Duitsers woedend over afname invloed in ECB

In het Duitse parlement woedt een fel debat over de nieuwe stemverhoudingen in het bestuur van de Europese Centrale Bank (ECB). Per 2015 staat Duitsland vier van de vijf keer buitenspel bij belangrijke stemmingen over het monetaire beleid. Een deel van de Bondsdag vindt dat onacceptabel.

AMSTERDAM - Een aantal prominente leden van de regeringspartij CDU/CSU, en de oppositiepartijen FDP en AfD, lopen te hoop tegen de aanstaande wijzinging in de stemprocedure bij de ECB. Die wijziging is het gevolg van de geplande toetreding van Litouwen tot de eurozone op 1 januari. Het aantal eurolanden komt daarmee op 19. In een Europees verdrag is tien jaar geleden vastgelegd dat de stemprocedure op dat moment in een soort stoelendans verandert.


Nu hebben alle 24 ECB-bestuurders stemrecht. Het bestuur bestaat uit de 6 ECB-directeuren die het dagelijks bestuur van de centrale bank vormen, plus de 18 presidenten van de nationale centrale banken van de eurolanden, onder wie Klaas Knot namens Nederland. Op de maandelijkse beleidsvergaderingen nemen de leden belangrijke besluiten, bijvoorbeeld over renteverlagingen of -verhogingen, het al dan niet opkopen van staatsobligaties of over kredietverruiming.


Omdat het ECB-bestuur volgend jaar uitdijt naar 25 leden, verliezen de meeste bestuursleden hun permanente stemrecht. Om de zoveel maanden moeten de nationale bankpresidenten een beurt overslaan. Ze mogen de vergadering dan wel bijwonen en ook deelnemen aan de discussie, maar bij het stemmen worden ze overgeslagen. Deze wijziging is destijds afgesproken om te voorkomen dat de ECB haar slagvaardigheid verliest als de eurozone erg groot wordt. Het aantal stemgerechtigden wordt na de toetreding van Litouwen beperkt tot 21.

Misbruik

Het ECB-bestuur wordt voortaan in drie groepen verdeeld. De zes directieleden van de ECB mogen ook straks altijd stemmen. De bankpresidenten van de vijf grootste eurolanden (Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje en Nederland) krijgen samen vier stemrechten. Die gaan rouleren, waardoor elk van hen eens in de vijf maanden buitenspel staat. De overige 14 bankpresidenten moeten onderling 11 stemmen verdelen die eveneens maandelijks rouleren. Ook zij staan daardoor ongeveer eens in de vijf maanden aan de kant.


Een groot aantal conservatieven en liberalen in de Bondsdag vindt het onbestaanbaar dat Duitsland als grootste Europese economie en grootbetaler aan de Europese Unie (Duitsland brengt 27 procent van het ECB-vermogen op) zijn vaste stemrecht verliest. Zij zijn bang dat de andere eurolanden de vergaderingen waarop Bundesbank-president Jens Weidmann geen stem heeft, zullen misbruiken om maatregelen door te drukken waar Duitsland tegen is. 'Havik' Weidmann leidt in het ECB-bestuur (vaak samen met Klaas Knot) het verzet tegen plannen van bestuursleden uit zwakkere eurolanden om de geldpers aan te zetten.


Het debat in Duitsland over de nieuwe regels laait op omdat de Europese ministers van Financiën eind juli de toetreding van Litouwen tot de eurozone definitief moeten goedkeuren. De protesterende Duitse parlementariërs, onder wie de vicefractievoorzitter van de CDU, eisen een verdragswijziging voordat Litouwen mag toetreden tot de EU. Maar de Duitse minister van Financiën Wolfgang Schäuble (ook CDU) heeft al laten weten de toetreding van Litouwen niet te zullen blokkeren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden