Drie gemeenteraadsleden Tilburg op de bres voor een Prinses Carnaval

Drie vrouwelijke gemeenteraadsleden in Tilburg vinden het anno 2017, honderd jaar na de invoering van het vrouwenkiesrecht, de hoogste tijd voor een Prinses Carnaval in Kruikenstad. Het is 'ouderwets en uit de tijd' dat alleen mannen het krachtens de statuten en het huishoudelijk regelement van de Tilburgse carnavalsstichting kunnen schoppen tot prins, adjudant, lijfwacht, lèèfarts of lid van de raad van elf.

De traditionele intocht van de kruikenzeiker op de sokkel betekent de start van carnaval in Tilburg. Foto anp

Dat schrijven de raadsleden van GroenLinks, D66 en PvdA anderhalve week voor de elfde van de elfde in een open brief aan de carnavalskoepel. Want ondanks alle emancipatie in de afgelopen decennia is de organisatie en het bestuur van het carnaval nog steeds een mannenbolwerk gebleven. Ze willen ook tijdens het volksfeest gelijkwaardigheid. 'Omdat we het verschuldigd zijn aan onze dochters, onze zusters, onze moeders en oma's', schrijven ze.

Fanatieke carnavalsvierders

'We zijn alle drie fanatieke carnavalsvierders', zegt Nathalie Nijs van GroenLinks in een toelichting. 'Het verbaast ons gewoon dat als de prins met zijn gevolg binnenkomt, het feestje eigenlijk wordt verstoord door een groep mannen die hun ding gaan doen - en als ze weg zijn, gaat het feest vrolijk verder.'

Natuurlijk beseft ze dat het niet aan de politiek is om regels op te leggen aan het carnaval. Maar de gemeente geeft subsidie aan het openbaar carnaval. 'Logisch, want is een feest voor iedereen', aldus Nijs. 'Maar als we willen dat het ècht een feest voor iedereen is, moet dan niet iedereen de kans krijgen om op deze vier feestelijke dagen de stad te mogen besturen?'

Het drietal zou hierover graag eens om de tafel gaan met de carnavalskoepel - 'met een biertje en een Schrobbelèr', de lokale kruidenbitter. 'We willen met onze brief vooral een maatschappelijk debat uitlokken', aldus Nijs. 'Het zou mooi zijn als mijn dochter van 10 ooit Prinses Carnaval in Kruikenstad zou kunnen worden.'

Foto anp

'Carnavalsvierders in brede zin'

De Tilburgse carnavalsstichting neemt de uitnodiging aan. 'Hun vraag is legitiem', stelt voorzitter Freek Verhaaf. 'Het is een maatschappelijk onderwerp waar we niet licht over denken.' Hij vindt verandering prima, maar die moet wel door 'carnavalsvierders in brede zin' worden gedragen. Die discussie wil de stichting wel aangaan. Maar alles op zijn tijd - volgende week wordt nog gewoon een man gepresenteerd als Prins Carnaval.

Ook in de meeste andere steden en dorpen gaan louter mannen voor in het feestgedruis. 'Veel carnavalsverenigingen zijn ontstaan na de oorlog en hebben de tradities gekopieerd van de oudste verenigingen uit de 19de eeuw, toen vrouwen nog geen kiesrecht hadden of in besturen mochten zitten', aldus carnavalsdeskundige Rob van de Laar, voorzitter van de Brabantse Carnavalsfederatie.

Prinses Beppie

De laatste tijd ziet hij wel een kentering: her en der steken ook carnavalsprinsessen voorzichtig de kop op. Zoals Prinses Beppie van Schoenlapperslaand (Waalwijk), Prinses Jeanny van Smokkelgat (Baarle-Nassau) of Prinses Anne van Kleidonk (Maren-Kessel). Soms is het uit nood geboren, zoals twee jaar geleden in Kaaiengat (Riel), waar bij gebrek aan mannelijke leden voor de raad van elf de vrouwen het heft in handen namen en ook een carnavalsprinses installeerden. Ossekoppenrijk ofwel Oss verwelkomde vier jaar geleden al de eerste vrouwelijke Prins Carnaval - de nieuwe stadsprins werd niettemin Prins Mariëlle d'n Urste genoemd, omdat het protocol dat nu eenmaal voorschreef.

Het gaat langzaam, maar er komen steeds meer scheuren in het mannenbastion. Van de Laar juicht die ontwikkeling toe. 'Er wordt vaak gezegd: het is traditie', aldus de carnavalskenner. 'Maar tradities zijn niet heilig en moeten meebewegen met de samenleving.'


Feest van de saamhorigheid

Hoe kwam carnavalskraker Bloemetjesgordijn tot stand?
Hoe zat het eigenlijk met carnavalskraker Bloemetjesgordijn van componist/schoenverkoper Wim Kersten?

Ontdekking imposant drugslab op erf CDA'er overstemt carnaval in Leende
Dat in Brabant de onderwereld en de bovenwereld pal naast elkaar bestaan, werd eerder dit jaar fraai geïllustreerd door de ontdekking van een kolossale illegale drugsfabriek op luttele meters van de praalwagen waaraan de Lolmakers werkten.

Het perfecte carnavalskostuum
Wat je aantrekt met carnaval weet hoofdredacteur van Harper's Bazaar en geboren Maastrichtse Cécile Narinx.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.