E-health zou 'veelbelovend' zijn, maar kan nog verdomd duur uitpakken

De huisarts

Het is e-healthweek in de gezondheidszorg. Overal zijn er bijeenkomsten om de zegeningen van e-health te bespreken. Op Twitter zie ik berichtjes hoe 'veelbelovend' het allemaal gaat worden. Zo is Philips al bezig met een babyfoon die met de kinderarts kan praten. Ik heb een bloedhekel aan ronkende praat over vage begrippen en zelf nadenkende babyfoons. Mij zie je daar dus niet, maar als u tijd overheeft kunt u zelfs in Terschelling naar zo'n bijeenkomst.

E-health is het speeltje van VWS. De zorg wordt te duur, er zijn te weinig mensen om zorg te leveren en zij die klachten hebben kunnen best via een appje met hun dokter communiceren. Scheelt tijd en geld volgens het ministerie. Gelovigen maken van e-health een containerbegrip want ze vatten daar alles onder: van elektronisch afspraken maken tot informatie op internet, van knuffelrobots tot wearables waarmee je 'gezondheidswaarden' aan je dokter kunt sturen. Volgens mij is gezondheid heel iets anders dan je bloeddruk of je bloedsuikerwaarde. Geloof in 'de werking van e-health' is net zo raar als geloof in 'geneesmiddelen'. Ze denken bij VWS toch niet dat alle pillen altijd helpen? Sommige helpen, een heleboel doen niks en van sommige ga je dood. Foto's maken van huidplekjes? Hartstikke handig. Bloedsuikers doormailen in plaats van doorbellen? Prima, maar plak er vooral geen modieus etiketje op.

Echt goed onderzoek naar het effect van hulpverlening via e-health is er weinig. In de geestelijke gezondheidszorg zijn er toepassingen die helpen, maar apps die bedoeld zijn om bijvoorbeeld mensen met weinig gezondheidsvaardigheden te leren hun leefstijl aan te passen hebben op lange termijn vrijwel geen effect.

E-health kan ook verdomd duur uitpakken: vorige week verscheen in de BMJ een bericht dat een appje 'GP at hand', waarmee Londenaren 24/7 vragen kunnen stellen aan huisartsen in een bestaand gezondheidscentrum een enorme vraag aan zorg opleverde. De app maakt gebruik van artificiële intelligentie. Het aantal ingeschreven patiënten steeg in twee maanden van 5000 naar 16000. Vrijwel iedereen was tussen de 20 en 44 jaar en had eerder een gewone huisarts elders in de stad. Dat zijn de mensen die gewoonlijk nooit komen maar nu met al hun vragen de National Health Service in die korte periode 150.000 pond extra kosten. Net als het beoordelingssysteem van Nederlandse huisartsenposten is deze Engels app defensief afgesteld. Maar waar hier iemand aan de telefoon nog een beetje doorvraagt, doet die app dat niet. Bij de klacht 'ik heb wel eens pijn op de borst' geeft die de melding dat je de ambulance moet bellen, zonder eerst verdere vragen te stellen. Als je aangeeft dat het nu ook weer niet zo erg is, krijg je een nietszeggend berichtje dat het iets ernstigs kan zijn, maar ook gewoon spierpijn. Informatie die je bij ons zonder artificiële intelligentie gewoon op thuisarts.nl kunt vinden. Al die extra vragen van die in principe niet heel zieke mensen leiden tot extra druk op echte dokters in huisartspraktijken en ziekenhuizen. Het lijkt me niet dat dat de bedoeling van innoveren is. Moeten ze bij VWS hun verwachtingen toch temperen.

Reageren? j.zaat@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.