Doorzetters

Van school af zonder diploma: het overkomt duizenden leerlingen, elk jaar. In Amsterdam is een project dat afvallers opvangt en alsnog naar hun examen loodst: GO!...

In Amsterdam gingen in het vorige schooljaar (2004-2005) bijna 1200 middelbare scholieren van school voordat ze hun vmbo-diploma hadden gehaald. Ze konden het niveau niet aan of hadden persoonlijke problemen. Ruim duizend leerlingen haalden wel hun vmbo-diploma, maar gingen geen vervolgopleiding doen.

Op de ROC’s (Regionale Opleidingscentra) is de uitval een bekend probleem. Peter Horn was jarenlang leraar op het ROC. Hij merkte dat voor de afvallers nauwelijks alternatieven bestonden. Projecten als Time Out en ROC op Maat hebben lange wachtlijsten. De meeste afvallers die hij kende, gingen nooit meer terug naar school.

Daarom begon hij vorig jaar met het project GO! Leerlingen kunnen bij GO! een door het ministerie van Onderwijs erkend mbo-diploma halen. Daarna kunnen ze aan de slag – of verder leren op een ROC. De leerlingen kunnen maar één jaar met het GO!-project meedoen, daarna betaalt de oude school niet meer.

In klasjes van hooguit tien leerlingen doen de leerlingen mbo detailhandel of administratie. Ze lopen twee dagen per week stage. Vandaag krijgt de tweede lichting van GO! een diploma. Vorig jaar slaagden tien leerlingen, nu ontvangen 47 jongens en meisjes een diploma, of certificaten. Eén meisje haalde het niet.

Enes Dilek

Enes Dilek
Enes Dilek (17) uit Amsterdam: ‘Ik ging naar een havo-atheneumschool, maar na de tweede klas moest ik eraf. Mijn ouders maakten veel ruzie. Het deed me pijn als ze tegen elkaar schreeuwden. Ik ben een beetje gevoelig, namelijk. Zij wilden heel erg graag dat ik atheneum zou halen. Ik kon niet tegen die druk. Ik was bang een onvoldoende te halen, het ging gewoon niet meer.

Enes Dilek
‘Op het ROC koos ik voor ICT. Ik hou van eigen dingen creëren, muziek, kleding. Maar het was alleen programmeren en pc’s uit elkaar halen. Ik wilde wat anders. Zat ik acht uur per dag achter de computer op school te chatten en eigen sites te bouwen.

Enes Dilek
‘Ik ging ook muziek maken. Ze gaven me die ruimte op school, maar na drie, vier maanden merkte ik dat ik er niks mee kon behalen. En in de vierde bleek dat ik zo veel vakken had gemist, dat ik geen examen kon doen. Toen hoorde ik dat ik bij GO! een diploma kon halen. Je krijgt hier zo’n aandacht, je bent bevriend met de meesters. Ze zijn chill, hoe ze tegen je doen. Daardoor ben je gemotiveerd om te werken. Ik wil tot niveau 3, en daarna de muziek in.’

Lisa

Lisa
Lisa (15) uit Amsterdam: ‘Ik kom uit Eindhoven. Daarna ben ik naar Utrecht verhuisd met mijn moeder en mijn broertje. In Utrecht deed ik vmbo economie. De eerste twee jaar ging dat best goed, maar in de derde had ik niet zo’n zin meer. Ik kwam te laat, of ik kwam niet. Dan ging ik thuis zitten, of de stad in.

Lisa
‘Ik bleef zitten. Toen was ik het helemáál zat. Ik dacht: moet ik alles weer opnieuw doen. Intussen verhuisden we naar Amsterdam. We moesten op zoek naar een nieuwe school. In die tijd ben ik thuis gebleven, een halfjaar of zo. Dat kwam ook door privé-omstandigheden.

Lisa
‘De leerplichtambtenaar dacht dat GO! wel bij mij zou passen. Ik had geen zin, maar mijn moeder zei: je moet het proberen. Het viel mee. De leraren zijn leuk. Er zitten hier kinderen die ook dingen hebben meegemaakt. Op mijn vorige school zat je de hele week in de boeken, hier ga je meteen twee dagen in de week stage lopen. Mijn eerste stage was bij CoolCat, dat vond ik niks. Daarna ging ik naar Ici Paris, in de P.C. Hooftstraat! Nu wil ik naar het ROC om schoonheidsspecialiste te worden.’

Suzanne Alberts

Suzanne Alberts
Suzanne Alberts (16) uit Aalsmeer: ‘Op het Alkwin Kollege in Uithoorn kwam ik in een klas, daar was iedereen alleen maar aan het rellen en aan het vechten. Ik was 14. Als je iets verkeerd deed op die school, kreeg je een rode kaart. Met te veel rode kaarten moest je van school. Dat jaar kreeg ik er 25. Dus moest ik naar het vmbo in Aalsmeer. In het derde jaar ging het daar ook helemaal fout. Ik kreeg ruzie met leraren, ik spijbelde, ik had geen zin.

Suzanne Alberts
‘Dat werd zo erg dat ik drie maanden van school ging, dat heette het Time Out-project. Daarna zou ik een tweede kans krijgen. Maar eenmaal terug op school, gaven de leraren die mij niet. Als ze steeds tegen je zeggen dat je niks doet, nou, dan ga ik ook niks doen voor ze. Eén keer heb ik bijna gevochten met de wiskundeleraar.

Suzanne Alberts
‘Toen ging het niet meer. Via de leerplichtambtenaar kwam ik bij GO! Ik wist niet wat het was, maar ik dacht: het is mijn laatste kans. Nu heb ik mijn mbo gehaald, niveau 1. Ik wil het tot en met niveau 4 afmaken. Als het kan hier, anders op het ROC. Ik wil eerst mijn eigen kledingwinkel; dan naar de modeacademie.’

Shane Ris

Shane Ris
Shane Ris (16) uit Aalsmeer: ‘In Aalsmeer heb je twee vmbo-scholen. Ik zat op de boerenschool. Daar liepen katten door de klas. En je leert hoe je een konijn moet oppakken. God weet waarvoor je dat ooit nodig hebt; ik vond het er verschrikkelijk.

Shane Ris
‘Maar ja, ik vond school nooit leuk. Waarom? School is school. Ik verhuisde op mijn 9de uit Amsterdam naar Aalsmeer. Mijn vader is tatoeëerder, mijn moeder zet piercings. Ik had lang haar en was anders dan de hele wereld hier. Ze dachten echt: wie is dat?

Shane Ris
‘Ik heb er zelf ook wel een potje van gemaakt. Ik had veel onvoldoendes. Ik ging niet naar de les, maar lekker buiten joints roken. Ze hebben me ook echt getreiterd. Als de schotten tussen de pisbakken gesloopt waren, had ik het gedaan. Ze dachten ook dat ik op school dealde. Dat was helemaal niet waar. De leerplichtambtenaar heeft ze gelijk gegeven. Toen werd ik geschorst.

Shane Ris
‘De ene dag heb ik meer zin dan de andere. Ik wil graag eigen baas worden, dat kan met mbo detailhandel, en dan ligt tatoeëren voor de hand. Ik oefen al een beetje. Op mijn vader, want je mag dat pas doen als je 18 bent.’

Gayron Stella

Gayron Stella
Gayron Stella (17) uit Amsterdam: ‘Ik ben via mijn advocaat bij GO! terechtgekomen. Op mijn oude school, de OSB in de Bijlmer, had ik een conflict met een meester. Het ging om een bedreiging. Ik heb helemaal niemand bedreigd daar, maar het werd over me gezegd. Door één persoon, namelijk die meester. Het werd geen zaak, maar mijn ouders en ik hebben voor de zekerheid een advocaat gebeld.

Gayron Stella
‘Die meester heeft uiteindelijk gewonnen. Hij kreeg gelijk. Toen wilde ik niet meer terug naar die school. Het mocht wel, maar ik voelde me er niet meer prettig.

Gayron Stella
‘Ik maakte me geen zorgen, want ik ben een slimme jongen. Ik dacht: ik ga sowieso mijn diploma halen, waar dan ook. Toen kwam mijn advocaat met GO! Op de school in de Bijlmer deed ik basistechniek, maar bij GO! bestaat die richting niet. Ik heb detailhandel gekozen.

Gayron Stella
‘Het is wel jammer dat ik geen gym meer heb, dat mis ik wel. Hierna wil ik naar een sportopleiding, of naar de marine. Dat wil ik al heel lang. Mijn vader heeft ook bij de marine gezeten. Eigenlijk wil ik het liefst basketballer worden. Als dat niet lukt, word ik basketbalcoach.’

N.B.: Een naam uit dit artikel is op verzoek van een geïnterviewde en na goedkeuring van de hoofdredactie van de Volkskrant geanonimiseerd in juli 2019.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden