Doorplasser kan prostaat meten

EEN NIEUWE, uitwendige katheter kan een einde maken aan een pijnlijk inwendig onderzoek voor mannen met prostaatklachten. De blaasdruk wordt nu nog gemeten met een katheter die via de plasbuis in de blaas wordt gebracht....

Suzanne Baart

De nieuwe katheter, die eigenlijk geen katheter is, is door onderzoekers van de Erasmus Universiteit in Rotterdam ontwikkeld. Ir. Johan Pel zal begin volgend jaar op de meetmethode promoveren. Inmiddels hebben ongeveer honderd mannen het apparaat uitgeprobeerd: de onderzoekers zelf - behalve Pel ook dr. ir. Ron van Mastrigt - studenten en patiënten van de afdeling Urologie van het Dijkzigtziekenhuis in Rotterdam en nog drie andere ziekenhuizen.

Doel van de blaasdrukmeter is, erachter te komen of de klachten over slecht plassen worden veroorzaakt door de blaas of door de prostaat. Een lage blaasdruk en een kleine straal duidt op een zwakke blaas, een hoge blaasdruk en een zwakke straal geeft aan dat er iets mis is met de prostaat.

Het nieuwe apparaat heeft aan de voorkant een soort zwaar model condoom, dat over de penis wordt afgerold. De urine loopt eerst door een rechte slang naar buiten. Als er goed wordt doorgeplast, kan die slang met een soort afstandsbediening worden afgesloten. De urine zal dan zijn weg naar boven zoeken door de afbuigende buis. Aan het einde daarvan zit een kraantje dat dit buisje afsluit.

'Dat is de eerste keer even schrikken,' zegt onderzoeker Van Mastrigt. 'Je hebt de neiging te stoppen met plassen. Dat moet je niet doen, er moet een open verbinding blijven bestaan tussen blaas en het condoom, want pas als er wordt doorgeplast, loopt de druk in het condoom op. Deze wordt dan gelijk aan de druk in de blaas.'

Vóór het kraantje, tussen de twee koppelingsstukjes, zit in het buisje een membraan. Deze buigt door de druk door. De druk wordt daar elektrisch gemeten en de gegevens gaan via een snoer naar een versterker en worden dan weergegeven op de computer.

Bij patiënten in het ziekenhuis die werden geopereerd aan een vergrote prostaat werkte het, zegt Van Mastrigt. Er is vóór en ná de operatie gemeten. De technologiestichting STW heeft voor een jaar octrooi aangevraagd, maar dat is inmiddels alweer verlopen. Er bleek geen interesse.

Is dat het einde van de veel patiëntvriendelijker methode? Van Mastrigt: 'De urologiewereld is conservatief. Urologen willen eerst weten of het wel goed werkt en daar kunnen jaren overheen gaan. Patiëntvriendelijkheid is niet de eerste prioriteit. Specialisten willen weten hoe snel het werkt, of het veel duurder is en of het vergoed wordt.'

Inmiddels is wel een ander apparaatje verkocht dat ook in Rotterdam is ontwikkeld. Van Mastrigt: 'Het is een urinestroommeter die de sterkte meet van de plasstraal. Nu gebeurt dat nog elektronisch en dat is duur. Dat onderzoek kan alleen gedaan worden in het ziekenhuis. Ons apparaat kost tussen de twintig en dertig gulden en de patiënt kan het mee naar huis nemen, om daar meer ontspannen de urinestroom te meten, wat betere resultaten oplevert.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden