Door Trump moet Hakhverdian kiezen: Nederland of de VS

Dilemma van een Iraanse Nederlander die tijdelijk in de VS zit met zijn gezin: als hij even naar Nederland gaat komt hij de VS niet meer in.

Hakhverdian

Afgelopen vrijdag struinde universitair hoofddocent politicologie Armen Hakhverdian (35) rond op Twitter, toen hij het nieuws voorbij zag komen: het decreet van Trump waarin hij mensen uit islamitische landen de toegang ontzegde tot de VS.

Onzeker keek hij naar zijn telefoon. 'Ik zei nog tegen mijn vrouw: het zal toch niet gaan om mensen met een dubbele nationaliteit?', zegt Hakhverdian. 'Mijn vrouw zei: nee joh, dat kan helemaal niet.'

Maar een uur later wist hij al beter: hij kan Amerika voorlopig niet meer uit. Of in.

Hakhverdian is politicoloog en sinds de zomer is hij gastonderzoeker aan de University of California in San Diego. Met zijn vrouw, zoontje en dochtertje verhuisde hij voor een jaar naar de VS. Onlangs kocht hij tickets naar Nederland, omdat hij daar in maart zijn nieuwe boek Nepparlement? wil presenteren. Ook wilde hij de verdediging bijwonen van zijn eerste onderzoeker die promoveert aan de UvA.

Maar die tickets kunnen dus de prullenbak in. Zoals het er nu uitziet, kan hij daarna de VS niet meer in.

Hakhverdian is een Nederlander.

En een Iraniër.

Iraanse nationaliteit

Op zijn 2de vluchtten zijn ouders samen met hem uit Iran, omdat ze tegenstanders waren van het regime. Ze kwamen terecht in Nederland.

'Ik zou dolgraag afstand doen van mijn Iraanse nationaliteit', zegt hij. 'Ik heb zelfs nooit een Iraans paspoort aangevraagd. Maar ik kom er nooit meer vanaf. Ook mijn zoontje van 5, dat geen bal te maken heeft met dat hele land, is Iraans. Die nationaliteit krijg je automatisch mee van je vader. Terwijl hij in Amsterdam geboren is.'

'Tot een paar jaar geleden realiseerde ik me niet eens dat ik ook de Iraanse nationaliteit had. Ik had het me nooit afgevraagd. Ik kwam erachter toen ik mijn geboorteakte opvroeg. Mijn zus is in Nederland geboren. Ze zat in het waterpoloteam op de Olympische Spelen van Beijng. Toen ze goud wonnen, stond ze daar uit volle borst het Wilhelmus te zingen.'

Toen Hakhverdian over het decreet van Trump hoorde, wist hij dat er twee keuzes waren. 'Óf ik ga niet naar Nederland in maart, óf we gaan met het hele gezin eerder terug. We weten het nog niet. Dat laatste zou een principiële keuze zijn. Wil ik in land wonen dat mij niet wil? Een land dat eigenlijk liever had gehad dat ik er niet was geweest?'

'Het is beangstigend dat dit mogelijk is', zegt hij. 'En vernederend, omdat je ineens als minderwaardig wordt gezien. Vanwege het waanzinnige idee dat je hiermee terroristen buitenhoudt, mag ik er niet meer in.'

Na de overwinning van Trump kreeg hij zelf geen verwensingen naar zijn hoofd geslingerd op straat. 'Ik werk op de universiteit, woon in een goede buurt. Maar ik ken ook de hartverscheurende verhalen van kinderen die van klasgenootjes horen: Trump heeft gewonnen, wij gooien je eruit.'

Twitter

'De enige plek waar ik wel iets merk, is Twitter. Daar krijg ik elke dag wel van een of ander anoniem Nederlands account de opmerking: ga terug naar je eigen land. Ik ben eraan gewend geraakt, maar toch raakt het me.'

Juist om zijn zoontje maakt hij zich niet zo veel zorgen. 'Het is verschrikkelijk om te zeggen, maar hij ziet er westers uit. Mijn vrouw is Duitse en hij is donkerblond. Hij ziet er niet uit als iemand die uit Iran komt. Maar ook hij komt de VS niet meer in als hij het land nu zou verlaten. Door mij heeft mijn vrouw nu kinderen die de Iraanse nationaliteit hebben. Zonder dat we daarom hebben gevraagd.'

'Ik vind het best eng allemaal. Het is beangstigend dat we in dit land geen echte tegenmacht meer hebben. Diezelfde republikeinen die eerder riepen dat de moslimban van Trump racistisch en ongrondwettelijk was, voeren nu uit wat hij zegt. Alsof er niets is gebeurd. Trump heeft tijdens de verkiezingen ook beloofd dat hij massadeportaties zou gaan houden. Dat is nog niet zover, maar we weten inmiddels dat de man doet wat hij zegt.'

Het bizarre is: Hakhverdian is christen. 'Ik ben als kind in Iran gedoopt, maar ik ben niet praktiserend. Toch neem ik mijn doopcertificaat altijd mee als ik naar de VS reis. Waanzinnig dat ik daar überhaupt aan moet denken.'Het is bijna ironie, zegt hij. Maar het boek dat hij in maart wil presenteren gaat over de toestand waar hij nu middenin zit: de vraag of de politiek een goede afspiegeling is en moet zijn van het volk.

Zelf vindt hij dat hij in een 'luxe' positie zit. 'Ik heb een keuze: ik kan gewoon terug naar Nederland. Ik ben collateral damage. Ik zit niet bij de zwaarst getroffenen, zoals de ongedocumenteerden. Op mijn universiteit zitten talloze internationale studenten die hierdoor worden getroffen. Ik verwacht dat het maandag op de universiteit een chaos zal zijn. Nadat Trump de verkiezingen won, stonden veel mensen daar te huilen.'

Mochten ze eerder teruggaan, dan wil hij zijn 5-jarige zoontje proberen uit te leggen hoe het zit. 'Maar ik weet niet of ik hem ga zeggen dat er hier een president aan de macht is die ons niet wil hebben. Ik weet niet of hij dat zal begrijpen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden