Een Nederlandse postbode was op zoek naar zijn identiteit en werd jihadist

Reinier Bergema, onderzoeker bij The Hague Centre for Strategic Studies, stelde een databank samen van Nederlandse jihadgangers, mensen die sinds 2012 in drie golven afreisden naar Irak of Syrië. De databank bevat profielen van 207 van de 280 geregistreerde jihadi's. Vijftig daarvan zijn inmiddels teruggekeerd naar Nederland, een onbekend aantal is gedood en de rest bevindt zich nog in oorlogsgebied.

Onder hen Zakariyya al-Hollandi (nu 29), in het Overijsselse Heeten beter bekend als postbode Victor Droste. Hij vertrok begin 2013 naar Syrië. Van de jihadi in de databank is 46 procent van Marokkaanse komaf en 10 procent van Turkse. Victor Droste behoort tot de 17 procent met een Nederlandse achtergrond. Dat was ook de kop boven de opening van de Volkskrant: 'Jihadgangers relatief vaak bekeerlingen'. De Nederlandse moslimgemeenschap telt tussen de 2 en 3 procent 'bekeerlingen'.

Dat is niet zo vreemd, je ziet wel vaker dat nieuwe gelovigen (oud-atheïsten, voormalige vleeseters, ex-rokers) hun verse overtuiging met grote gedrevenheid uitdragen en een zekere onverdraagzaamheid jegens andersdenkenden aan de dag leggen. Onder de strijders van islamitische komaf zijn er ongetwijfeld ook heel wat die je als bekeerling kunt beschouwen: ze bekeerden zich vanuit een gematigde vorm van de islam tot de radicale.

RTV Oost reisde af naar Heeten, nadat in april 2013 duidelijk was geworden dat Droste op reis was gegaan. 'Mogelijk was Victor op zoek naar zijn identiteit', zei de verslaggever. Volgens hem was de postbode gabber en gothic geweest, maar daarin had hij zijn identiteit niet gevonden. Op YouTube staat een filmpje van Droste, een paar dagen voor vertrek. Hij heeft een baard laten staan, blijkt al een mondje Arabisch te spreken en heeft kennelijk ijverig de Koran bestudeerd. Er drentelt een zwarte kat rond zijn voeten. Hij wekt een gehersenspoelde indruk. Victor heeft het licht gezien, dat is duidelijk.

Dat wordt nóg duidelijker als je op YouTube de twee lange gesprekken terugluistert die Victor aan de vooravond van zijn vertrek voert met Dennis 'Abdelkarim' Honing. Honing zegt dat hij hem de volgende dag op de trein zal zetten 'als de eerste Nederlandse bekeerling die naar Syrië vertrekt'. Honing komt over als een intelligente engerd, van wie je je afvraagt waarom hij zelf eigenlijk niet naar de heilige oorlog vertrekt om er te sneuvelen, in plaats van een naïeve, verlegen jongen erheen te hitsen.

Honing zou twee jaar later, samen met Elsevier-journaliste Nikki Sterkenburg, het boek Ongeloofwaardig schrijven, 'hoe ik mezelf radicaliseerde en daar van terugkwam'. In 2016 trok hij, als columnist van GeenStijl, zelfs enige maanden fel ten strijde tegen de islam. Als gederadicaliseerde schoof hij aan in diverse praatprogramma's.

Ongeloofwaardig geeft scherp inzicht in de achtergronden van radicalisering en het laat bovendien zien dat die niet onomkeerbaar is. Het wantrouwen jegens de jihadi's lijkt me terecht, maar er zitten vermoedelijk ook in Syrië, Irak en Nederland spijtoptanten, mensen die net als Honing tot andere inzichten zijn gekomen en van wie we veel kunnen leren in het gevecht tegen radicalisering en degenen door wie die wordt gevoed.

Het is niet duidelijk hoe het er met Victor Droste voor staat. Op sociale media liet hij weten nooit meer terug te willen naar Heeten. Dat kan ik me goed voorstellen - maar hij heeft, net als andere jihadi's, wel een Nederlandse advocaat in de arm genomen, wat op iets anders duidt.

Jihadgangers zijn relatief vaak bekeerlingen; 45 procent is van Marokkaanse komaf

Onder de Nederlandse jihadgangers die sinds 2012 afreisden naar Syrië en Irak zijn relatief veel bekeerlingen: 17 procent. Dat percentage is zeven keer zo hoog als het aandeel van bekeerlingen in de gehele Nederlandse moslimgemeenschap. Dit blijkt uit een databank van Nederlandse jihadgangers. Lees hier het hele artikel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden