Een 'getuige uit het leger' komt met nieuwe foto's; Belgische para's bedreven gruwelen in Somalië

Een Belgische para die op het hoofd van een gesneuvelde Somaliër staat te urineren; een tweede soldaat, die zijn woestijnlaars op het hoofd van een eveneens dode Somaliër zet; én het afmaken door Belgische para's van een Somaliër....

Van onze correspondent

Jos Klaassen

BRUSSEL

De krant Het Laatste Nieuws heeft gisteren opnieuw foto's gepubliceerd die bewijzen dat Belgische paratroepen zich tijdens hun vredesmissie Restore Hope in 1993 in Somalië onmenselijk hebben gedragen. De foto's zijn afkomstig van een 'getuige uit het leger', aldus de krant. De wandaden zouden zijn gepleegd door soldaten van het derde bataljon van de paratroepen uit Tielen. De fotograaf noemt de Belgische vredestroepen in de krant 'een bende onmenselijke geweldenaars'.

Enkele weken geleden publiceerde de krant een foto van de voormalige Belgische militair Marco X, die met een collega een Somalische jongen boven een kampvuur stond te 'roosteren'. Volgens de getuige van dit incident, een zekere Kris Z. die ook de foto's heeft gemaakt, waren de militairen 'bijzonder fier' op hun daad. 'Zij pochten dat ze Somaliërs van kant hadden gemaakt. Nadien riepen ze dat ze zouden teruggaan om er nog wat meer neer te maaien.'

De door Het Laatste Nieuws geciteerde getuige beweert dat de Tielense paratroepen zich al vóór hun vertrek extra bewapend hadden. 'De voorziene bewapening volstond kennelijk niet. Sommigen stopten hun kitbags vol met privé-wapens zoals gevechtsdolken en boksbeugels. En natuurlijk ook drugs. Voordat zij springen gebruiken de para's pepmiddelen en ze gaan daar ook prat op.'

De getuige beweert dat een van de Tielense para's enkele jaren geleden zelfmoord heeft gepleegd omdat 'het zwijgen hem teveel werd'. Volgens Z. was de zelfmoord het gevolg van wat de soldaat in Somalië had meegemaakt.

Volgens legerwoordvoerder Gilbert Hertoghe zal de militair die heeft staan urineren op het hoofd van een gesneuvelde Somaliër zo goed als zeker uit het leger worden gezet, mits de man geïdentificeerd kan worden. De foto laat de soldaat slechts zien vanaf zijn middel.

'Over de plassende para laat ik me niet uit. Zulk gedrag is volstrekt ontoelaatbaar', aldus de legerwoordvoerder. 'Maar alle andere foto's zijn voor mij foto's van soldaten in oorlog, en dan nog wel van een nachtpatrouille. In zulke omstandigheden kun je geen risico's nemen.' De soldatenlaars op het hoofd van de dode Somaliër is volgens Hertoghe geen agressie. 'Dat is - in zo'n penibele situatie - standaardprocedure.'

De legerwoordvoerder plaatst kanttekeningen bij het begrip 'humanitaire missie'. Hij wijst erop dat de aanvankelijke missie, het begeleiden van humanitaire-hulpkonvooien, snel veranderd was in het opereren tussen de vijandige clans van de Somalische krijgsheren, die de Belgische para's vaak als vijand beschouwden. 'Plots zaten onze jongens temidden van een heuse oorlog, en dan geldt een heel eigen psychologie. Ik praat dat niet goed, maar het doet mij denken aan een vader die bij bepaalde misstanden zegt: zoiets zou mijn zoon nooit doen. Blijkbaar zijn er situaties waarin mensen dingen doen waartoe zij zich tevoren nooit in staat hadden geacht', meent Hertoghe.

Minister van Defensie Poncelet heeft 'ontsteld' gereageerd op de nieuwe bewijzen van de wandaden van de Belgische para's in Somalië. 'Afschuwelijk en wansmakelijk' noemde hij de beelden die hij onder ogen heeft gekregen. Hij heeft aangekondigd de schuldigen genadeloos te vervolgen. 'Voor deze personen is er geen plaats in het leger.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden