Doodstraf voor zoon van Kadhafi

Een rechtbank in Libië heeft dinsdag Saif al-Islam, de zoon van de overleden dictator Kadhafi, bij verstek veroordeeld tot de doodstraf. Het hof in de hoofdstad Tripoli verklaarde hem schuldig aan moord en aanzetten tot volkenmoord tijdens de opstand van 2011.

Saif al-Islam in 2011. Beeld reuters

Het hof sprak nog acht andere doodvonnissen uit, onder anderen tegen het voormalige hoofd van de binnenlandse veiligheidsdienst Abdullah al-Senoussi, de vroegere chef van de buitenlandse inlichtingendienst Abu-Zeid Omar-Dawarda en oud-premier Baghdadi al-Mahmoudi.

Zes anderen kregen levenslange gevangenisstraf opgelegd. Dezelfde straf werd opgelegd aan Kadhafi's chef van de inlichtingendienst en zijn premier. In het massaproces stonden 38 figuren uit het tijdperk van Kadhafi terecht, van wie slechts 29 aanwezig waren. Vier verdachten werden vrijgesproken.

De doodstraf wordt in Libië voltrokken middels een vuurpeloton. Het is onduidelijk of de vonnissen ten uitvoer kunnen worden gelegd. De 43-jarige Saif zit sinds zijn arrestatie in november 2011 in hechtenis in Zintan, een stad in de Nafusa-heuvels op 135 kilometer ten zuidwesten van Tripoli. Daar waakt de lokale Zintan-brigade over hem, een van de sterkste milities, die sinds de val van Kadhafi in grote delen van Libië de orde handhaaft. De milities uit Zintan speelden een grote rol bij de val van Kadhafi. Zij weigeren Saif over te dragen aan de Libische regering. Hierom is het proces - dat begon in april vorig jaar - gevoerd middels een videoverbinding met Zintan.

VN verontrust
De mensenrechtenorganisatie van de Verenigde Naties heeft zich zeer verontrust getoond over de doodstraf voor Saif al-Islam. In een verklaring zeggen de VN dat ze de zaak nauwlettend hebben gevolgd en van oordeel zijn dat die niet voldoet aan de internationale maatstaven voor een eerlijke proces. Zo zou de directe verantwoordelijkheid van de verdachte voor misdaden niet zijn bewezen, had hij onvoldoende toegang tot advocaten en zou hij slecht zijn behandeld. Ook zint het de VN niet dat hij bij verstek is veroordeeld.

Saif al-Islam is de tweede van zeven zonen van voormalig Libisch dictator Muammar Kadhafi (1942-2011). Saif speelde een belangrijke rol in het regime van zijn vader en gold als de rechterhand van Muammar. Hij was circa 10 jaar geleden het jonge gezicht van het regime van de Kadhafi-clan en actief in transacties en onderhandelingen met buitenlandse mogendheden. Hij gold op een gegeven moment als de meest waarschijnlijke opvolger van zijn vader.

Toen in februari 2011 in het noordoosten een opstand uitbrak, poogde 'Kadhafi junior' die hard neer te slaan. Hij werd in november dat jaar, een maand na de dood van zijn vader, op de vlucht gepakt.

Saif al-Islam Kadhafi in de rechtbank. Beeld epa

Misdaden tegen de menselijkheid

Het Haagse strafhof ICC betitelde hem als feitelijke premier. Hij wordt door het ICC beschuldigd van misdaden tegen de menselijkheid. Het ICC wil dat hij voor berechting wordt overgebracht naar Den Haag, maar de Libische autoriteiten gaven te kennen hem liever zelf te berechten. Het ICC waarschuwde vorig jaar dat Libië niet in staat is om een eerlijke procesgang te garanderen.

De aanklager had al in 2012 een arrestatiebevel uitgevaardigd wegens het doden van demonstranten tijdens de opstand in Libië. De zwaarst mogelijke straf bij het Strafhof is levenslang.

Saif al-Islam wordt volgens het ICC in gevangenschap slecht behandeld. Hij is 'fysiek aangevallen' en ook wordt hem tandheelkundige zorg onthouden. Hij zou veel pijn aan zijn gebit hebben.

Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden