Dubieuze firma's 'spammen' mobiele bellers

Steeds meer mobiele bellers worden bestookt met ongevraagde sms-berichten. Deze spam is afkomstig van bedrijfjes die vaak op een dubieuze manier te werk gaan....

HET VINDEN van slachtoffers van mobiele spam wordt steeds eenvoudiger. Op de redactie van de Volkskrant, waar mobiel wordt gebeld via het Vodafone-netwerk, is aan vrijwel elk bureau wel iemand te vinden die hier onaangename ervaringen mee heeft.

De afgelopen dagen ontvingen veel redacteuren een sms'je vol spelfouten waarin wordt gemeld dat iemand naar hem of haar op zoek is. Om uit te vinden wie, moet een peperduur 0909-nummer worden gedraaid. Achter dat nummer blijkt een vrouwenstem te zitten. De bedoeling is evident: de beller moet zo lang mogelijk blijven luisteren, en eventueel verstrikt raken in een keuzemenu.

Tot dusver leek spam voorbehouden aan internetters. Het fenomeen neemt zo mogelijk nóg ergerlijker vormen aan, nu het doordringt tot het mobieltje.

Voor alle duidelijkheid: geen van de redacteuren heeft zich ooit gemeld voor een dergelijke dienst. Ook de lezers van deze krant niet, die identieke berichten ontvingen. Sterker nog: veel van de klagers - van ING-bankier tot student - zijn zeer terughoudend in het verstrekken van hun eigen nummer.

Het gewraakte 0909-nummer is volgens toezichthouder Opta in bezit van het Amsterdamse MCI Worldcom, dat is ingehuurd door 'een internationale klant'. Die gebruikt meerdere aanbieders, want andere 0909-nummers die bij het bericht opdoken, zijn van de firma Nova Doc uit Düsseldorf.

Noch MCI Worldcom, noch Nova Doc wil zeggen hoe de klant heet. Beide bedrijven beweren hun opdrachtgever de toegang tot het netwerk te ontzeggen, omdat de contractuele regels zijn overtreden: spam is niet toegestaan.

Volgens Vodafone, dat de laatste tijd veel klachten heeft ontvangen, komt de geldklopperij uit India. 'We hebben uitgevonden dat ze via het Zwitserse Swisscom bij MCI Worldcom terechtkomen, en daarna op ons netwerk.' Vodafone gaat Swisscom vragen de sms uit India niet meer door te laten.

Een andere dienstverlener in deze branche, het bedrijf Mobillion uit Ede, weet wél hoe een klant heet die mobiele bellers heeft belaagd met spam. Het gaat om het bedrijf Planet Telco uit Nijmegen, dat onder meer chat-diensten aanbiedt. Die zijn uiterst lucratief, want wie even niet oplet en in zee gaat met zo'n dienst, kan 1,10 euro per bericht kwijt zijn. Overigens: wie deze dienst bewust wél afneemt, kan stuiten op oplichterij. Meerdere lezers kregen identieke antwoorden van hun zogenaamde 'chat-partner'.

Commerciële aanbieders zoals Planet Telco doen aan zogeheten bulk-sms. Ze betalen volgens kenners, afhankelijk van de hoeveelheid berichten, tussen de 11 en de 7 eurocent per verzonden bericht. Het eerste sms'je is dus een investering van het bedrijf, in de hoop dat de ontvanger antwoord geeft. Vaak komen berichten uit Duitsland: bulk-sms is daar goedkoper.

Een deel van de winst van de 0909-nummers of de antwoord-sms'jes wordt afgeroomd door het belbedrijf (KPN, Vodafone, Ben, O2 of Dutchtone), indien daarmee een contract is gesloten. De de rest kan de sms-dienst in eigen zak steken. Het bedrijf is eventueel nog een vergoeding verschuldigd als een 'tussentransporteur', zoals Mobillion, wordt ingehuurd.

Bedrijven als Vodafone en Ben, dat de laatste tijd ook veel te maken heeft met spam, verklaren slechts direct te kunnen optreden als de sms-dienst een contract met hen heeft. 'Als er een contract is, verdienen we er aardig aan, maar kunnen we ook zelf ingrijpen bij misbruik', zegt Vodafone. 'Als de berichten ''van buiten'' komen, krijgen we slechts een paar eurocent per bericht voor de transportkosten. Als we na klachten willen optreden, zijn we afhankelijk van de medewerking van partijen als MCI Worldcom of Swisscom.'

Een van de grote vragen die spam-ontvangers hebben, is hoe de verzender aan hun nummer is gekomen. Planet Telco, dat de regels van Mobillion overtrad door ongevraagd sms te verzenden, beweert de nummers te hebben gekregen via 'een dealer'. Het gaat hier om de website gratissms.nl. Zulke sites krijgen provisie van Planet Telco als zij klanten aanbrengen voor een chat-dienst.

De ontvangers van deze spam, die als afzender het nummer 4777 had, zouden zich volgens Planet Telco-directeur M. Kotte ooit als gebruiker hebben gemeld op de gratis sms-site, en daar bovendien toestemming hebben gegeven voor het ontvangen van reclame.

Kotte's verhaal is hoogstwaarschijnlijk slechts een deel van de waarheid. Veel ontvangers van de spam hebben nog nooit van deze site gehoord, laat staan dat ze sms-websites bezoeken. Kotte heeft hier weinig boodschap aan: 'Ik houd me hier niet zo mee bezig.'

Volgens een werknemer in de sms-industrie, die niet met naam genoemd wil worden, zijn overal databases met gsm-nummers te koop. Veel genoemd als verdachten worden de sites hotsms.com, en mtnsms.com. 'Het kan zelfs gebeuren dat ook nummers worden gebruikt die ooit via zo'n site een sms hebben ontvangen, dus zonder de site ooit bezocht te hebben. Hier kan heel aardig mee worden verdiend.' Ook via 'sms- en win-spelletjes' op tv schijnen telefoonnummers vergaard te worden. Tot slot kunnen computers simpelweg mobiele nummers 'gokken'.

Bij het College Bescherming Persoonsgegevens is de problematiek intussen ook bekend. 'Ik heb zelf toevallig net ongevraagd zo'n berichtje gehad', zegt een medewerker van het college, die abonnee is bij Ben. Volgens het CBP is de handel in adressen, en ook 06-nummers, in principe geoorloofd. Een van de weinige waarborgen is dat de ontvanger in staat moet zijn zich kostenloos af te melden. 'Pas in oktober volgend jaar komt er een Europese richtlijn, die deze diensten alleen toestaat na uitdrukkelijke toestemming vooraf.'

Tot die tijd zijn mobiele bellers vogelvrij. Ze kunnen hooguit nóg zuiniger zijn op hun nummer, en sms-sites mijden. En vooral: klagen bij hun mobiele aanbieders. Alleen die kunnen de stekker eruit trekken bij de sms-rovers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden