Een hand die in een pot groeit, en het is kunst

Inzicht

In een pot in de VS staat iets raars te bubbelen. Maar wat ís het eigenlijk?

Beeld Amy Karle

Ieuw, wat hebben die wetenschappers nu toch weer gedaan? De hand van een buitenaards wezen afgehakt en op sterk water gezet?

Schijn bedriegt: geen laboratorium natuurlijk waar het zo donker is, de kleuren zo precies met elkaar in balans, de belichting zo afgewogen. Een kunstobject, dat is wat we hier zien. Bio-art, zoals dat heet: een beetje wetenschap maar toch vooral heel veel kunst. Te bezichtigen in kunstenaarsbroedplaats 'Pier 9' in San Francisco. De hand is een werk van biokunstenaar Amy Karle, die eerder onder meer jurken ontwierp gebaseerd op het hartvaatstelsel.

En wat zien we hier? Kijk nog eens goed, er is iets raars aan de, jawel, hand. Die vingers zijn te mager, die gewrichten steken te veel uit, het lijkt wel een skelet. Of toch ook weer niet: daarvoor zit er te veel weefsel op de handpalm en tussen de duim en de vingers. En dan die rare, regelmatige roosterstructuur in de handpalm: dit kan geen echte hand zijn.

Mevrouw Karle heeft een menselijke skelethand genomen - zo'n plastic afgietsel van de biologieles - die ingescand en hem vervolgens op de computer aangekleed. Daarna printte ze hem uit in poreus, bioafbreekbaar hydrogel - vandaar dat de hand doorschijnend is.

Geinig, maar dat is nog maar het begin. Want kijk eens naar die kraantjes en slangen bovenop: deze hand staat niet zomaar in een leuke vaas. De kunstenares, die hulp kreeg van een materiaalwetenschapper en een celbioloog, heeft hem ingezaaid met stamcellen, die kunnen uitgroeien tot botweefsel. De hand staat in een biomedisch kweekvaatje. Net zoals echte onderzoekers doen in experimenten waarbij ze nieuwe stukjes weefsel of bot proberen te kweken.

En nu? Afwachten maar. Lekker laten groeien. We zien wel wat er gebeurt, vertelt Karle in een video. Misschien hebben die cellen wel geen zin om zich aan hun handmal te houden, wie weet ontstaan er wel allemaal prachtige uitstulpingen aan de hand.

Die kunstenaars toch ook altijd - een medicus zul je het niet snel horen zeggen.

Uitleg en foto: Amy Karle, 3Ders.org

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.