Column

Een Kamerlid kan een lastige puzzel zijn

Zet 'Kamerlid' op je cv en de deuren springen niet open.

Willem Geerken: 'Zielige hoopjes mens.'

De 150 tulpvormige zetels in de plenaire zaal veranderen in schietstoelen. Zeker de helft van de Kamerleden moet volgend jaar een andere baan zoeken, voorspellen ingewijden. Sommigen - Sharon Gesthuizen, Arnold Merkies, Helma Neppérus - hebben al gemeld dat ze vertrekken. Bij VVD en PvdA lopen er tientallen rond die weten dat het zometeen voorbij is.

Stel je voor: hoog op de apenrots, elke dag een mooi jurkje of strakke puntschoenen aan en met energieke blik de uitdagingen tegemoet. Agenda afwerken die je medewerker voor je opstelde, interviewtje, vijf minuten radio, petitie in ontvangst nemen, telefoontjes, Twitter, altijd met drie dingen tegelijk bezig, steeds met een glimlach. Al die mensen die contact zoeken, die willen weten wat jij vindt.

Dan blijkt ineens dat het niet om jou ging, maar om de functie die je had en de macht die daarmee samenhangt. Op slag is dat hele netwerk waarin je hing verdampt. Niet te geloven de leegte waar je dan door wordt omgeven, de blanco agenda, de spanningsloze ochtenden, het diepe gevoel van overbodigheid, opeens weer tussen de mensen in je thuisdorp of -stad die je al half vergeten waren. Opnieuw accountmanager worden, of politieman.

Soms hoor je Kamerleden hardop nadenken over dat later. Dan beginnen ze over de hypotheek, over studerende kinderen, over de knappe baan die ze opgaven om de politiek in te gaan. Alsof het Kamerlidmaatschap een carrièremove is. Oud-Kamerlid Wassila Hachchi bracht het onder woorden in de verklaring waarmee ze vorige week D66 verliet: 'In 2015 na het vertrek van twee collega's heb ik uit partijloyaliteit twee betaalde banen voorbij laten gaan.' Vreemd zinnetje: een Kamerlid dat een baan laat lopen en dat als verdienste beschouwt...

Vier firma's springen in dat gat: ze maken er werk van oud-politici aan een baan te helpen. Outplacement heet dat. Zo'n bureau vraagt 15- tot 20.000 euro voor de begeleiding, die trouwens door de uitkeringsinstantie verplicht wordt gesteld. Dat zoiets lang niet altijd succesvol verloopt, blijkt uit de cijfers die minister Plasterk aan de Kamer presenteerde. 42 procent van de bewindspersonen en Kamerleden heeft na een jaar nog geen eigen inkomsten. Geen lekker perspectief. Na drie maanden uitblazen moet er gesolliciteerd worden en na maximaal 38 maanden vervalt het wachtgeld.

Alsof de Kamer een carrièremove is.

Eerder deze week sprak ik met Willem Geerken van de Transitium Groep. Hij kreeg al tien Kamerleden op bezoek de afgelopen maanden. Wat kun je nou eigenlijk, vraagt Geerken dan. Wat een politicus meebrengt, droogt volgens hem snel op. Zo'n netwerk is een jaar later niks meer waard. Wat moet je met een oud-Kamerlid als collega? Kan zo iemand zich aanpassen? Weten ze hoe trein en bus werken? Ze hebben niet aan de knoppen gezeten, zegt Geerken. Altijd maar in die beschermende omgeving.

In zes weken wil hij hen zicht geven: wie ben ik, wat kan ik, wat wil ik? Hij leert ze LinkedIn, een sollicitatiegesprek voeren, een cv schrijven - dingen die ze vaak nog nooit hebben gedaan. De grote partijen zorgden voor je, vertelt Geerken. Maar dat is minder geworden. Vaak willen ze ook weten of er burgemeestersposten vrijvallen, of er toevallig wethouders op aftreden staan.

Geerken ontmoet 'vaak fysiek verwaarloosde figuren', 'zielige hoopjes mens' die nodig stoom moeten afblazen, moeten 'rouwverwerken' zelfs en de eigen kwaliteiten niet altijd kennen. 'Dan blijkt dat ze eigenlijk niet van mensen houden, niet tegen kritiek kunnen.' Denk aan nieuwe kansen, zegt hij dan. Al waarschuwt hij voor hooggespannen verwachtingen: voor wie tussen de 50 en 60 is, haalt solliciteren niks meer uit. Boven de zestig wordt het sowieso stapelen: dagvoorzitter, Raad van Toezicht, adviesklussen hier en daar.

Beeld Rechtenvrij

Een Kamerlid kan een lastige puzzel zijn, zegt Roeland Doornbosch van LoopbaanNaPolitiek een dag later peinzend. 'Een doorsnee werkgever heeft weinig beeld van wat zo iemand doet. Kan hij managen, een project leiden?' Hij kan beïnvloeden, argumenteren, snel schakelen, charmeren misschien - maar wat voor baan hoort daarbij? Zet Kamerlid op je cv en de deuren springen niet open. Eerder omgekeerd, denkt Doornbosch.

Belangenbehartiger, woordvoerder, lobbyist - veel verder komt Doornbosch niet. Zijn advies: begin op tijd met nadenken over wat je wilt. Een zoektocht duurt zeker een half jaar.

Het grote aftellen is begonnen. Eind dit jaar gaat Den Haag in de campagnestand. Dat betekent: nu voorbereiden op de sprong van de apenrots.

Reageren?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.