Dr. Oetker geeft roofkunst terug aan erfgename Goudstikker

De Amerikaanse erfgename van de Nederlandse kunstverzamelaar Jacques Goudstikker, Marei von Saher, krijgt roofkunst terug van het Duitse familiebedrijf Dr. Oetker, dat vooral bekend is door zijn bakproducten en pizza's.

Beeld afp

Het gaat om een schilderij van de hand van Anthony van Dyck (1599-1641), een in 1628 gemaakt portret van Adriaen Moens. Goudstikker, die Joods was en in Amsterdam een kunsthandel had, verongelukte in 1940 toen hij op de vlucht was voor de nazi's. Zijn toenmalige collectie kwam in Duitse handen. Rijksmaarschalk Hermann Göring verwierf een groot aantal kunstwerken voor 2 miljoen gulden, een fractie van de waarde. Zulke transacties zijn niet geldig als ze onvrijwillig en door de oorlogsomstandigheden tot stand zijn gekomen.

De nabij New York wonende Marei von Saher, een voormalige kunstschaatster van Duitse komaf, strijdt al vele jaren voor de restitutie van stukken uit de handelsvoorraad van haar schoonvader. In 2006 kreeg ze 202 werken die bij Goudstikker waren geroofd en na de Tweede Wereldoorlog tot de collectie van de Nederlandse Staat gingen behoren.

Lente in de bergen van Hans ThomaBeeld epa

Hans Thoma

Dr. Oetker besloot eerder kunst terug te geven aan nabestaanden van mensen van wie door de nazi's bezittingen zijn afgetroggeld. De onderneming laat de eigen kunstcollectie daarop navorsen. Eerder deze maand restitueerde de onderneming het eerste werk, een schilderij van Hans Thoma (1839-1924) aan de erfgenamen van Hedwig Ullmann, een Joodse kunsthandelaar die tijdens het nazi-bewind Duitsland was ontvlucht.

De in 2007 overleden Rudolf-August Oetker had het schilderij van Thoma, Lente in de bergen, in 1954 op een veiling gekocht. De erfgenamen wisten niet waar het werk was totdat ze door het Duitse bedrijf over de voorgenomen teruggave werden geïnformeerd. De bedrijfsverzameling van Dr. Oetker bestaat uit zilverwerk, porselein en enige honderden schilderijen. Veel daarvan is in de jaren vijftig van de vorige eeuw gekocht.

Het bedrijf overlegt nog met andere erfgenamen over de restitutie van drie werken. De vrijwillige teruggave door een Duitse onderneming komt weinig voor en wordt daarom als een voorbeeld beschouwd van hoe er met evidente roofkunst moet worden omgesprongen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden