Profiel Paolo Savona (81)

Door deze oude econoom, 'gevaar voor Italië', klapte de Italiaanse kabinetsformatie

De Italiaanse econoom Paolo Savona wandelt door het Villa Borghese park in Rome. Beeld EPA

Wat maakt de bejaarde econoom zo bijzonder dat er om hem een crisis is ontstaan nog voor Italië een nieuw kabinet heeft?

De Italiaanse ‘Regering van Verandering’ kwam nooit aan veranderen toe vanwege Paolo Savona, een 81-jarige econoom die volgens de Italiaanse president een potentieel gevaar voor het land zou kunnen zijn vanwege zijn radicale opvattingen over de euro. Daarmee is Savona in een klap het symbool voor het groeiende anti-eurosentiment in Italië, en lijkt zijn rol ook nog lang niet uitgespeeld.

Savona begon zijn loopbaan bij de Bank van Italië, maakte carrière bij private banken als BNL en Unicredit en was voorzitter van de Italiaanse werkgeversorganisatie Confindustria, waardoor hij jarenlang een van de machtigste lobbyisten van Italië was. Ook was hij al een kwart eeuw geleden minister van Industrie in een tussenkabinet van premier Carlo Azeglio Ciampi en later actief als topambtenaar tijdens een van de kabinetten van Silvio Berlusconi.

Juist vanwege dat cv was het al opmerkelijk dat de twee populistische coalitiepartijen in Savona de gedroomde kandidaat zagen om minister van Financiën te worden. De regering die – naar eigen zeggen – als een frisse wind door de muffe achterkamertjes van Rome zou gaan trekken, en onderweg alles wat ook maar riekte naar oude politiek zou wegblazen, zou met Savona als een van de belangrijkste leden immers een hoogbejaarde ex-bankier en ex-politicus, die jarenlang de belangrijkste lobbyist was voor het Italiaanse bedrijfsleven, hebben.

Opmerkelijker echter waren Savona’s radicale opvattingen over onder andere Duitsland. Een voormalig collega, ex-minister Vincenzo Visco, zei dit weekend tegen de Italiaanse krant La Repubblica dat zijn opvattingen ‘radicaal en suïcidaal anti-Duits’ zijn. Zo haalde hij in het openbaar meermaals hard uit naar Duitsland, een land dat volgens hem over de rug van Griekenland zijn heerschappij aan de rest van de eurozone heeft willen opleggen. ‘Duitsland heeft zijn visie over de eigen rol in Europa niet meer aangepast sinds het einde van het nazisme, ook al gebruiken ze niet langer militaire macht om die rol op te leggen’, schreef hij in zijn nog te verschijnen autobiografie.

Voor de Italiaanse president Mattarella waren het echter zijn opmerkingen over de euro – een ‘Duitse kooi’, ‘een historische vergissing’, ‘schadelijk voor Italië’ – die de doorslag gaven in zijn beslissing Savona te weigeren. Savona schreef in 2015 nog mee aan een geheim plan, ‘plan b’ genaamd, om Italië uit de eurozone te loodsen. Dat plan bestaat uit zeventig powerpointslides vol economische ramingen, financiële vergezichten, maar ook praktische tips over bijvoorbeeld welke lire-biljetten er gedrukt zouden moeten worden.

Dat Mattarella weigerde Savona minister te maken, betekent overigens niet dat zijn politieke carrière nu voorbij is. Juist omdat Savona na zondag een symbool is geworden in de strijd tegen de Europese munt, is de kans aanzienlijk dat hij een rol gaat spelen in de aanstaande verkiezingscampagne, waarbij het al dan niet verlaten van de eurozones een van de hoofdthema’s zal worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.