nieuws

Drie demissionaire staatssecretarissen geven Kamerzetel op

De drie onlangs aangestelde staatssecretarissen Dilan Yesilgöz-Zegerius, Dennis Wiersma (beiden VVD) en Steven van Weyenberg (D66) geven hun Kamerzetel op. Het drietal kreeg de afgelopen weken veel kritiek omdat ze hun nieuwe functie combineerden met het Kamerlidmaatschap.

Dilan Yeşilgöz, door de VVD voorgedragen als de nieuwe staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat, bij haar dienstauto. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant
Dilan Yeşilgöz, door de VVD voorgedragen als de nieuwe staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat, bij haar dienstauto.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Hun zetels schuiven door naar de volgende kandidaten op de lijst van VVD en D66. De drie nieuwbakken staatssecretarissen waren na hun benoeming in een uitzonderlijke positie beland. Zij werden deze zomer in het demissionaire kabinet aangesteld, nadat minister Van ’t Wout (Economische Zaken) was uitgevallen door ziekte en staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) het einde van de kabinetsperiode niet afwachtte en alvast aan een functie elders begon.

Yesilgöz-Zegerius, Wiersma en Van Weyenberg waren in maart gekozen als Kamerlid. Het combineren van het (Eerste of Tweede) Kamerlidmaatschap met een functie als bewindspersoon is normaliter niet toegestaan. Voor demissionaire bewindslieden die bij nieuwe verkiezingen een Kamerzetel behalen, geldt echter een uitzondering. Die uitzonderingspositie geldt ook voor het drietal, oordeelde de Raad van State woensdag in een advies waar de Tweede Kamer om had gevraagd.

Wel noemt de Raad de aanstelling van de Kamerleden als staatssecretaris ‘uit grondwettelijk oogpunt ongelukkig’. Ook adviseert de Raad van State de wet op dit punt te verduidelijken. De drie kwamen vervolgens tot dezelfde conclusie en geven hun zetel per direct op, zo laten zij in een brief aan Kamervoorzitter Bergkamp weten.

Een deel van de Kamer, onder aanvoering van de SP, was zeer kritisch over het feit dat de drie staatssecretarissen hun nieuwe functie combineerden met het Kamerlidmaatschap. In feite controleerden zij zo als Kamerlid hun eigen werk als staatssecretaris. Naar aanleiding van het advies van de Raad van State gaat de Kamer nog in debat over politieke dubbelfuncties. De Kamer kan de wet op dit punt te verduidelijken, zoals de Raad adviseert.

Het vertrek van Yesilgöz-Zegerius, Wiersma en Van Weyenberg uit de Kamer betekent dat voorzitter Bergkamp, vermoedelijk volgende week, drie nieuwe Kamerleden beëdigt. De zetels schuiven door naar de volgende kandidaten op de VVD- en D66-kieslijst van de Kamerverkiezingen in maart. Voor de VVD zijn dit Bart Smals en Kelly Regterschot, voor D66 Anne-Marijke Podt.

De drie die nu zijn vertrokken uit de Kamer worden gezien als talentvolle politici. Het feit dat ze zijn benoemd als demissionair staatssecretaris wijst erop dat VVD en D66 voor hen ook in een nieuw te vormen kabinet een rol weggelegd zien. Als ze niet terugkeren in een nieuw kabinet, kunnen ze in principe hun Kamerzetel weer opeisen. Zo stopte Mark Rutte in 2006 als staatssecretaris, nadat hij was benoemd tot VVD-lijsttrekker en nam hij zijn Kamerzetel weer in.

Overigens blijven demissionaire bewindslieden als Kaag, Rutte en Hoekstra nog wel lid van de Tweede Kamer. Zodra zij (eventueel) weer terugkeren in een nieuw kabinet, moeten zij hun zetel alsnog opgeven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden