Een nazaat van 's keizers minister

Tussen Shanghai en Hongkong groeit en bloeit een nieuwe wereldmacht. Deze zomer reisde de Volkskrant door het gebied dat aanspraak mag maken op de titel meest ambitieuze regio ter wereld....

Van onze correspondent Hans Moleman

Waarom blaast een Chinees een bus op? Het was iemand met kanker diedaardoor problemen had gekregen op zijn werk, lees je de volgende dag. Metenige regelmaat hoor je over zulke incidenten. Zo was er een tijdje terugin Suzhou, een boomtown anderhalf uur rijden van Shanghai, een man die eenkleuterschool binnenliep en met een mes wild om zich heen begon te steken.Het was een gastarbeider uit een van de arme provincies. Maar wat preciesde kortsluiting in zijn hoofd had veroorzaakt bleef ongewis. Destaatspers graaft liever niet te diep.

Chinese sociologen zeggen dat het vaak protestacties zijn van eenlingendie zijn vastgelopen in het moderne China. Ze zijn zo meedogenloosuitgebuit, ziek, in de steek gelaten dat ze desperaat wraak nemen opschijnbaar willekeurige mensen in hun omgeving.

Zulke voorvallen doen je beseffen met wat voor waagstuk de Chineseregeerders bezig zijn. Na vele eeuwen feodale misère, een halve eeuwnationalistische chaos en bijna een halve eeuw rode terreur tracht men metbehulp van enorme investeringen uit binnen- en buitenland en exploitatievan goedkope arbeidskrachten een nieuwe wereldmacht uit de grond testampen. Wie het niet kan bijbenen moet maar zien hoe hij zich redt.

Hu Jintao ziet het gevaar dat zijn Wirtschaftswunder ten onder gaat aansociale onrust. De president wil dan ook een 'harmonieuze samenleving'opbouwen. De één miljard Chinezen die nog geen honderd euro per maandverdienen en amper een ziekenhuis of school kunnen betalen, moeten gaanmerken dat ze er ook bijhoren.

Hu is een intrigerende man. In de bijna twee jaar dat hij aan de topvan de machtsketen staat heeft hij nog weinig kleur bekend. Sceptici vrezen dat hij eerder een behendige nationalist is dan een gematigde hervormer.Hoe zou het in Kengkou, Hu's geboortedorp, met zijn harmonieuze samenlevinggaan?

De nieuwe leider van China stamt uit Anhui, een arme provincie achterShanghai waar veel gastarbeiders vandaan komen. Kengkou ligt in een groene vallei tussen hoge bergen.

Het nietige Kengkou blijkt een toeristische attractie. Niet vanwegeHu Jintao, maar omdat het in de oude keizertijd al twee andere hogeChinezen had voortgebracht: twee ministers. Een ereboog, een paarherenhuizen en een indrukwekkende familietempel vormen nu een ProvincialeHistorische Plaats.

Op die ene toeristenstraat na is het een arm dorp. Er wordt drukgetimmerd aan een restaurant voor de toerbussen, er is waterleiding enelektriciteit, maar de meeste inwoners zijn kleine boertjes, net alsvroeger. 'De enigen die er beter van worden dat de president hier vandaankomt zijn de lokale leiders, niet het gewone volk', zegt eenstraatverkoper. Hoezo? Hij haalt zijn schouders op.

De president komt uit een van de betere families. De Hu's warentheehandelaren, vertelt het meisje dat ons als gids is toegewezen. Ze heetSnow Hu en is een ver familielid van Hu Jintao, vertelt ze. De vader engrootvader van de president waren welvarende heren van de thee. Depatriciërswoning van de Hu's staat leeg, maar wordt netjes onderhouden,vertelt Snow.

De vernieldrift van de Culturele Revolutie blijkt aan deze afgelegenvallei niet voorbij te zijn gegaan. In de eeuwenoude tempel van de Hu-clanzijn van bijna alle figuren in het sierlijke houtsnijwerk op de deuren dehoofden weggehakt.

Onze gids vertelt graag. De president is een verre afstammeling('veertien generaties terug') van een van de twee keizerlijke ministers dieKengkou voortbracht, weet ze. En die minister was niet zomaar een adjudantvan de keizer. Hu's voorvader was de hoogste militaire chef, en naar hetschijnt een bekwaam strateeg.

Een nieuwe president met eeuwenoud, hoogwaardig militair- enhandelsbloed in de aderen - wie had dat gedacht. In de officiële biografiezul je dit soort details in ieder geval niet vinden.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden