Een bizarre toestand waarin duizenden kerels lijdelijk worden weggevoerd

Duizenden jonge krijgsgevangenen vergaan van de honger.

Betoging voor de vrijlating van de drie van Breda tijdens het staatsbezoek van koningin Juliana aan Bonn, Duitsland. Blijkens de leuzen zien de demonstranten de drie van Breda als krijgsgevangen. 26 november 1971. Beeld anp
Betoging voor de vrijlating van de drie van Breda tijdens het staatsbezoek van koningin Juliana aan Bonn, Duitsland. Blijkens de leuzen zien de demonstranten de drie van Breda als krijgsgevangen. 26 november 1971.Beeld anp

Dordrecht, 1 juni 1940

Vele schepen krijgsgevangenen komen hier voorbij, ze zitten opgepropt op Rijnkasten en plegen te verrekken van de honger. Een comité heeft zich aan de Merwekade gevormd om hen van brood te voorzien, hetgeen kennelijk niet lukt zonder het overwinnen van een minder welwillende houding zijdens de Duitsers.

Voor zover ik kan nagaan zijn het allen Belgen, al beweert men dat er Fransen en Engelsen bij zijn. Het is toch een bizarre toestand om aldus duizenden jonge kerels lijdelijk te zien wegvoeren van hun land.

Calais schijnt nog gehouden te worden, Abbeville herbezet. Doorbraak tussen Poperingen en Kessel. Een niet onbelangrijk gedeelte van het ingesloten leger schijnt nog uit Vlaanderen gered te kunnen worden.

Wat is men anders gemiddeld toch beperkt van besef. Oostenrijk, Tsjecho-Slowakije, Polen, dat is min of meer langs ons heen gegleden, maar zelfs het geval in Noorwegen, een land dat wij als volkomen volwaardig naast Nederland beschouwen, was toch eigenlijk een manen uit de verte voor je.

Hoe is het mogelijk. Eerst nu heb je enig besef wat het betekent aldus overvallen te worden. Er mag dan een soort Europese geest zijn, maar Europees besef in zulke aangelegenheden is er maar matig. Je moet het directe geweld haast zien en weten voor de bruutheid ervan tot je doordringt.

Jaap Burger (1904-1986), advocaat en politicus. Ingekort fragment uit Oorlogsdagboek. Bert Bakker, 1995.

Aanvullingen en verbeteringen: In een eerdere versie van dit artikel stond '...zelfs het geval in Noorwegen, een land dat wij als volkomen volwaardig naast Nederland beschouwen, was toch eigenlijk een man uit de verte voor je' Dit moet zijn: '...was toch eigenlijk een manen uit de verte voor je'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden