Doe-het-zelven bij hooikoorts

Hooikoortsweer, zeggen neus en ogen en het huis-aan-huis-krantje van de plaatselijke drogisterij. Maar liefst vier doe-het-zelfmiddelen voor de hooikoortslijder worden daarin aangeprezen....

Martijn van Calmthout

Chefaro heeft zijn Prevalin in drie varianten op het schap: oog, en neusspray normaal en - sinds april - ook extra sterk. Novartis biedt Otrivin hooikoorts aan. Er zijn pilletjes met namen als Allerfre (Boots) en Claritine (Schering-Plough).

Wie wat beter kijkt, ziet in het reguliere drogisterijspul een eenvoudig landschap van welgeteld twee werkzame stoffen, hooguit chemisch nog een klein beetje versleuteld.

Het eerste middel is cromoglicaat, dat doorgaans in een oplossing zit. Het stofje is al sinds eind jaren zestig in Nederland toegelaten, aanvankelijk als poedervormig inhalatiemiddel tegen astma.

Gaandeweg is het algemeen in zwang gekomen als middel ter voorkoming van allergische reacties, de laatste jaren als oplossing van van 20 milligram per milliliter vrij verkrijgbaar. Prevalin Extra-sterk heeft zelfs een dubbele concentratie.

Cromoglicinezuur werkt, melden neus en ogen direct. Elke beginnende loopneus - jeuk in de ogen is een eerste indicatie voor echte hooikoorts - blijkt er, ongeacht merk en concentratie, subiet mee te onderdrukken.

Hoe dat gaat, is niet helemaal bekend. Hooikoorts is een overreactie van het lichaam op pollen (stuifmeel) van bloeiende planten. Daardoor komt uit zogeheten mestcellen de stof histamine vrij, die bloedvaten verwijdt. Dat leidt tot onstuitbare loopneuzen en kriebelogen. Cromoglicaat maakt de mestcellen op een of andere manier minder productief, en dempt dus aanvallen.

Alleen is dat helemaal de bedoeling niet, vindt de medische stand. Cromoglicaat, meldt een geraadpleegd allergoloog, is er juist om allergische reacties te voorkómen. Het moet daartoe in de hooikoortstijd systematisch worden gebruikt, eens in de vier tot zes uur, punctueel, dag in dag uit.

Maar dat mag gek genoeg weer niet van de bijsluiter. Wie Prevalin of Otrivin langer dan twee weken gebruikt, staat daar, kan maar beter eens naar de dokter. Raar, vindt de allergoloog, want als er iets veilig is, is het cromoglicaat.

Minder onschuldig, maar wel voor langdurig gebruik zijn de middelen met de tweede gangbare werkzame stof: de histamineblokkeerder loratadine. Behalve pillen, bestaat het ook als drank voor kinderen. Zwangeren moeten ermee oppassen. Vroeger maakten antihistaminica de gebruiker suf, wat lastig was, en werd er gefluisterd over hartritmestoornissen.

De moderne middelen komen niet meer in de hersenen en verdoven blijkens onderzoek niet meer dan een suikerklontje doet. Het hart laten ze ongemoeid.

Een pilletje Claritine of Allerfre van 10 milligram per dag is volgens de makers genoeg voor een heel etmaal zonder klachten. Neus en ogen geloven er niets van. Een dag en nacht halen ze er zeker niet mee. En innemen bij een aanval helpt al helemaal niks. Daarvoor willen ze toch echt het gebruikelijke Telfast 120 mg, een vergelijkbaar middel in een zwaardere dosering, die ze al jaren op recept krijgen.

De weg via de huisarts kost ook minder dan doe-het-zelven. Zeven pilletjes Allerfree kosten fl 11,50, een flaconnetje druppels of spray nog eens tussen de tien en twintig gulden. Dezelfde middelen op recept worden gewoon vanaf de eerste dag door minister Borst vergoed.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden