Ebola in Europa 'slechts een kwestie van tijd'. Moet u zich zorgen maken?

De kans dat nog deze maand een ebolageval in Frankrijk opduikt is 75 procent, berekenden wetenschappers. Een Spaanse verpleegster liep ondanks allerlei voorzorgsmaatregelen toch ebola op en de VS wil op vliegvelden scherper gaan controleren op de ziekte. De epidemie die in West-Afrika duizenden levens eist, lijkt zo wel erg dichtbij te komen. Moet u zich zorgen maken?

Joost van der Meer
Vrijwilligers in Duitsland leren hoe ze met besmettelijke ziektes als ebola moeten omgaan. Beeld reuters
Vrijwilligers in Duitsland leren hoe ze met besmettelijke ziektes als ebola moeten omgaan.Beeld reuters

De cijfers over de hoge ebolakans in Frankrijk en andere westerse landen zijn gepubliceerd door wetenschappers van de Amerikaanse Northeastern University, die voor verschillende landen het risico in kaart brachten dat een met ebola besmette reiziger het land binnenkomt. Volgens een door persbureau Reuters geciteerde wetenschapper is het slechts 'een kwestie van tijd' voordat een nietsvermoedende ebolapatiënt op het vliegtuig naar Europa stapt.

Bij een normale hoeveelheid vliegverkeer zou het risico van een ebolabesmetting 75 procent zijn voor Frankrijk, dat culturele banden heeft met het zwaargetroffen Guinee, en 50 procent voor het Verenigd Koninkrijk. Voor Nederland valt het risico veel lager uit: slechts enkele procenten.

Relativering

De cijfers behoeven echter een flinke dosis relativering: veel luchtvaartmaatschappijen vliegen al niet meer van en naar de door ebola getroffen landen, waardoor het risico fors lager uitpakt. Rekening houdend met een flinke vermindering van het vliegverkeer (80 procent) valt de kans op ebola in Frankrijk volgens de studie ineens drie keer zo laag uit.

Hoe groot die kans op een ebolageval precies uitvalt, is echter niet het belangrijkste, althans volgens het Nederlandse Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). 'De kans is er nu eenmaal', vertelt woordvoerder Harald Wychgel, 'en daarom zijn we er goed op voorbereid'.

Volgens Wychgel hebben de Nederlandse gezondheidsdiensten al maanden geleden maatregelen getroffen om individuele gevallen snel in de gaten te krijgen, te isoleren en de personen op te sporen met wie ze contact hebben gehad. Ook huisartsen zijn ingelicht over hoe ze ebola moeten herkennen en hoe ze met een patiënt om moeten gaan.

'Een grote ebola-uitbraak zoals in West-Afrika past helemaal niet in het systeem dat we hier hebben', zegt Wychgel. De woordvoerder wijst daarbij niet alleen op het verschil in kwaliteit van de gezondheidszorg in de West-Afrikaanse landen, maar ook op het relatief grote wantrouwen van de getroffen bevolking jegens de autoriteiten, waardoor gezondheidsadviezen daar vaak niet worden opgevolgd.

De Nederlandse arts Erdi Huizenga (rechts) werd uit Sierra Leone teruggehaald en onder toezicht geplaatst omdat zij contact had gehad met ebolapatiënten. Uiteindelijk testte zij negatief op de ziekte. Beeld anp
De Nederlandse arts Erdi Huizenga (rechts) werd uit Sierra Leone teruggehaald en onder toezicht geplaatst omdat zij contact had gehad met ebolapatiënten. Uiteindelijk testte zij negatief op de ziekte.Beeld anp

Eerdere uitbraken gestopt

De geruststellende woorden van het RIVM lijken veel op de verklaringen van de Amerikaanse gezondheidsdienst, die vorige week de bevolking tot kalmte maande over een opgenomen ebolapatiënt. Hun inschatting lijkt te worden bevestigd door de gebeurtenissen in Nigeria en Senegal. In de twee Afrikaanse landen wisten de autoriteiten door snel en adequaat ingrijpen kleine uitbraken van ebola al onder controle te krijgen.

In Spanje is de met ebola besmette verpleegster onder quarantaine geplaatst. Vier mensen die contact met haar hebben gehad zijn inmiddels onder toezicht gesteld.

Een Nigeriaanse beambte controleert een zeeman op ebolaverschijnselen in de haven van Lagos, Nigeria. Beeld afp
Een Nigeriaanse beambte controleert een zeeman op ebolaverschijnselen in de haven van Lagos, Nigeria.Beeld afp

Internationale hulp nodig

Buiten Liberia, Sierra Leone en Guinee mag de ziekte dan te stoppen zijn, maar in deze landen zelf woedt de epidemie nog onverminderd voort. De autoriteiten krijgen de ziekte nog steeds niet onder controle en hebben de internationale gemeenschap om hulp gevraagd. Hoewel deze hulp traag op gang is gekomen, heeft de VN vorige week in Ghana een missie geopend om de internationale hulp te coördineren.

Bekijk hier onze infographic over het verloop van het ebolavirus en een overzicht van de gebieden waar slachtoffers zijn gerapporteerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden