'Dit is zó slecht voor Nederland'

Ze had besloten: 'Dit was het dan.' PvdA-politicus Marleen Barth (46) zat van 1998 tot 2002 in de Tweede Kamer en daarna nog twee jaar in Provinciale Staten van Noord-Holland. Toen was ze klaar met de politiek. Ze stortte zich op maatschappelijke functies. Sinds 2008 is ze voorzitter van GGZ Nederland, de brancheorganisatie van instellingen in de geestelijke gezondheids- en verslavingszorg.


Maar nu, in antwoord op de vraag waarom zij zich voor de Eerste Kamer heeft gekandideerd, is het politieke vuur terug. 'Toen ik afgelopen zomer zag dat dit kabinet tot stand kwam, en met welke plannen, besefte ik meteen: dit is voor Nederland zóóóóó slecht. De rekening van de crisis eenzijdig bij de meest kwetsbaren leggen, niets doen aan het veel te liberale gedrag van banken¿. Ik heb een redelijk primair gevoel bij politiek. Het klinkt plechtstatig, maar ik wil mijn land dienen. Toen dacht ik: De Eerste Kamer is eigenlijk een prachtige plek om eens een paar duidelijke strepen te trekken tegen dit kabinet.'


'De Eerste Kamer houdt de volle breedte van het kabinetsbeleid in de gaten. Ik ben geen lid van de PvdA vanwege het staatsrecht, maar vanwege de idealen die ik heb.'


'Ik ben toch politicus? Je leest nu inderdaad overal dat de Eerste Kamer zich niet politiek mag opstellen, maar herinnert u zich CDA-senator Ad Kaland nog, de Zeeuw? Die vulde zijn rol ook heel stevig in. Door de maatschappelijke binding die je als senator hebt, zie je scherp wat in de samenleving de gevolgen van wetgeving zijn. Ik zal steeds twee vragen stellen bij een wetsvoorstel. Kan het? En: mag het? Die laatste vraag beantwoord ik vanuit de waarden van de PvdA, daar ga ik me echt niet voor generen.'


'Daar zitten ook heel kleintjes tussen hoor. Maar ik doe inderdaad veel verschillende soorten werk. Als u daar de rode draad uit haalt, zit overal de ambitie in om iets te betekenen voor mensen die niet zoals ik in een bevoorrechte situatie zijn geboren.'


In Den Helder, toch?


'Ja, dat was ietsje minder. Hoewel, als ik ergens heb geleerd goed door te trappen met tegenwind is het daar wel. Maar waar het om gaat: Mijn ouders kwamen uit een redelijk gegoed milieu, hebben allebei gestudeerd en ook ik heb een academische studie, politicologie, kunnen volgen. Van huis uit heb ik heel erg meegekregen dat je de talenten die je meekrijgt van de goede God en van thuis inzet voor het belang en het geluk van iedereen.'


'Het geloof is voor mij een inspiratiebron, geen politieke leidraad. Mijn politieke handelen wordt niet bepaald door de Bijbel, maar is geïnspireerd door de opdracht die je hebt ervoor te zorgen dat ieder mens tot zijn recht kan komen in het leven.'


'Ik begrijp die discussie niet helemaal. De samenwerking tussen de linkse partijen is een stuk beter en inniger dan toen ik zelf in de Tweede Kamer zat.'


'Ach, ik ben zelf altijd meer geïnteresseerd in daden dan in woorden. Papier is geduldig. Als ik zie op welke punten wij de afgelopen maanden samen hebben opgetrokken, van de manifestatie in De Brakke Grond tot de openbaar vervoerstaking, dan vind ik dat een indrukwekkende lijst.'


'Ik kan geen koffiedik kijken. Wat ik veel liever doe, is doorgronden waarom mensen op Wilders stemmen.'


'Ja, steeds beter. Als ik het vreselijke woord mag gebruiken: Ik denk dat de elite veel actiever moet omzien naar mensen die het niet goed getroffen hebben. We moeten solidariteit niet reduceren tot premieafdracht op ons loonstrookje. Solidariteit moet je concreet maken in je dagelijkse handelen. Word buddy van een Marokkaanse jongen in een achterstandwijk. Of van een autochtone jongen. Laat zien dat je er voor de mensen bent. Dat is volgens mij het signaal dat de kiezers van Wilders afgeven. Het is geen boosheid, maar de bijna wanhopige kreet: Laat ons niet in de steek. Bekommer je om ons.'


'Ik heb helemaal geen bv! Ik heb sinds drie jaar een eenmansbedrijf. Ik ben gewoon zzp'er en dat was niet eens mijn eigen keuze. GGZ Nederland wil een onafhankelijke voorzitter, niet iemand in loondienst. Daar wordt inderdaad van alles over geroepen op internet, ook over mijn tarief hier (840 euro per dag, red.) Maar als je daar alles vanaf haalt - pensioen, sociale zekerheid, omzet- en inkomstenbelasting - is het helemaal niet zo indrukwekkend. U hoort mij zeker niet klagen over mijn jaarinkomen, maar het is diep onder de Balkenendenorm.'


'Wij gaan het debat over de toekomstbestendigheid van de sociale zekerheid niet uit de weg. Zie bijvoorbeeld de verhoging van de AOW-leeftijd. Maar in deze barre economische tijden heeft het behoud en scheppen van werkgelegenheid veel meer prioriteit.'


'Vindt u nou echt dat met alle bezuinigingen op passend onderwijs, gehandicaptenzorg en sociale werkvoorzieningen het sociale gezicht van het CDA tot zijn recht komt in dit kabinet?'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden