Een dier hoort niet in de etalage

Het kabinet wil geen levende dieren meer in de etalage van de dierenwinkel. De branche heeft daar geen moeite mee. Het 'doggie in the window' is al lang verleden tijd.

MUIDEN - Het emotiemoment in een dierenwinkel op zaterdagmiddag klinkt zo: 'Aaahhh! Pappa kijk! Mogen we een konijntje?'


Het is niet tegen te houden, zegt vader Evert, die door zijn twee jonge dochters dierenwinkel Pets Place XL is ingetrokken. Vier jaar woonden ze als expats in Minneapolis en koud zijn ze geland of Monique en Linda van 5 en 7 houden hem aan de afspraak: als we weer in Nederland wonen, komt er een huisdier.


'Dat hebben we twee jaar geleden beloofd. En ze zijn het niet vergeten.'


Pets Place XL, in het grote snelwegwinkelcentrum Maxis langs de A1 bij Muiden, heeft zijn levende have in het midden van de winkel tentoongesteld. Een kleine knaagdierenburcht met Russische dwerghamsters (12,50 euro), een ingeënt konijnenvrouwtje (35 euro) en koetjesmuizen (4,50 euro). Daarachter in kooien de vogels: een prachtrosella (95 euro), valkparkieten (50,45) en weer daarachter de reptielenhoek met sloten op de kasten: vuurbuikpad (5,95) en een python (59,95).


Levende dieren zijn een noodzaak voor een dierenwinkel, zeggen ze bij Pets Place (de grootste keten van het land met 180 vestigingen): 'het is de emotie'. Maar dieren in de etalage, daar doen ze al jaren niet meer aan ('dat is ook heel onhandig met de warmtehuishouding') en kinderen die met hun zakgeld om een konijntje komen, mogen hun ouders halen. Krijgen ze er meteen uitleg bij en advies.


Kortom: de nieuwe strenge regels van staatssecretaris Sharon Dijksma van Dierenwelzijn omtrent de dierenwinkelverkoop zijn, als de dierenwinkeliers het mild uitdrukken, nogal achterhaald. Dijksma maakte op Dierendag bekend de etalageverkoop aan banden te leggen, en de verkoop aan klanten onder de 16 jaar. Ze verbiedt ook het leewieken van vogels (weghalen van een deel van de vleugel) en het verwijderen van bij-tenen van honden. Ze wil alternatieven voor het vriesbranden van cijfers in melkvee, en het onthoornen van kalveren en geiten.


Maar het einde van het etalagedier spreekt het meest tot de verbeelding. Dat lijkt in elk geval een slag voor de klassieke dierenwinkel, die voortleeft in een liedje als How much is that doggie in the window (1953, van de dit jaar overleden Patti Page) of in de sketches van Jiskefet, waar Duitse dieren worden verkocht in bruine dozen en af en toe gelegenheid wordt geboden voor een potje illegale dierenbowling.


Maar bestaan die winkels nog wel?


'Dieren in de etalage, nee, dat zie je eigenlijk alleen nog maar in het buitenland', zegt Judith van Kester van de Pets Place-vestiging in Den Haag aan de Fahrenheitstraat. 'In de dierenwinkelbranche is geen enkele discussie over de nieuwe regels. Het is prima om streng te zijn. Maar wij hanteren die regels allang zelf.'


Nee, waar ze echt zorgen over hebben is de volgende stap: het verbod op levende dieren in de zaak. Zo ver gaat Dijksma niet, maar de Partij voor de Dieren bijvoorbeeld maakt zich er meer dan hard voor. Tweede Kamerlid Esther Ouwehand deelde laatst nog biologische taarten en een oorkonde uit aan vier dierenspeciaalzaken die er de brui aan gaven. 'Het aantal winkeliers dat stopt met de verkoop groeit gestaag', meldde de partij. De teller staat op vijftien.


Maar een totaalverbod, zeggen ze bij Pets Place, jaagt de illegale 'schuurtjesverkoop' (Judith van Kester) alleen maar aan, met alle gevolgen van dien. Nu al verloopt een groot deel van de handel in jonge konijntjes, hamsters, krielkippen, puppies en kittens via internet. 'Wij hebben in de winkel ook een adviserende rol, vragen altijd of mensen echt wel weten waar ze aan beginnen. Dat raak je dan kwijt. Wij houden zelf ook heel veel van dieren.'


Wat ze ook kwijtraken: het emotiemoment. Zonder levende have is een dierenwinkel niet veel meer dan een stapelplaats voor hokken, zakken voer en kattengrit - alleen het getjilp van de oranje kanarie (54 euro) in de Pets Place XL in de Maxis maakt het dierenwinkelen aantrekkelijk.


Monique en Linda van 5 en 7 drukken hun neuzen tegen de kooien van transparant kunststof met de dwerghamsters, de koetjesmuizen en het ingeënte konijnenvrouwtje. Ze weten heel goed wat ze willen: een 'wit hamstertje'. Vader Evert heeft er zijn bedenkingen bij. 'Ik weet niet wat dat is, dieren en kinderen', zegt hij. 'Die aantrekkingskracht is enorm. Je kunt er van alles tegenin brengen, maar het helpt niet.'


Hij maant ze met zachte hand de winkel uit. 'Als ik de dieren hier zie, dat is prima, maar ik denk ook meteen aan de keerzijde. Al die dieren die worden gekocht en waarmee mensen vervolgens geen raad meer weten. Nee, ik denk: áls we een dier nemen, gaan we wel naar het asiel.'


Dierenwelzijn: hoge ambities

Dijksma neemt een reeks maatregelen om het welzijn van landbouw- en gezelschapsdieren te verbeteren. Zo moet er een fokprogramma komen om dieren meer natuurlijk te laten bevallen. Sommige rassen zullen hiervoor moeten worden teruggefokt. Dijksma gaat met de sector overleggen om voor juni 2016 tot alternatieven te komen. De staatssecretaris hoopt dat de 'hoge ambities' van Nederland elders worden overgenomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden