Duivelse nevel

Het is een paar jaar geleden dat Hans Mrmann (1947) zich losmaakte van het pseudoniem Jan Tetteroo waaronder hij samen met Jacques Hendrikx enkele romans publiceerde....

De schrijver Andreas Klein, die we al kennen uit eerder werk van Mrmann, ontmoet na zeven jaar zijn exgeliefde Bibi Halbzwei. Hoewel hun kortstondige affaire niet zonder kleerscheuren is gedigd, besluiten ze weer eens bij te praten. Bibi neemt Andreas mee naar haar huis, waar hij kennismaakt met Paul, Bibi's echtgenoot. Hun samenzijn begint met gekeuvel over ditjes en datjes, maar al snel blijkt dat het verleden meer geheimen bevat dan de tafelgenoten vermoedden.

Vooral Bibi of Ramona, zoals Paul haar noemt draagt heel wat verborgen verhalen met zich mee, en gesterkt door Andreas' aanwezigheid doet Paul verwoede pogingen om Bibi eindelijk eens openhartig te laten zijn. Wat is het geheim van haar twee namen? Welke rol speelde zij in het Hoger Instituut Voor Uitbeelding Van de Ware Werkelijkheid, waar Andreas en Bibi werkten? En wat heeft dit allemaal met de oorlog te maken?

Al die geheimen en mysteries, die tot het laatst verhuld blijven, veroorzaken een enorme suspense. Elk woord van Bibi lijkt beladen en bevat meer betekenissen dan je in eerste instantie denkt. Mrmann is een meester in het vasthouden van spanning, en hij voorziet de werkelijkheid van een bijna ondoordringbare, maar duivels intrigerende nevel. Beetje bij beetje slagen Paul en Andreas erin om Bibi uit de tent te lokken. Zij vertelt haar verhaal in horten en stoten, maar heel gedetailleerd en zorgvuldig. En hoewel de twee mannen niet ophouden commentaar te geven op haar relaas, hangen ze, net als de lezer, aan haar lippen.

Wat er uiteindelijk wordt onthuld er is een rol weggelegd voor Harry Mulisch, die wordt genoemd in het boek Felix Metzelaar is verrassend en triest, vooral voor Bibi, maar niet zo schokkend dat het een nieuw licht werpt op wat al bekend was.

Het verhaal van Bibi laat je na al die spanning dan ook wat verbaasd achter. En dat is waarschijnlijk precies de bedoeling van De Hitlerkus. De literatuur is immers geen instrument van de waarheid, maar van de fictie, benadrukt Mrmann, en die is soms nu eenmaal aantrekkelijker dan wat er werkelijk is gebeurd. Maar ook zonder een adembenemend of dramatisch einde blijft De Hitlerkus met z'n beklemmende en ironische taal goed voor een paar uur spannende literatuur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden