Rondvraag Aardbeving Lombok

Dit moet je doen als je een reis hebt geboekt naar het Indonesische Lombok

Tientallen Nederlandse toeristen die een georganiseerde reis naar het Indonesische eiland Lombok en de nabijgelegen Gili Eilanden hebben geboekt, kunnen die kosteloos annuleren. Toeristen die op eigen houtje gaan, kunnen de reis in het gunstigste geval omboeken.  

Toeristen wachten op hun vlucht op Lombok International Airport. Foto AP

Dit blijkt uit een rondgang langs reisbureaus en de brancheorganisatie. Reisbureaus volgen het advies van het ministerie van Buitenlandse Zaken, dat reizigers dinsdag heeft ontraden naar het noorden van Lombok en de Gili Eilanden af te reizen. Bij de aardbeving van afgelopen zondag kwamen zeker 105 mensen om het leven, 209 raakten gewond.

‘Vanwege het negatieve reisadvies gaan reisorganisaties nu sowieso niet naar Lombok’, zegt Frank Oostdam, directeur van brancheorganisatie ANVR. Uiteindelijk is het de verantwoordelijkheid van de reiziger om te doen wat hij niet laten kan. Maar je moet je wel afvragen wat je daar nu kunt doen, afgezien van hulp verlenen.’

Lombok heeft met zijn ruige beboste bergen en witte stranden een grote aantrekkingskracht op reizigers die op zoek zijn naar rust en natuur. Veel jonge rugzaktoeristen en gezinnen vertrekken vanaf de havenplaats Pemenang naar de Gili’s, een paradijselijke eilandengroep. 

De aardbeving heeft van Pemenang een ruïnestad gemaakt. Inwoners zijn in één klap hun huizen en inkomsten kwijt: toeristen zullen voorlopig een andere bestemming uitkiezen. 

Kosteloos omboeken

Omdat sprake is van een calamiteit, kunnen reizigers op rekening van hun reisbureau vanaf drie dagen voor vertrek kosteloos hun reis omboeken of annuleren. Kosten die worden gemaakt voor reizigers die op het moment van de aardbeving in het getroffen gebied waren, kunnen worden verhaald bij de Stichting Calamiteiten Reizen (SCR), waar 560 Nederlandse reisorganisaties zijn aangesloten. 

Het is nog te vroeg om een inschatting te maken van het totale aantal claims na de aardbeving. ‘Reisorganisaties hebben twee maanden de tijd om een rekening te sturen’, zegt Carin Beckers, adjunct-directeur van de SCR. ‘Maar ze zitten nu met hun hoofd bij de klanten. Bij wet is geregeld dat reisorganisaties bij een calamiteit hulp en bijstand verlenen. Er worden momenteel evacuaties uitgevoerd. Vaak is daar een lokale agent bij betrokken.’

Geëvacueerde toeristen van de Gili-eilanden arriveren in de haven van Bangsal, in het noorden van Lombok. Foto AFP

Nederlanders die op eigen gelegenheid naar Lombok of de Gili-eilanden zijn afgereisd, draaien doorgaans zelf op voor de kosten. Wel bieden sommige luchtvaartmaatschappijen bij calamiteiten een speciale regeling aan. Zo kunnen reizigers via KLM een andere bestemming kiezen of de datum van hun reis verzetten.

Ook passagiers die met de nationale Indonesische luchtvaartmaatschappij Garuda vliegen, kunnen tussen nu en 11 augustus een geplande vlucht naar Lombok kosteloos omboeken. ‘Voor passagiers die na die tijd gaan, zijn we intern nog een oplossing aan het zoeken’, aldus een woordvoerder. ‘We snappen heel goed dat mensen in deze situatie niet naar Lombok willen vliegen.’

Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft twee medewerkers van de ambassade naar de getroffen gebieden gestuurd om Nederlanders bij te staan. Hoeveel zich er precies op Lombok bevinden, is niet bekend. De meeste reizigers zijn vanuit Amsterdam met KLM naar Indonesië vertrokken. Dagelijks vliegt er een volgeboekte vlucht met 408 passagiers naar Bali. Van daaruit vertrekken er rechtstreekse vluchten naar Lombok.

Eerder terug

De Nederlandse reisorganisaties hebben enkele tientallen klanten in het getroffen gebied zitten. Veertig zijn via D-reizen en VakantieXperts afgereisd en worden via touroperators die zijn aangesloten bij de ANVR opgevangen en naar andere bestemmingen gebracht.

De veertien Nederlanders die verblijven in TUI-accommodaties in het zuiden van het eiland, waar de schade beperkt is, hebben aangegeven eerder terug te willen. ‘Dat zijn we nu aan het regelen’, aldus een woordvoerder. De twaalf klanten die de komende twee weken via TUI naar Lombok zouden afreizen, krijgen een alternatieve bestemming aangeboden of kunnen hun geld terugvorderen.

Accommodaties in Zuid-Lombok roepen iedereen op om geld, drinkwater, voedsel, dekens en kleren te doneren voor hun ‘vrienden en familie’ in het noorden. ‘Zoek in je zakken en bagage naar alles dat je kunt missen’, schrijft het Lazy Inn Kuta op Facebook. Het Lazy Inn meldt dat het veilig is om te verblijven in Kuta en dat meerdere restaurants gewoon open zijn. Het oostelijker gelegen Ekas Breaks laat weten dat het de schokken van de aardbeving heeft gevoeld en dat er een goede wind staat voor de kitesurflessen.

Corendon en De Jong Intra Vakanties hebben momenteel geen klanten op Lombok of de Gili-eilanden. ‘De meeste klanten verblijven de hele geboekte vakantieperiode op Bali‘, zegt commercieel directeur Coby van Dongen van De Jong Intra Vakanties. ‘Maar in augustus hebben 54 klanten een verblijf in combinatie met Lombok of Gili geboekt, waar ze drie tot vier nachten verblijven.’

De reisorganisatie is nu met deze klanten in gesprek voor een mogelijk alternatief. ‘We kijken steeds een paar dagen vooruit’, zegt Van Dongen. ‘Over een paar weken kan het beeld zomaar heel anders zijn.’

Verbetering: In een eerdere versie van dit bericht stond dat het ministerie van Buitenlandse Zaken reizen naar Lombok afraadt. Dat had moeten zijn: reizen naar het noorden van Lombok.

Hulpverleners zoeken naar overlevenden na de verwoestende aardbeving van zondag op het Indonesische eiland Lombok. Foto epa

Hoe reageren toeristen? 

Lisa Gijzen (20) in een rijstveld bij Ubud. Foto Lisa Gijzen

Lisa Gijzen (20, student Nederlands, Utrecht) vertrok 17 juli uit Nederland en zou dinsdag vanuit Canggu via Lombok naar de Gili's gaan

‘Tijdens de eerste aardbeving lag ik te slapen. Het voelde alsof iemand aan mijn bed zat te schudden. De tweede keer waren we in een café en zijn we naar buiten gegaan. Die beving was wat heftiger. We zijn teruggegaan naar het hostel en konden nog niet goed inschatten hoe de situatie was. Uiteindelijk hebben we de vliegtickets geannuleerd. In een backpackersgroep op Facebook raadde iedereen ons af naar Lombok te gaan. Het is natuurlijk jammer, maar voor de mensen die daar wonen en alles kwijt zijn is het super erg. Nu zijn we naar Sanur gegaan en hebben daar de boot gepakt naar Nusa Lembongan, waar het ook heel mooi is.’

Maik Hillebrand met zijn vriendin. Foto Maik Hillebrand

Maik Hillebrand (24, werkt in een sanitairgroothandel, Olst), vliegt 2 september met zijn vriendin naar Bali

‘Alles is gepland, de accommodaties zijn geboekt. Het was een kwestie van klaar en gaan. Van de tweeënhalve week zouden we zeven dagen op Lombok zitten, maar of dit nu doorgaat is onzeker. We hebben geboekt via D-reizen en zij hebben ons laten weten dat alle reizen tot eind augustus kunnen worden omgeboekt. Wij moeten zelf betalen. Ik heb nog geen idee wat ik moet doen. We balen dat de enige oplossing op dit moment omboeken op eigen kosten is. 

Door alle beelden die ik voorbij zie komen op internet, krijg ik een steeds minder fijn gevoel om erheen te gaan. Bang voor weer een aardbeving ben ik niet, maar het gaat meer om hoe het eiland erbij ligt. Ik ga erheen om vakantie te vieren en niet om ingestorte gebouwen te zien en mensen te zien lijden, want dan wil ik ze natuurlijk helpen. Het is nu afwachten of het negatieve reisadvies over een maand nog geldt. We hebben eigenlijk al besloten dat we op Bali willen blijven in plaats van naar Lombok gaan.’

Claudia (links) en Monique (rechts) Foto Claudia Baltes

Claudia Baltes (23, net afgestudeerd als forensisch onderzoeker, Deventer) zou dinsdag met een vriendin naar Indonesië gaan

‘Zondag werd ik wakker met een melding van NU.nl dat er weer een aardbeving was geweest. Ik zou samen met een vriendin, Monique, twee weken met een georganiseerde reis naar Indonesië gaan. Toen bleek dat Gili en Lombok zo erg getroffen waren, kregen we van onze reisorganisatie Travelbird de optie om gewoon te gaan en ter plekke om te boeken als er iets was. 

Ook konden we annuleren of een nieuwe reis boeken. Uiteindelijk kozen we voor het laatste. Als al die bewoners hun familie, vrienden en huizen kwijt zijn, ga je er niet met een lekker gevoel heen. We waren niet bang voor een nieuwe aardbeving. Die kun je overal krijgen. Maar het voelde niet netjes tegenover de mensen. De reisorganisatie was heel meewerkend en heeft ons goed geholpen. Nu gaan we vijftien dagen naar Maleisië, net als Bali ook heel mooi. En we gaan zeker nog een keer naar Indonesië.’

Lombok slaapt vanavond buiten, al is het maar voor de zekerheid

De bewoners van afgelegen dorpen op Lombok zorgen drie dagen na de verwoestende aardbeving voor zichzelf. Want als je arm bent en in een verscholen dessa woont is er niemand anders die je helpt. Ook nu niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.