Door een kennisquiz scheidt Wilders' PVV het kaf van het koren

De PVV selecteert kandidaten voor de Provinciale Staten op haar eigen manier. In een quiz moeten zij vragen beantwoorden als 'Hoe heet de oudste dochter van Willem-Alexander?'

De Tweede Kamer-fractie van de PVV met de onlangs vertrokken Kamerleden Roland van Vliet (rechtsboven) en daaronder Joram van Klaveren Beeld anp

Het is maandag 30 september 2013 als de PVV Noord-Holland de jacht opent op politiek talent. Terwijl de partij van Geert Wilders elders al scheuren vertoont, komt vanavond voor het eerst het 'klasje' met jonge aanwas bijeen. Hier worden nieuwkomers gevormd tot echte PVV'ers. Wie het best presteert, mag zich straks namens Wilders kandidaat stellen voor een zetel in de provinciale staten.

Strafblad
De circa vijftien politieke talenten horen dat ze geen strafblad mogen hebben. Ze worden voorgelicht over een kernbegrip binnen de PVV: loyaliteit. Voortaan moeten ze zich voegen 'naar de richtlijnen van de fractie'. Ze leren ook: als de fractievoorzitter op zondag belt met een verzoek, 'dan verval je niet meteen in klaaggezang'.

En dan, om acht uur, is het tijd voor de kennisquiz. Met vragen als: wat betekent de afkorting I&M? Wie is de minister van I&M? Wie is de oudste dochter van Willem-Alexander? Maar ook: wanneer werd de eerste grondwet ingevoerd in Nederland, in 1798, 1822 of 1917? Ze krijgen er een cijfer voor, van nul tot en met tien. Wie onvoldoende scoort, brengt zijn politieke toekomst bij de PVV in gevaar.

 
Wat betekent de afkorting I&M? Wie is de minister van I&M? Wie is de oudste dochter van Willem-Alexander?

Interne documenten, in bezit van deze krant, bieden een inkijkje in de manier waarop deze partij in zwaar weer zoekt naar betrouwbare politici. In de aanloop naar de provincialestatenverkiezingen van maart 2015 verschijnen in heel Nederland lokale klasjes voor nieuw talent. De PVV heeft het daarbij moeilijker dan de meeste andere politieke partijen: de partij heeft geen eigen scholingsinstituut.

Kennisquiz
Dus scheidt de partij op een andere manier het kaf van het koren: onder meer door een kennisquiz, gevolgd door een cijfer. Provinciale PVV'ers hebben die methode overgenomen van Geert Wilders in Den Haag. Als selectiemiddel is dat ongewoon, stelt Gerrit Voerman, die als hoogleraar is verbonden aan het Nederlands Documentatiecentrum Politieke Partijen. 'Het komt mij onwaarschijnlijk voor dat dit bij andere partijen ook gebeurt, al kan ik het niet geheel uitsluiten.'

'Het is gemakkelijk om badinerend doen over zo'n quiz, maar je kunt er veel informatie uit halen', zegt Joost van Hooff, PVV-statenlid in Noord-Holland. Met fractiegenoten verzorgt hij de klasjes in zijn provincie. 'Het gaat niet om de vraag: wie is de oudste dochter van Willem-Alexander? Het doel is te bepalen welk niveau mensen hebben en of ze iets weten van politiek.'

 
Het doel is te bepalen welk niveau mensen hebben en of ze iets weten van politiek
Joost van Hooff, PVV-statenlid in Noord-Holland
Prinses Amalia tijdens de fotosessie in Lech Beeld anp

PVV-folklore
De kennisquiz behoort tot de PVV-folklore. Voormalig Tweede Kamerlid Marcial Hernandez, die de partij verliet in 2012, maakte de vragen toen Wilders hem klaarstoomde voor het werk in Den Haag. 'Ik vond dat best grappig.' Dus toen hij in Overijssel een statenfractie moest formeren, toetste hij zijn kandidaten ook zo. 'Dan liet ik foto's zien van bijvoorbeeld de commissaris van de koningin. Wie is dit?'

Nee, natuurlijk is die quiz niet de enige trainingsvorm. Wat dat betreft is de PVV net een gewone politieke partij: aankomende politici leren ook debatteren en omgaan met journalisten. 'Dan speelde ik Rutger van PowNews na en stelde lullige vragen. Dan stond het zweet op hun voorhoofd.'

PVV-leider Geert Wilders wordt geïnterviewd door Rutger Castricum van PowNed Beeld anp

'Wat is de hoofdstad van Noord-Holland?'
Maar die quiz is een fijn steuntje in de rug om te beoordelen of een kandidaat geschikt is voor een PVV-carrière. 'In Den Haag scoorde ik altijd wel hoog', zegt Henk Scherer, die zich in Utrecht tot zijn vertrek intensief bezighield met het aantrekken van nieuwe leden. Het Utrechtse klasje voor de verkiezingen van 2015 kreeg van hem dus ook een quiz.

'Je moet goede vragen maken. Neem deze: schrijf de hoofdsteden op van alle Nederlandse provincies. Ja, daar kun je om lachen, maar veel mensen weten niet dat Haarlem de hoofdstad is van Noord-Holland. We publiceerden de cijferlijst, zodat iedereen kon zien of hij een zes of een tien had.'

Op de achtergrond van de PVV-klasjes staat altijd Geert Wilders. Hij vreest voor rotte appels op provinciaal niveau en bemoeide zich de afgelopen jaren soms persoonlijk met de scholing. De quiz die in het klasje van Noord-Holland werd gebruikt, is in 2010 oorspronkelijk opgesteld door de Tweede Kamerfractie. Ook Friese PVV'ers kregen onlangs uit Den Haag quizmateriaal aangeboden. Maar zij bedankten daarvoor.

 
Op de achtergrond van de PVV-klasjes staat altijd Geert Wilders. Hij vreest voor rotte appels op provinciaal niveau en bemoeide zich de afgelopen jaren soms persoonlijk met de scholing.

'We hebben voor de vorige verkiezingen zelf zulke vragen beantwoord', zegt Otto van der Galien, PVV-statenlid tot afgelopen weekend. 'We hebben Den Haag laten weten dat we niet meer zulk materiaal willen gebruiken. Dat hoefde ook niet. Het moet worden gezegd: ze lieten ons daar vrij in.'

'Wilders vindt delegeren moeilijk'
Maar in 2011 interviewde Wilders persoonlijk de topdrie op de Overijsselse kandidatenlijst, zegt Hernandez. 'Het is een hele aardige vent als je hem zo spreekt. Maar achteraf riep hij tegen mij: deze moet ik wel of niet.' Bij andere politieke partijen zal je zoiets niet snel zien, zegt hoogleraar Voerman. 'Een partijvoorzitter heeft daarvoor geen tijd. Maar Wilders vindt het moeilijk om te delegeren.'

Bij zijn vertrek liet Scherer de Utrechtse PVV deze week achter met ruim tien nieuwe talenten. 'Er zitten hele goede bij.' Hij heeft er niets meer over te zeggen, maar hij zou graag zien dat hun score op de kennisquiz mede hun plaats gaat bepalen op de kandidatenlijst van 2015.

Doe de PVV-test zelf op www.volkskrant.nl/pvvtest

Marcial Hernandez, verliet in 2012 de PVV-fractie Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.