Drie 'boeven' op de kieslijst?

Curaçao kiest vandaag een nieuw parlement. Ook de tot drie jaar cel veroordeelde oud-premier Gerrit Schotte is weer van de partij. En hij is niet de enige met een dubieus verleden.

Op borden langs de Curaçaose wegen zijn lijsttrekkers Gerrit Schotte, Amparo dos Santos en Charles Cooper afbeeld als 'The Three Stooges'. Beeld Cigdem Yuksel

Het is het meest controversiële campagnebord voor de Curaçaose verkiezingen vandaag. Boven de karikatuurtekeningen van drie Curaçaose lijsttrekkers Gerrit Schotte, Amparo dos Santos en Charles Cooper staat in grote letters 'The Three Stooges'.

De boodschap is duidelijk: volgens de anonieme groep achter de affiches mogen deze drie boeven Curaçao niet gaan regeren. Gerrit Schotte was de eerste premier van het land Curaçao; dat ontstond op 10 oktober 2010 na de ontmanteling van de Nederlandse Antillen. Bij zijn aftreden in 2012 liet Schotte het nieuwe land achter met een aanzienlijk financieel gat.

Dit jaar werd Schotte veroordeeld tot drie jaar cel omdat hij zich had laten omkopen door de casinobaas Francesco Corallo. Amparo dos Santos is de broer van loterijkoning Robbie dos Santos. De laatste werd dit jaar veroordeeld voor onder meer witwassen. Charles Cooper was minister in het kabinet van Schotte. Volgens onderzoek van de veiligheidsdienst had hij niet door de screening mogen komen vanwege een reeks verdachte geldtransacties.

Lijsttrekker Charles Cooper van de nieuwe partij PAS deelt flyers uit op het Wilhelminaplein. Hij haalt er zijn schouders over op dat hij als een boef wordt afgebeeld. 'Mijn partij staat, zoals de naam al zegt, voor in vrede leven', vertelt hij met een royale glimlach. 'Ik wil dat mensen geen belasting meer betalen op overwerk. Dan houden ze meer geld over, geven ze meer uit en dat is goed voor de economie.'

'Deze poster is niet netjes omdat hij anoniem politici belastert', vindt Raymond 'Pacheco' Römer, voorzitter van het Hoofdstembureau. 'Ik meng me niet in de discussie of deze afbeeldingen zouden moeten worden weggehaald. Dat raakt aan de vrijheid van meningsuiting en de openbare orde, en daar gaat het Hoofdstembureau niet over.'

Het land Curaçao maakte in zijn zesjarige bestaan politiek al veel mee; met als absoluut dieptepunt de moord op de populaire politicus Helmin Wiels in 2013. Op Curaçao, maar ook in Nederland, wordt nu reikhalzend uitgekeken naar de uitslag. Gaat Gerrit Schotte ondanks zijn veroordeling toch de verkiezingen winnen?

Wanbeleid

Dit jaar kwamen meer feiten boven tafel over zijn regeringsperiode van 2010 tot 2012. In het strafproces tegen de oud-premier werd duidelijk hoeveel invloed de op Sint Maarten wonende casinobaas Francesco Corallo wilde, in ruil voor zijn geld; inspraak bij het benoemen van ministers bijvoorbeeld.

Ook publiceerde een onderzoekscommissie in opdracht van het Hof van Justitie deze zomer een rapport over de gang van zaken bij het water- en elektriciteitsbedrijf, het gasbedrijf en de raffinaderijbeheerder. Schotte speelde een grote rol bij de benoeming van nieuwe sleutelfiguren bij die overheids-nv's. Aqualectra ging bijna failliet. Meer dan 250 miljoen Antilliaanse gulden (125 miljoen euro) verdampte door wanbeleid, luidde de conclusie.

Mede om het hierdoor ontstane financiële gat kreeg het land, amper twee jaar oud, in 2012 al een tik op de vingers van Nederland. In de verkiezingen van dat jaar, na de val van het kabinet-Schotte, werden de MFK van Schotte en Pueblo Soberano van Helmin Wiels de grootste.

Nederlandse bemoeienis

Omdat Schotte en Wiels het niet eens konden worden, bouwde Pueblo Soberano met andere partijen een coalitie. Die zat, met een aantal wisselingen, de rit uit. En wist de overheidsfinanciën weer op orde te krijgen. Hiervoor moest de regering de hand op de knip houden. De economie van het eiland stagneert al jaren, de jeugdwerkloosheid schommelt rond de 35 procent.

Nederlandse politici als parlementariër Ronald van Raak (SP) zeggen hardop dat Curaçao niet moet kiezen voor de 'crimineel' Schotte. Zulke Nederlandse bemoeienis met de democratische stembusgang roept bij sommigen ook ergernis op. Wellicht wordt op het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties stilletjes geduimd dat niet 'The Three Stooges' maar enkele als goedwillend beschouwde partijen Curaçao gaan regeren.

Schotte zelf zal geen premier meer kunnen worden, vanwege zijn veroordeling. Nog steeds heeft de charismatische politicus veel aanhang onder met name het lager opgeleide en armere deel van de bevolking. 'Die veroordeling is ook maar een mening', zegt een twintiger schouderophalend. 'Ik kies zeker voor hem.'

Een 43-jarige vrouw die winkelt in Punda, in de binnenstad, zegt dat ze nog twijfelt tussen Schotte en Amparo dos Santos. 'Schotte heeft geen kans gehad om zijn regeerperiode af te maken', zegt ze. Een 50-jarige vrouw even verderop in de winkelstraat zegt: 'Schotte moet de gevangenis in, het had hem verboden moeten worden om zich verkiesbaar te stellen.'

Als veel Curaçaoënaars zegt zij nog geen keuze te hebben gemaakt uit de partijen. 'Ik zal het aan God vragen, en Hij zal het me zeggen.'

Uitgesteld

De verkiezingen op Curaçao van vandaag hadden eigenlijk afgelopen vrijdag moeten plaatsvinden. Toen zouden 120 duizend stemgerechtigden hun keuze maken uit één van de dertien partijen die meedingen naar de 21 zetels. Omdat er die 30 september veel regen werd verwacht vanwege de passerende orkaan Matthew, zijn de verkiezingen verzet.

'Dit is een unieke situatie. Nog nooit eerder is een stembusgang op de Antillen en nu Curaçao afgelast', zegt voorzitter Raymond Römer van het Hoofdstembureau.

De regen zou meevallen, maar vorige week was het eiland nog flink aan het hamsteren voor het voorspelde noodweer. Toen donderdag de beslissing moest worden genomen, miste Römer een kiesraad. 'Curaçao heeft als enige land in het koninkrijk niet zo'n onafhankelijk adviescollege. Daarom moesten wij improviseren.' In overleg met de meteorologische dienst, de regering en alle politieke partijen is een nieuwe datum bepaald. Medewerkers van Publieke Zaken hebben alle ruim zeshonderd medewerkers van de stembureaus gebeld om te kijken of ze ook vandag konden. 'Alles is nu geregeld', zegt Römer tevreden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden