Droomt u van een baan in de buitenlucht? Deze durfals waagden de sprong

Kantoor in de bossen, aan zee of in de duinen

Als u over uw beeldscherm naar buiten staart, droomt u van een andere baan. In de frisse lucht, in de natuur. Toch? Deze durfals waagden de sprong.

Foto Henk Wildschut

'Ik werk twee keer zo hard voor de helft van het inkomen'

Elsje Bruijnesteijn (56) was archivaris bij een overheidsorganisatie, nam ontslag en werd wildplukker.

'Bij het kantoor waar ik werkte, waren collega's vooral bezig met elkaar en welke intriges er speelden. Voor sommigen was het werk eigenlijk bijzaak. In al die televisieseries over kantoorhumor zitten veel waarheden.

'Wildplukken deed ik al naast mijn baan. Toen ik kinderen kreeg en de eerste jaren veel thuis was, zocht ik iets om mezelf te blijven ontwikkelen. Ik nam mijn kinderen mee de natuur in om allerlei plantjes en kruiden te plukken. Thuis zocht ik op wat het was en maakte ik er iets lekkers van.

'Het kantoorleven begon me vier jaar geleden steeds meer te verstikken. En het feit dat mijn werk in de toekomst geautomatiseerd zou worden, hing ook boven mijn hoofd. Dat moment wilde ik voor zijn.

'Inmiddels wist ik zo veel over de natuur dat ik dat met anderen wilde delen. Tijdens wildplukwandelingen ga ik met een groep het bos in. We plukken, ruiken en proeven. Een paar keer per maand geef ik les op scholen; van kinderopvang tot het hbo. Ik loop zo met de kinderen de school uit. Ze vinden de natuur avontuurlijk.

'Van Staatsbosbeheer heb ik toestemming om in het bos bij kasteel Groeneveld in Baarn te plukken. Daar staan veel planten die op de rode lijst van bedreigde plantensoorten voorkomen. Zoals de brave hendrik, een voorloper van spinazie, en die pluk ik natuurlijk niet. Maar de Japanse duizendknoop overwoekert alle andere planten, dus die mag ik plukken zoveel ik wil. De plant smaakt naar rabarber, ik maak er bier van.

'Ik werk twee keer zo hard voor de helft van het inkomen dat ik als archivaris kreeg. Maar ik doe nu werk wat ik leuk vind, wat ik kan en waar een markt voor is. Op kantoor hoefde ik me niet te bewijzen. Als wildplukker moet ik elke keer weer klanten zien te werven voor mijn wandelingen. Als dat lukt, geeft dat zo'n voldoening.'

Elsje Bruijnesteijn: 'Wildplukken deed ik al naast mijn baan.' Foto Henk Wildschut

'Ik ga elke avond gewoon naar huis'

Rob Kolman (35) nam na negen jaar ontslag als monteur bij een rioleringsbedrijf. Hij werd schaapherder voor Natuurmonumenten bij de Sint-Pietersberg in Maastricht.

'Het werk dat ik deed was niets voor mij. Dat wist ik eigenlijk meteen. Ik kon er alleen mijn vinger niet op leggen. Tijdens een reis van drie jaar door Noorwegen en Australië probeerde ik de werkelijkheid een beetje te ontvluchten. Zo voelde dat. Ver van huis zou ik er misschien achterkomen welke baan bij mij paste.

'Weer in Nederland kwam ik toch terug bij het bedrijf. Toen een herder uit de omgeving mij vroeg om in de weekenden als vrijwilliger voor haar te werken, opende dat mijn ogen. De interactie met de schapen, de honden en de natuur voelde als een bevrijding. Ik besefte dat dit was waar ik al die tijd naar op zoek was en besloot te solliciteren als schaapherder.

'Ik heb nu een kudde van tweehonderd dieren waarmee ik om een groeve bij de Sint-Pietersberg loop. In de winter is het winderig, koud en nat, in de zomer kan het in het gebied wel 35 graden worden. Daar moet je tegen kunnen.

'De meeste mensen hebben een romantisch beeld van het werk. Ik krijg geregeld de vraag of ik 's nachts in een tentje bij mijn schapen blijf slapen. Nee hoor, ik ga elke avond gewoon naar huis en de schapen blijven hier. De zorg voor het gebied en voor zo veel dieren is een grote verantwoordelijkheid. Elk schaap heeft z'n eigen karakter. Je moet opletten dat alle schapen goed eten en ze zich niet afzonderen. Vorig jaar liep er een vos twee weken lang met mijn kudde mee. Ontroerend vind ik dat. Of er vliegt ineens een oehoe voorbij. De meeste mensen gaan in het weekend de natuur in. Ik mag dat elke dag doen.'

Rob Kolman: 'Toen een herder uit de omgeving mij vroeg om in de weekenden als vrijwilliger voor haar te werken, opende dat mijn ogen.' Foto Henk Wildschut

'Daar ben jij toch veel te hip voor?'

Hanne Tersmette (30) werkte voor pr- en reclamebureaus, totdat zij vijf jaar geleden boswachter werd in het natuurgebied Naardermeer en Gooi. Over haar ervaringen bij die overstap schreef zij het boek #Gaan, dat net verschenen is.

'Mijn werk als accountmanager bracht veel stress met zich mee. Als je goed presteerde, hoorde je daar niets over. Maar als je de targets niet haalde, kreeg je het wel te horen. Het klantencontact was nog best leuk, maar het werk bleef voor mijn gevoel zinloos. Ik wist gewoon niet waaróm ik het deed. Bij de opleiding communicatie werd in de klas altijd gezegd: we gaan het maken, we gaan veel geld verdienen en in dure auto's rijden. Je laat je daardoor meeslepen. Ook ik had het idee dat ik boven alles een goede baan moest hebben. Maar ik betrapte mezelf erop dat ik op kantoor uit het raam staarde en droomde van iets anders. Toen ik collega's vertelde dat ik voor een natuurorganisatie ging werken, vroegen ze verbaasd: 'Jij, in de natuur? Daar ben jij toch veel te hip voor?' De grootste verandering was voor mij niet de nieuwe baan of een nieuw huis, maar mijn imago. De natuur, denken veel mensen, is alleen leuk als je vogelaar of bioloog bent. Maar ik hoop dat mensen meer om zich heen kijken. Hier bij het Naardermeer zie je zaagbekken, een eendensoort, en 's ochtends kun je met een beetje geluk een ree tegenkomen. En de otter is hier ook terug. Het is aan ons om ervoor te zorgen dat alle beesten hier een beetje goed kunnen leven. Honderd jaar geleden waren er plannen om van het Naardermeer een vuilstort te maken. Daar hebben de omwonenden zich tegen verzet. Zo kun je op grote en kleine manieren voor de natuur opkomen, of het nu een hectare grond is of je eigen achtertuin.'

Hanne Tersmette: 'De grootste verandering was voor mij niet de nieuwe baan of een nieuw huis, maar mijn imago.' Foto Henk Wildschut

'Hier sta ik veel meer open voor mijn omgeving'

Jerome van Abbéve (28), voorheen kok en meubelmaker, won in oktober vorig jaar het SBS 6-programma Boswachter gezocht waarin tien kandidaten wedijverden om de nieuwe boswachter van Natuurmonumenten op Texel te worden.

'Het avontuur begon eigenlijk pas toen het programma was afgelopen. Ik kreeg niet alleen een nieuwe baan, maar verhuisde met mijn gezin van Haarlem naar Texel. Een gekke periode. Mijn vriendin en ik hadden al lang plannen om de Randstad uit te gaan. Ik had een leuke baan, maar innerlijk voerde ik strijd: waarom doe ik dit eigenlijk? Oorspronkelijk kom ik uit de stad, maar ik groeide dicht bij de natuur op. Mijn ouders scheidden toen ik jong was. Mijn moeder woonde in het centrum van Haarlem en mijn vader aan de rand van de stad, bij een groot recreatiegebied. 'Hij leidde bewust een primitiever leven zonder warm water en met een houtvuur in plaats van centrale verwarming. Er was een stuk weiland met een bos bij het huis, waar ik met vriendjes speelde. Later ging ik zelf in de drukte van de stad wonen. Maar dat werd voor mij de laatste jaren te beklemmend. Je merkt ook dat mensen minder sociaal zijn tegenwoordig. Ik bedoel: wie kent zijn buren nog?

'Als mensen nu langskomen van buiten Texel is het contact échter. Je kunt elkaar niet altijd zien en dat geeft het bezoek meerwaarde. Natuurlijk zie ik soms in de Whatsappgroep dat mijn vrienden spontaan een biertje gaan doen in de stad en dan is het jammer dat ik daar niet bij ben. Maar hier sta ik veel meer open voor mijn omgeving. Dat maakt ook dat ik meer open sta voor andere mensen. Nee, het is nog niet voorgekomen dat ik het stadsleven mis.'

Jerome van Abbéve: 'Als mensen nu langskomen van buiten Texel is het contact échter.' Foto Henk Wildschut

'Er gaat niets boven het varen in een bootje over onze boerderij'

De veertigers Rebecca Wiering en Jennifer Breaton ('onze leeftijd zeggen we liever niet') werkten ruim tien jaar in het bedrijfsleven. In 2013 richtten ze zeewierboerderij Zeewaar op waar zeewier wordt geteeld voor bedrijven als The Dutch Weedburger en Hema. In een voor schepen afgesloten baai van de Jacobahaven op Noord-Beveland heeft Zeewaar onder water ruimte voor 6 hectare wier.

Rebecca: 'Tot vijf jaar geleden brachten wij onze werkdagen door in kantoorpanden en ploeterden we ons door oneindig veel e-mails, presentaties en vergaderingen heen. Ik werkte als internationaal marketeer voor bedrijven als Heineken en Philips. Jennifer was advocaat in New York en bleef na haar studie internationaal recht aan de UvA in Amsterdam wonen.'

'Ik was het zat om permanent werkstress te hebben en de hele dag binnen te zitten. Duurzaamheid vonden we allebei al langer interessant. Op de radio hoorden we over zeewier en dat dit in Nederland nog niet duurzaam werd geteeld.'

'In Europa wordt zeewier wel op grote schaal wild geoogst. Wilde zeewier wordt uit zee gehaald, maar na de oogst worden de planten niet opnieuw geplant. Met eigen vermogen en subsidie van de provincie Zeeland ontwikkelden wij een duurzame manier van zeewier verbouwen in de Oosterschelde. Nu telen we per jaar tonnen nat zeewier en bewijzen we dat honderd procent duurzame zeewierteelt mogelijk is. Daar zijn we ongelooflijk trots op.'

'Natuurlijk, er gaat niets boven het varen in een bootje over onze zeewierboerderij op een windstille, zonnige dag. Maar er is ook een andere kant. In het hoogseizoen oogsten wij twee maanden fulltime en maken we soms dagen van veertien uur. Ook heb je als boerin te maken met een grillige natuur; een harde stroming kan het zeewier doen wegspoelen. En ook wij moeten de boekhouding bijhouden. Toch blijven schreeuwende meeuwen boven je hoofd uiteindelijk lekkerder dan de ping van de lift op kantoor.'

Rebecca Wiering en Jennifer Breaton: 'Ik was het zat om permanent werkstress te hebben en de hele dag binnen te zitten.' Foto Henk Wildschut
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.