Draaien en keren

Volgens premier Jan Peter Balkenende wordt er ‘al veel onderzocht’ in de kwestie ‘steun aan de inval in Irak’. Het zal niet lang duren of dit wordt een standaard-verdediging in zijn hardnekkige verzet tegen een parlementair onderzoek....

‘Ik ben tegen een parlementair onderzoek, omdat het parlement dit al heel erg onderzoekt.’

De voormalige Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken Richard Armitage zei deze week dat de VS Nederland in 2003 wél om concrete militaire steun hebben verzocht, schriftelijk zowel als mondeling.

Balkenende ontkent. Volgens hem zijn er ‘in algemene zin verzoeken gedaan, maar dat is iets anders dan een concreet verzoek’. Knap om zo’n zin zonder blikken of blozen uit je mond te krijgen. Maar de premier is nu eenmaal gepokt en gemazeld in de gereformeerde hermeneutiek en daar kennen ze nog wel sterkere staaltjes van uitleg van het onuitlegbare.

Het is zaak de premier op de voet te blijven volgen in zijn pogingen een onderzoek te dwarsbomen. In elke zin kan zijn toekomstige val verborgen liggen.

Het is een boeiend gezicht, Balkenende die steeds virtuozer moet draaien en keren om zich de aanvallers van het lijf te houden. Het speelveld wordt steeds kleiner, de tackles nemen toe in aantal en scherpte.

We hebben volgens Balkenende militaire steun zelfs nooit overwogen, en er stonden tegenover de politieke steun geen wederdiensten. Het tegendeel hoeft op één van deze punten maar eenmaal te worden bewezen en de liegende premier kan vertrekken.

Zeker nu de Amerikaanse politici met wie Nederland in 2003 had te maken zich gaan bezighouden met memoires en eerlijkheid achteraf, kunnen er lijken uit de kast vallen die Balkenende er liever in zou houden.

Zoals het lijk van Jaap de Hoop Scheffer, secretaris-generaal van de NAVO.

Een paar weken geleden hoorde ik parmantige Jaap op de radio in het programma Kamerbreed van de TROS. Hem werd gevraagd of het waar was dat zijn benoeming tot secretaris-generaal, in januari 2004, iets te maken had gehad met onze steun voor de inval in Irak.

Volgens Jaap was het een verzinsel van ‘de een of andere columnist’ – geen idee op wie hij doelde – en was het infame gerucht daarna door de elkaar napratende media verder verspreid. Er was absoluut niets van waar.

Maar tegen GPD-correspondent Frank Hendrickx zei Armitage afgelopen week dat de Nederlandse steun Jaap wél had geholpen.

Aha! Ik neem aan dat Armitage geen Nederlandse columnisten leest, dus dit komt uit andere bronnen.

Linke soep voor Balkenende. De premier deed vrijdag tamelijk achteloos over de kwestie. ‘Er was toen nog helemaal geen sprake van een opvolger voor de secretaris-generaal, het was nog onbekend dat hij weg zou gaan’, zei hij triomfantelijk.

Nederland besloot begin maart 2003 tot steun aan de inval in Irak. De Hoop Scheffers voorganger Robertson maakte op 22 januari 2003 bekend dat hij zou vertrekken. Het was dus wél bekend.

Leugentjes kunnen naar de waarheid wijzen; er vallen gaten in Balkenendes verdediging.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden