Column

Dieselthematiek: de bedenker gaat het ver schoppen

Dat de top van Volkswagen deze week na langdurig en intensief eigen, intern onderzoek tot de conclusie is gekomen dat de top van Volkswagen geen blaam treft inzake het dieselfraudeschandaal, zou je grappig kunnen noemen. Dat de raad van commissarissen derhalve de aandeelhouders aanbeveelt om alle bestuursleden eervol van elke verantwoordelijkheid te ontheffen voor hun handelen in 2015: ook amusant. Net als het gegeven dat het bestuur te zeer hecht aan de in totaal 63,2 miljoen euro aan bonussen over 2015 om daar van af te zien.

Beeld epa

Maar het geestigst is de naam die ze bij Volkswagen gebruiken voor de dieseloplichterij, die ook wel bekend staat als de groezelige affaire met sjoemelsoftware of kortweg als de Volkswagenfraude. In zo'n 11 miljoen dieselmotoren van Volkswagen en Audi is sjoemelsoftware ingebouwd om te kunnen frauderen bij de meting van schadelijke uitstoot. De nepperij veroorzaakte een wereldwijd schandaal, kostte het concern tientallen miljarden euro's en een dip in de verkopen, en was verantwoordelijk voor het grootste nettoverlies uit de geschiedenis van Volkswagen. Topman Martin Winterkorn moest het veld ruimen, beleggers kunnen fluiten naar hun dividend.

Er zullen veel zorgelijke vergaderingen zijn gewijd aan de vraag hoe woordvoerders van het concern aan die onverkwikkelijke toestand moeten refereren, zonder gebruikmaking van de begrippen 'manipulatie', 'flessentrekkerij', 'zwendel', 'fopperij', 'oplichting', 'knoeierij', 'verlakkerij', 'misleiding', 'malversatie', 'verneukerij', 'gegoochel', 'onregelmatigheden' of 'bedrog'. Want dat zou maar tot verkeerde conclusies leiden bij het grote Volkswagenrijdende publiek. En verkeerde conclusies bij het grote publiek, zo leert men in het eerstejaarscollege marketing, zijn de dood in de pot. Dan kun je de zaak net zo goed meteen opdoeken.

Er zijn mensen die in zo'n geval in de verkleinwoorden duiken. 'Kwestietje' rond de uitstoot, of 'dunne feitjes' inzake dieselmotoren. Maar daar trappen de mensen niet meer in. Ergens moet een ambitieuze, kwispelende, nijvere kracht, de go-getter van het team, verheugd uitgeroepen hebben: 'Thematiek! We noemen het de dieselthematiek'.

Briljant in zijn eenvoud. In het Engels: the diesel matter. In het Duits: Diesel-Thema. Betekent niks, voelt naar niks, klinkt naar niks, en is tegelijkertijd vol van ernst en zwaarte, zodat ze niet kunnen zeggen dat Volkswagen de zaken bagatelliseert of niet serieus genoeg zou nemen. Dieselthematiek: het zou ook de naam kunnen zijn van een project van de werkgroep Brandstof & Milieu.

Het begrip leent zich voor breed gebruik. Chantage en intimidatie door Erdogan: Turkijethematiek. Groningers die jarenlang honds zijn behandeld: gasthematiek. Willem Holleeder: zusterthematiek.

De inventiviteit van Volkswagen roept het taalprobleem van de verzamelde Nederlandse verzekeraars in herinnering. Jarenlang hadden die hun klandizie opgelicht met financiële producten waar na jarenlang braaf inleggen niets over bleek te zijn van de inleg. Verdampt, opgegaan aan kosten waarover nooit wat was verteld en waarvan de verzekeraar niet armer was geworden. En toen de opgelichte klandizie die dingen 'woekerpolissen' ging noemen, werden ze giftig bij de verzekeraars. Beleggingsverzekering, sisten ze terug. Beléggingsverzekering. Nationale-Nederlanden probeerde zelfs het gebruik van het woord woekerpolis op de site rechtspraak.nl te laten verbieden.

Dieselthematiek: de bedenker van het begrip gaat het nog heel ver schoppen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden