Drie patiënten Maasstad overleden aan bacterie

Drie patiënten van het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam zijn zeer waarschijnlijk overleden als direct gevolg van de multiresistente klebsiellabacterie. Bij twee van hen wisten de artsen op het moment van overlijden niet dat ze besmet waren. Ze zijn dan ook niet behandeld met antibiotica waar de bacterie nog wel gevoelig voor was.

ROTTERDAM - Dat heeft het ziekenhuis vrijdag bekendgemaakt. In het Maasstad Ziekenhuis zijn in totaal 28 patiënten overleden met een klebsiellabesmetting. Het onderzoek werd uitgevoerd door hoogleraar intensive care Evert de Jonge van het Leids Universitair Medisch Centrum.


Het valt niet te zeggen of de drie patiënten het hadden overleefd als ze niet waren besmet, stelt De Jonge. Alle patiënten waren zeer ernstig ziek, lagen op de intensive care en werden beademd. Ze leden aan aandoeningen zoals kanker en hart- en vaatziekten. 'Mogelijk waren ze zonder de bacterie toch overleden. Maar in hun geval is het vrijwel zeker dat de bacterie de doodsoorzaak was.'


Bij tien sterfgevallen kan niet worden uitgesloten dat de bacterie de doodsoorzaak was. 'Maar zelfs als ze aan de bacterie zijn overleden, dan zouden de onderliggende aandoeningen meer als de werkelijke doodsoorzaak gezien moeten worden', aldus interim-bestuurder Leon Eijsman. Bij veertien sterfgevallen is het vrijwel zeker dat ze niet zijn overleden aan de bacterie. Van één patiënt was het dossier niet beschikbaar.


Het Maasstad Ziekenhuis raakte deze zomer in een diepe crisis nadat duidelijk werd dat er te laat en onvoldoende was gereageerd op een uitbraak van de multiresistente klebsiellabacterie. 'Er zijn fouten gemaakt', aldus Eijsman. 'Het kan altijd gebeuren dat er mensen binnenkomen met zo'n bacterie, maar het is niet de bedoeling dat andere mensen de bacterie ook krijgen.'


In maart zou het ziekenhuis al zijn gewaarschuwd door het huisartsenlaboratorium. Begin april waren er duidelijke aanwijzingen dat er iets mis was, toen een 73-jarige hartpatiënt met brandwonden naar het Slotervaartziekenhuis in Amsterdam werd overgeplaatst. Ondanks het feit dat hij al vijf dagen werd behandeld met zeer zware antibiotica, had de man koorts en bleef de bacterie aantoonbaar in zijn bloed.


Medisch microbioloog Jayant Kalpoe van het Slotervaartziekenhuis deed meerdere testen en zegt dat hij binnen drie dagen zeker wist dat het om de extraresistente bacterie ging.


'Ik heb het nog dezelfde dag aan hen doorgegeven', zegt Kalpoe. Maar hij had de indruk dat er wat lauw op werd gereageerd. 'Het werd geaccepteerd als een mededeling. In totaal heb ik drie keer gewaarschuwd. Als dat bij mijn eigen ziekenhuis gebeurt, zou ik daar heel alert op reageren. Maar ik had niet de indruk dat ze echt doorhadden wat de implicaties waren.'


Daarna duurde het nog weken tot de microbiologen van het Maasstad Ziekenhuis eind mei hun toenmalige directeur Paul Smits inlichtten. 'Ik wil heel graag weten wie dat niet aan hem heeft doorverteld', zegt Eijsman. Uiteindelijk werd de uitbraak pas na 18 juli tot staan gebracht. Begin augustus stapte Smits op, mede na kritiek op zijn salaris van bijna vier ton.


Het Maasstad Ziekenhuis gaat nabestaanden financiële compensatie bieden, voor zover er sprake is van verwijtbaar gedrag. 'We betreuren dit buitengewoon en we zullen uiterst chic met de nabestaanden omgaan', zegt Eijsman. Voor het ziekenhuis is de schade opgelopen tot 7 à 8 miljoen euro. Dat komt ook doordat patiënten deze zomer wegbleven.


Het ziekenhuis is een onderzoek begonnen naar de oorzaken. In totaal zijn 107 patiënten besmet geraakt. Bij gezonde mensen leidt dit doorgaans niet tot problemen en verdwijnt de bacterie vanzelf.


Van de 28 patiënten die in het Maasstad Ziekenhuis overleden met een klebsiellabesmetting, zijn er drie direct aan de bacterie gestorven.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden