio's voorafgaand aan een tv-optreden. Beeld REUTERS

De reeds afgevallen kandidaat Stewart, wiens kiesdistrict in deze grensstreek ligt, blijkt meerdere fans te hebben. ‘Hij weet waarover hij praat’, zegt Gordon Brown, een zuivelboer die Europese exportheffingen vreest na een No Deal. ‘Brexit is geen uit de hand gelopen grap. Er moet een compromis komen.’ Hij hoopt nu op Hunt, wiens handicap is dat hij in 2016 voor Remain heeft gestemd. ‘Maar ik zou nu Leave hebben gestemd’, stelt hij de aanwezigen gerust, ‘want inmiddels weten we dat na een stem op Leave de economie niet is ingestort, zoals was voorspeld.’

Hunt begaat een ‘fout’ wanneer hij No Deal omschrijft als ‘crashing out’, iets waar interviewer Iain Dale hem op vastpint. ‘Geeft dat niet weer hoe je werkelijk over een No Deal denkt?’ Johnson zelf heeft de kans op een No Deal geschat op 1 op 250.000, daar andere EU-landen er geen belang bij hebben. Wanneer Dale een vraag aan Johnson begint met de woorden ‘Wat doe je als we op 31 oktober…’ interrumpeert de blonde politicus hem meteen. ‘Als? ALS??,’ klinkt het speels-verontwaardigd, ‘wanneer zou je bedoelen’. De zaal vindt het prachtig, behalve de kolonel die mismoedig zijn hoofd schudt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden