Een burgemeester, zijn hobby en een dorp: 'Escape Room Election Day Druten'

Luciën van Riswijk was in 2009 de eerste burgemeester van Nederland met een twitteraccount. En vandaag is hij de eerste burgemeester die een zelfgemaakte escaperoom opent in de kelder van zijn gemeentehuis. Dat staat in Druten, een dorp net bezuiden de rivieren. Achttienduizend inwoners, inclusief de kerkdorpen Afferden, Deest, Horssen en Puiflijk.

De burgemeester komt me persoonlijk opsluiten. Dit samen met Brent (18), Rik (17), Fabian (17) en Joris (17), die de escaperoom zullen testen. Brent is de zoon van Peggy Verbakel, de communicatieadviseur van de gemeente. Peggy vindt het allemaal ook heel leuk en zal straks fanatiek aantekeningen maken van verbeterpunten. De andere jongens zijn vrienden van Brent. Het draait hier om hun ervaring, want de burgemeester wil via de escaperoom jongeren interesseren voor de lokale verkiezingen en voor hoe een gemeente werkt.

Voor de oudere lezer: een escaperoom is een ruimte waarin je voor je plezier met anderen wordt opgesloten, waarna iedereen op zoek moet naar aanwijzingen om er weer uit te komen. Daar komen allerlei sleutels en cijfersloten aan te pas, een thema en liefst vreedzame samenwerking.

Voor de ingang van deze escaperoom zegt Peggy Verbakel: 'Het leuke is: deze jongeren hebben zich voor vandaag al echt verdiept in de politiek!'

Brent kijkt nu even oprecht verbaasd: 'Nou mam. Verdiept?'

Ze hebben de leuzen van de plaatselijke lijsttrekkers gelezen bij de ingang van de kelder, bedoelt Peggy. De burgemeester heeft die lijsttrekkers persoonlijk opgedragen daarvoor nu eens met iets te komen 'dat jongeren aanspreekt'. Sommigen hebben hun best gedaan op het wauw-effect. Dorpslijst Afferden belooft 'Een muziekstudio in een zeecontainer die jaarlijks in de dorpen wordt verplaatst en elk jaar met graffiti wordt opgepimpt.'

Burgemeester heeft ons opgesloten en geeft instructies.

Enfin. We worden opgesloten en hebben een uur om de sleutel naar de uitgang van de escaperoom te vinden, minuten tellend, in spannend rood op een tv-scherm. De burgemeester bekijkt via een beeldscherm op de gang hoe het gaat.

Escaperooms zijn erg in de mode als teambuildingsuitje. Onderwijskundigen zien er ook veel in, zoals de echtgenote van de burgemeester zelf. Samen hebben ze drie dochters van achttien, vijftien en twaalf. 'We zijn op vakantie vaak in escaperooms terechtgekomen en ik vond het altijd hartstikke leuk', zegt Luciën van Riswijk tevoren in zijn werkkamer. Het carillon naast zijn raam zet op dat moment Alle Menschen werden Brüder in. Zijn keuze.

Om nog onopgehelderde redenen zijn escaperooms in Nederland bovengemiddeld populair, er zijn er al ruim vierhonderd te huur. Er dus maar even op los psychologiseren: nu individualistische Nederlanders het moeilijker met elkaar eens worden, laten ze zich graag samen opsluiten om wat ouderwetse saamhorigheid af te dwingen. Voor het touwtje-uit-de-brievenbus-gevoel. 'We zijn gewoon een spelletjesland', zegt de burgemeester. Ook waar.

Links testjongere Brent, rechts burgemeester Luciën van Riswijk.

Toch is het grappig dat juist hij op het idee kwam. Met zeventien raadszetels die over maar liefst acht lokale partijen zijn verdeeld, maakt Druten bepaald geen saamhorige indruk. Sinds de vorige verkiezingen zit hier geen enkele landelijke partij meer in de raad. Er zijn uitsluitend lokale belangen vertegenwoordigd, van 'Kernachtig Druten' tot 'Dorpslijst Puiflijk/Druten-Zuid'. Van 'Sociaal Maas en Waal' tot 'Dorpslijst Afferden', enzovoort.

Maar schijn bedriegt, riposteert de burgemeester. Vier van die partijen vormen meteen na de verkiezingen onmiddellijk één blok. Die hebben traditioneel niets tegen samenwerken, maar weten heel goed dat je via lokale versnippering gewoon meer stemmen binnenhaalt. De meeste andere lokale partijen vinden het ook geen enkel probleem om vervolgens op te gaan in een groter geheel, daarom kan de ambtelijke organisatie van Druten bijvoorbeeld vanaf volgend jaar samengaan met die van de gemeente Wijchen.

Escape Room Election Day Druten

Identiteitspolitiek voor gevorderden, kortom. Nu de jeugd nog. Die heeft in de kelder binnen tien seconden de eerste sleutel te pakken en haalt de boel in hoog tempo enthousiast overhoop. De burgemeester komt deze testfase slechts één keer in lichte paniek binnenstormen om te roepen 'NIET AAN DE ELEKTRISCHE BEDRADING KOMEN!'. Intussen raken wij het spoor bijster.

Na het uur komt Peggy Verbakel wat teleurgesteld aantekeningen maken van alle aanwijzingen die we misten. De burgemeester drukt me op het hart niets prijs te geven, dan is 'de verrassing' weg. 'Het was wel ietsje te moeilijk', zeg ik voorzichtig. 'Dat maakt helemaal niet uit', zegt de burgemeester ferm. Hij was in China in een escaperoom waar al drie jaar niemand uit kon komen: 'Je hoeft niet alles op te lossen. Als je het maar probeert.'

Ook waar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden