Dit is Afghanistans eerste vrouwelijke dirigent

Een stapje voorwaarts voor de vrouwenrechten in Afghanistan: 's lands eerste vrouwelijke dirigent. Ze is 17 jaar, haar naam is Negin Khpolwak en haar ambitie is wereldwijd naam te maken als orkestleider en pianiste.

Negin Khpolwak (R).

De BBC bezocht haar onlangs in het Afghaans Nationaal Instituut voor Muziek (ANIM) in Kabul, de enige muziekopleiding van het land. Zojuist had een geheel uit vrouwelijke studenten bestaand orkest zijn eerste concert gegeven. Negin, zelf ook student aan het ANIM, stond voor het orkest met haar dirigeerstokje.

Het is een wereld van verschil met de tijd van de Taliban, toen vrouwen zich gedeisd moesten houden en alle muziek verboden was, op enkele religieuze gezangen na. Toen de Taliban in 1996 Kabul innamen, luidde een van hun maatregelen: 'Alle muziekinstrumenten zijn verboden. Indien ontdekt door het Bureau tot Bevordering van Deugd en Voorkoming van Kwaad, zullen ze worden vernietigd dan wel in het openbaar verbrand.'

De BBC-verslaggeefster ontmoet Negin in een van de oefenruimtes, waar ze op een piano een van haar favoriete stukken speelt, Piano Sonatina in C major van de Italiaanse componist Muzio Clementi. Het is duidelijk dat de jonge muzikant nog niet volleerd is, maar wat ze mist aan ervaring maakt ze goed met geestdrift en passie.

Negin kreeg de muziek niet van huis uit mee. Ze komt uit een arm gezin in Kunar, een provincie in het noordoosten waar het wemelt van de Taliban. Onderwijs is er gebrekkig, dus op haar 9de werd ze door haar vader naar een school in Kabul gestuurd.

Daar werd het meisje gegrepen door muziek. Vier jaar geleden meldde ze zich aan bij het ANIM en werd aangenomen. Familieleden sputterden tegen (muziek vonden ze niets voor een meisje), maar de vader zette door.

Muziekschool

Een nieuwe wereld ging voor haar open. Ze leerde dirigeren en leerde naast de piano diverse klassieke snaarinstrumenten bespelen. Twee jaar geleden ging de muziekschool op tournee in de Verenigde Staten. Het leerlingenorkest speelde in de New Yorkse Carnegie Hall en het Kennedy Center in Washington. Op YouTube is een filmpje te zien van het concert. Negin komt even in beeld, spelend op de sarod, een snaarinstrument.

Het ANIM begon een paar jaar geleden met één gitaar en één saxofoon, beide kapot, plus een paar violen. Nu bezit het instituut honderden instrumenten, aldus de Wereldbank, donor van de school. 'Muziek kan bijdragen aan het herstel van een getraumatiseerd land', zegt directeur Ahmad Sarmast op de site van de Wereldbank. 'Muziek kan bruggen slaan tussen etnische groepen.' Meisjes vormen een kwart van de ruim 200 studenten.

'Alles wat ik wil is een heel goede concertpianiste en dirigent worden', zegt Negin. 'Niet alleen in Afghanistan, maar in de hele wereld.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden