Donald Trump en de populariteit van lijstjes

Deze week in de week van wetenschap: de 19 slechtste haardagen van Donald Trump en waarom lijstjes zo populair zijn.

Een demonstrant in India houdt een masker van Trump vast. Beeld anp

Hoe zouden oude krantenkoppen eruit zien als je ze herschrijft voor het internettijdperk? De Amerikaanse cartoonist en schrijver Randall Munroe vroeg het zich af voor de hoogte- en dieptepunten van de 20ste eeuw en kwam uit op koppen als '17 dingen die verboden zullen worden nu vrouwen kunnen stemmen' en 'deze 9 nazi-gruweldaden zullen je geloof in de mensheid verpulveren'.

De rode draad? Precies, het nieuws wordt geserveerd als een lijstje. In het internettijdperk krijg je er daarvan veel voor de kiezen. De decembermaand doet er nog een schep bovenop, met de Top 2000 en al die andere jaaroverzichten. Waarin zit 'm de aantrekkingskracht? 3 redenen waarom mensen van lijstjes houden:

1. Lijstjes beklijven

In het fantastische populair wetenschappelijke boek Het Geheugenpaleis legt auteur Joshua Foer uit hoe belangrijk ruimtelijke indeling en categorisering is voor het geheugen. Probeer maar eens een boodschappenlijstje in een verhaaltje te gieten, of om de boodschappen kriskras door elkaar te zetten op papier. Dat is veel moeilijker te onthouden dan een lijstje met de boodschappen in categorieën puntsgewijs onder elkaar. Een nieuw inzicht is dit overigens niet, vraag maar aan God. Al die simpele menswezens, met geheugens als lekkende rieten manden, die geef je niet zomaar wat geboden in een lange lap tekst. Nee, je geeft ze er 10. Puntsgewijs.

2. Lijstjes zijn eindig

Niets zo beangstigend als een afgrond waarvan je de bodem niet kunt zien. Lijstjes hebben een duidelijk eindpunt - of wekken die suggestie. De 20 slechtste haardagen van Donald Trump: kijk, dan weet je waar je aan toe bent. Al leerde een bladendokter me ooit dat zo'n mooi rond getal niet de beste optie is. Dan lijkt het of de redactie geforceerd heeft zitten zoeken tot de 20 vol was. Wat dat betreft zijn de 19 slechtste haardagen van Donald Trump beter: blijkbaar waren het er écht 19 en zijn we nu volledig geïnformeerd.

3. Lijstjes smaken naar meer

Op The Book of Lists - een bestseller vol intrigerende lijstjes - zit een sticker: 'Pas op dit boek is hoogst verslavend'. Meestal bevatten die stickers holle reclameslogans, maar ditmaal klopt het. Titels van lijsten werken als quizvragen: je móét het antwoord weten. Uit het hoofdstuk 'mensen' van dit ultieme lijstjesboek: 17 beroemdheden die van school werden gestuurd, 10 mensen met de meeste vierkante kilometers aardoppervlak naar hen vernoemd, 8 vrijwel onverwoestbare mensen die maar niet dood wilden gaan. De antwoorden moet ik u hier op deze plek schuldig blijven vanwege ruimtegebrek. Mocht u dat ietwat gefrustreerd en trillerig achterlaten, dan is daarvoor een duidelijke diagnose: lijstjesvirus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden