Column

Een klassiek Frans-Nederland compromis

Duisenberg zou na enige tijd als ECB-president 'vrijwillig' opzij stappen, 'wegens zijn leeftijd' of iets van gelijke strekking, ten faveure van Trichet. En zo geschiedde. En nu hebben we de Rembrandt-toestand.

Wim Duisenberg, de eerste president van de Europese Centrale Bank weliswaar een Nederlander.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

De vorige keer dat Nederland en Frankrijk allebei hetzelfde wilden, bracht dat een hoop consternatie, blinde woede en calimerogepiep teweeg aan deze zijde van de knoflookgrens, en stond er een fractievoorzitter van de VVD in de Tweede Kamer op het katheder te bonken onder het slaken van oorlogskreten. Hij heette Frits Bolkestein, hij had gewerkt in Frankrijk, hij wist derhalve dingen over de wereld die de eenvoudige boerenpummels van de volksvertegenwoordiging niet wisten, en hij verspreidde wijsheden als: 'Het enige waar de Franse regering ontzag voor heeft, is een glásharde opstelling.'.

Het liep af zoals het wel vaker afloopt wanneer de Fransen iets willen en de voltallige Nederlandse diplomatieke dienst zich handenwringend loopt af te vragen of het geoorloofd is terug te bullebakken. Nederland boog voor dat woord waar Nederland wegens gebrek aan overweldigende aantallen pantserdivisies zelden weerstand aan kan bieden: compromis. Het compromis is uitgevonden in de polder, het compromis laat zich altijd verkopen aan het volk met het argument 'geloof me, het had véél erger kunnen zijn.' Ach, natuurlijk, wat knap onderhandeld, knikt iedereen vervolgens.

En zo werd de eerste president van de Europese Centrale Bank weliswaar een Nederlander - Wim Duisenberg, inmiddels overleden en later beter bekend als 'de man van Gretta' - maar hij zou die functie wel - compromis! - delen. Met de Fransman Jean-Claude Trichet, die aanvankelijk door niemand in Europa gesteund werd behalve door Frankrijk zelf, waar ze Duisenberg 'een ambtenaartje' vonden, maar dat bleek genoeg. Duisenberg zou na enige tijd als ECB-president 'vrijwillig' opzij stappen, 'wegens zijn leeftijd' of iets van gelijke strekking, ten faveure van Trichet.

En zo geschiedde.

En nu hebben we de Rembrandt-toestand. Ook al iets wat Nederland kennelijk graag wil. Ook al iets waarvan in Den Haag kennelijk werd gedacht 'wie zou ons sympathieke, weerloze landje nou kwaad willen doen en op de valreep naar gaan doen over die schilderijen?' Ook al iets waarvan aan Franse zijde in een vlaag van machtsfrustratie werd besloten tot obstructie waar mogelijk.

Als je het op straat vraagt, strijden twee emoties om voorrang. Er is de school 'is van ons, hoort in ons land, is ons erfgoed, een soort Zwarte Piet waar die rotfransozen met hun rotpoten van af moeten blijven'. Zeg maar de school van De Telegraaf, die de scoop van de Rembrandts had en al hartstochtelijk een kant in de oorlog heeft gekozen. De krant berichtte dit weekend op de voorpagina over 'ergernis over Frans chauvinisme', 'brutale' Fransen en 'een snoeihard machtsspel'.

En er is de school van '80 miljoen euro voor de hobby van Alexander Pechtold en onze bejaarden maar in de urine zitten, het is godgeklaagd'.

Peiler des volks Maurice de Hond stelde al vast dat 56 procent van de mensen in het land tot die laatste stroming behoort. Die gaan niet meevechten als het erop aankomt.

Ondertussen geloven ze bij The New York Times dat Maerten en Oopjen hier te lande 'are often referred to as 'the brother and sister' of The Night Watch'.

'Often'. Over twee schilderijen waarvan 99 procent van de mensen tot vorige week nog nooit had gehoord. Ook bij de NYT slikken ze de lobby van Wim Pijbes voor zoete koek.

Het zal wel weer een klassiek Frans-Nederland compromis worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden