Duitse liberalen glimmen van zelfverzekerdheid

Voor het eerst in de geschiedenis hebben de Duitse liberalen zondag een kandidaat voor het kanselierschap gepresenteerd: de mediagenieke partijleider Guido Westerwelle (40)....

Van onze correspondent Philippe Remarque

De kans dat de FDP daadwerkelijk de kanselier mag leveren is vrijwel nihil. Bovendien wordt de kanselier in Duitsland net zo min rechtstreeks gekozen als de Nederlandse premier. Het is de liberalen ook niet echt om het kanselierschap te doen. Het hogere doel is aandacht trekken en succes uitstralen, iets dat Westerwelle uitstekend afgaat.

Door zijn onophoudelijke optredens in talkshows en zelfs een keer in Big Brother is de liberale voorman uitgegroeid tot een ikoon van de Duitse media-democratie en vermaakscultuur.

Bij een recent optreden toonde hij de camera het getal 18, in de liberale huiskleur geel onder zijn schoenzolen geplakt. Sinds een jaar staat hetzelfde cijfer op alle vlaggen, stickers, T-shirts en aanstekers van de FDP. Het is het percentage van de stemmen waarnaar de liberalen zeggen te streven. Aanvankelijk werden ze uitgelachen. De FDP haalde bij de Bondsdagverkiezingen in 1998 immers slechts iets meer dan 6 procent.

Maar het lachen is de concurrentie vergaan. In de laatste deelstaatverkiezing, in Saksen-Anhalt, haalde de FDP meer dan 13 procent. De peilingen voor de Bondsdag gaan uit van een verdubbeling tot 12 procent. Ook Westerwelle wil inspelen op de onvrede onder de kiezers over de grote 'volkspartijen' SPD en CDU.

Waar anderen in dienstauto's en vliegtuigen campagne voeren, gaat hij het land doorkruisen in zijn 'Guidomobiel', een knalgele camper, om 'naar de mensen toe te gaan'. De oudgediende liberaal Otto graaf Lambsdorff waarschuwde op het congres dat de 'vlotte presentatie' niet het zicht op de inhoudelijke punten van de FDP moet verhinderen.

Want het FDP-programma is op essentiële punten ook anders dan alle andere in Duitsland: de liberalen willen een consequente terugdringing van de overheidsbemoeienis. De partij wil de verzorgingsstaat hervormen en ontslagregels versoepelen. Zulke radicale stappen, volgens veel experts noodzakelijk, zijn voor de vakbondsachterban van de SPD onbespreekbaar, zo bleek onder Schröder. Maar ook de CDU worstelt met sociale kwesties.

De FDP wil dan ook niet zeggen met welke van de twee grote partijen ze wil regeren. Door een eigen kanselierskandidaat te benoemen, benadrukt ze haar onafhankelijkheid en de rol als 'derde kracht' in het spectrum. 'De mensen die niet op Schröder of Stoiber willen stemmen, mogen niet alternatiefloos blijven', riep Hans-Dietrich Genscher, de vroegere minister van Buitenlandse Zaken.

Meer dan dertig jaar lang regeerde de FDP mee, eerst met de SPD en daarna met de CDU van Helmut Kohl. Westerwelle lijkt er na enkele wanhopige oppositiejaren in te slagen de FDP, vroeger een enigszins stoffige 'tandartsenpartij', populair te maken bij jonge mensen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden