Dure opgang naar nieuw land IJburg

Het bouwbedrijf HBG heeft forse winst geboekt op de bouw van de Enneüs Heermabrug naar IJburg: 23,9 procent op de aanneemsom....

De Amsterdamse wethouder Duco Stadig van Bouwzaken heeft zijn ambtenaren direct de opdracht gegeven uit te zoeken hoe de bouw van de Enneüs Heermabrug bij IJburg is verlopen, toen hij werd geconfronteerd met vertrouwelijke, cijfers van HBG-staal waaruit blijkt dat het bedrijf 4,5 miljoen euro winst heeft gemaakt op de Enneüs Heermabrug: een winstpercentage van 23,9 procent.

De wethouder schrok omdat uitgerekend de Enneüs Heermabrug, gebouwd tussen 1999 en 2001, het eerste bouwproject is dat onder de loep is genomen door het nieuwe gemeentelijke Bureau Screenings- en Bewakingsaanpak. Dat bureau licht bedrijven door die grote bouwprojecten voor de gemeente uitvoert.

De hoge winstmarge kan in dit geval twee dingen betekenen: of het toezicht faalde en HBG heeft de gemeente 4,5 miljoen euro (tien miljoen gulden) uit de zak kunnen kloppen, waar een half miljoen euro gebruikelijk zou zijn. Of het toezicht faalde niet, maar de gemeente moest lijdzaam toezien hoe HBG volgens de regels voor 9 miljoen euro (bijna twintig miljoen gulden) tegenvallers en voor 1,8 miljoen euro (vier miljoen gulden) schadeclaims declareerde.

Door andere plaatconstructies te gebruiken, zegt een klokkenluider in het bedrijf, konden honderden manuren worden bespaard. Volgens de klokkenluider hadden ze dat bij het gemeentelijk ingenieursbureau van tevoren ook kunnen bedenken. De meevallers gingen naar het vermogen van HBG.

Het consortium Koop Tjuchem/K. Dekker wilde de brug voor 21,1 miljoen euro (46,4 miljoen gulden) bouwen en kwam als eerste uit de aanbesteding, maar kreeg de opdracht niet omdat ze de kennis niet zouden hebben om de brug te bouwen. HBG werd winnaar van de aanbesteding en zou de hele brug voor 28,3 miljoen euro bouwen.

In juni 1999 adviseerde het screeningsbureau negatief over HBG. Het bedrijf was betrokken bij het schrijven van valse facturen bij de Schipholtunnel.

Maar het gemeentebestuur besliste anders. HBG kreeg de opdracht wel, omdat er een nieuwe directie zat en het erop leek dat partner van HBG in de Schipholtunnelzaak, Strukton, vooral de boosdoener was. HBG moest wel extra toezicht toestaan op de projectboekhouding.

De hoge winstmarge van 23,9 procent staat in een interne winststaat van HBG-staal, een dochteronderneming van HBG, die in het bezit zijn van de Volkskrant.

Ter vergelijking: het hoge winstpercentage van 18,5 procent dat het consortium bij de Schipholtunnel boekte, waarvan HBG deel uitmaakte, was voor opdrachtgever minister Netelenbos van Verkeer in mei 2000 reden om boos haar geld terug te eisen.

De 230 meter lange Enneüs Heermabrug, ontworpen door de Engelse architect Nicholas Grimshaw, is gebouwd door HBG-staal (vroeger: Hollandsche Staalbouw Maatschappij) en HBG-civiel (vroeger: Hollandsche Beton- en Waterbouw), dochterondernemingen van de Hollandsche Beton Groep (HBG). HBG-staal bouwde de bogen van de brug, HBG-civiel bouwde de funderingen en trad op als hoofduitvoerder.

Directielid W. Remmelts van HBG-civiel bevestigt de grote winst. 'HBG-civiel zat iets in de min, HBG-staal zat flink in de plus en bij elkaar zaten we nog dik in de plus. We hebben ook prima werk geleverd: het is een mooie brug geworden, terwijl die heel ingewikkeld was om te maken. We mogen toch winst kunnen maken als we goed werk leveren?'

Woordvoerder Krispijn van HBG-staal zegt: 'Het is business. Meestal praat je over een paar procent. We zijn hobbyisten. Er valt in de staalbouw niet veel geld te verdienen. We zijn ons niet bewust van grote winsten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden