Durf te zeggen: ik wil werken

In Nederland zijn 1,2 miljoen laagopgeleide vrouwen die niet werken en die geen uitkering hebben. Het project 'De tafel van één' wil ze ervan bewust maken hoe kwetsbaar ze zijn.

Deelnemers aan 'De tafel van één' in Amersfoort. 'Deze vrouwen zijn volkomen afhankelijk van hun partner', zegt Alet Klarenbeek, directeur van Women Inc., dat het project organiseert. Beeld Foto Raymond Rutting/de Volkskrant

'Wat is haalbaar qua werk voor mij en hoe kan ik dat opbouwen? Daar wil ik voor mezelf achter komen.' De 39-jarige M. uit Amersfoort - ze wil niet met haar naam in de krant - merkt dat ze veel overeenkomsten heeft met haar gesprekspartners van 'De tafel van één'. 'We zoeken allemaal een bepaalde weg en komen onderweg hobbels tegen. Door erover te praten, dwing je jezelf stil te staan bij wat je wilt.' M. heeft zoals ze zelf zegt 'geen fulltime betaalde werkervaring'.

M. is een van de vierhonderd vrouwen die meedoen aan een project van Women Inc. Via 'De tafel van één' wil het landelijk vrouwenplatform de deelneemsters inspireren en motiveren om hun kansen te vergroten. 'Veel vrouwen zien niet hoe kwetsbaar ze zijn', zegt directeur Alet Klarenbeek. 'Er zijn in Nederland 1,2 miljoen vrouwen met weinig opleiding die niet werken en ook geen uitkering hebben. Ze zijn afhankelijk van hun partner. Dan red je het niet als het inkomen van je man wegvalt omdat hij werkloos of ziek is, overlijdt of omdat je gaat scheiden. Vrouwen moeten zich daarvan bewust zijn.'

Stappenplan
Geregeld klinkt er applaus aan een van de vrolijk gedekte tafels in de regentenkamer van het middeleeuwse hoofdgebouw van het hofje De Armen de Poth in Amersfoort. Onder leiding van een buddy doorlopen de deelneemsters pratend en luisterend een stappenplan van zeven vragen. Waar ben ik trots op? Wat ga ik doen of laten? Of: welk cadeau geef ik mezelf? Elk applaus staat voor een stapje op weg naar verandering.

'De tafels' worden gesteund door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, gemeenten en maatschappelijke organisaties. Het project is gericht op de middelgrote steden, omdat er in de vier grote steden volgens het ministerie al genoeg wordt gedaan voor mensen op afstand van de arbeidsmarkt. De tafels moeten zich als een olievlek uitbreiden. Tot de zomer deden tien middelgrote gemeenten mee. Volgende maand wordt het project uitgebreid; er is veel belangstelling. Na de tafels kunnen de deelneemsters aan de slag met een opleiding, baan of eigen bedrijfje. Er wordt samengewerkt met roc's, werkgevers en het Instituut voor Midden- en Kleinbedrijf.

Het stappenplan bestaat uit vijf gesprekken, elke week een, met steeds dezelfde vragen. 'Dat blijkt goed te werken', zegt Ineke Hurkmans, bedenker van het concept. 'Het gaat veelal om vrouwen die ervoor hebben gekozen thuis te blijven toen er kinderen kwamen. Dat is een legitieme keuze, maar het blijkt dat het lang geleden is dat ze hebben nagedacht over wat ze willen, bijvoorbeeld nu de kinderen groter zijn. De mindset is vaak: wie ben ik nou, wat kan ik nou? Toch hebben veel van hen thuis, op school, in de buurt heel veel waardevol werk gedaan. Dat is alleen moeilijk te vertalen naar competenties voor een leuke baan. Door hardop uit te spreken wat hun kwaliteiten zijn en wat ze willen, blijken ze heel gemotiveerd om soms grote stappen te zetten.'

'De tafel van één' hoeft volgens Hurkmans niet per se te leiden tot betaald werk of het volgen van een opleiding. Maar, zegt Klarenbeek, 'met het oog op de vergrijzing wordt vanuit politiek Den Haag gezocht naar waar er nog arbeidskrachten beschikbaar zijn, en het gaat hier om enorme aantallen. En we zijn toch allemaal verantwoordelijk voor de levensstandaard in dit land.'

Van de vierhonderd vrouwen die het programma hebben gevolgd, wil ongeveer eenderde aan de slag op de arbeidsmarkt, zegt Klarenbeek. Daarvoor zijn contacten gelegd met uitzendbureaus. Als die stap te groot is, zijn er mogelijkheden via vrijwilligerswerk.

Ondernemers in de dop
Een ongeveer even grote groep wil een opleiding volgen, bijvoorbeeld omdat ze in de zorg willen werken. 'Er zitten altijd ondernemers in de dop tussen. Die helpen we op weg via het plaatselijke werkgeversloket. En natuurlijk mag je het gewoon niks vinden. Sommigen vrouwen denken al langer na over een volgende stap, maar vinden het moeilijk om in beweging te komen. 'De tafel van één' helpt daarbij.'

Klarenbeek en Hurkmans zijn tevreden over de resultaten. 'Het gaat soms om vrouwen met weinig zelfvertrouwen, die niet hardop durven te zeggen dat ze willen werken. En als je ziet hoe de arbeidsmarkt zich door de recessie ontwikkelt, moet je sterk in je schoenen staan om dan in beweging te komen. De vrouwen doen het zelf, en het is fantastisch om te zien hoe 'de tafels' daarbij helpen.'

Het is vooral de herhaling van de vragen die aanzet tot nadenken, zegt ook M. na de laatste ronde gesprekken. 'Het is voor mij nog een hele puzzel geworden. Ook omdat er zoveel mogelijkheden zijn. Ik denk erover een eigen bedrijf te beginnen in de groenvoorziening, want daarvoor heb ik een opleiding gevolgd. Mogelijk combineer ik dat met iets in de zorg. Maar ik heb een uitkering en moet eerst nog eens goed uitzoeken hoe ik dat ga aanpakken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.