Dierenliefde en mensenhaat

Mensen moeten onder ogen zien wat dieren ondergaan

Als je je kat eigenhandig de nek omdraait, vilt en er een tas van maakt, weet je dat je heftige reacties oproept. Daar hoop je misschien stiekem ook op. Jaren geleden heeft kunstenares Tinkebell van haar kat Pinkeltje een handtas gemaakt en over dit project een presentatie gegeven. Het dier was volgens haar depressief.

Beelden van dit optreden zijn op internet beland en vervolgens heeft de kunstenares meer dan honderdduizend haatmails ontvangen.

Duizend
Tinkebell heeft alle reacties bewaard en er met Coralie Voogelaar een kunstproject van gemaakt. Ze hebben de identiteit achterhaald van duizend van die haters. In het boek Dearest Tinkebell staan fragmenten uit de mails naast gegevens over de afzender. Zo blijkt degene die een mes in Tinkebell wil steken en haar wil opensnijden een vrouw te zijn van middelbare leeftijd uit Turijn die houdt van Keltische feesten. Een andere afzender blijkt een 17-jarige hardrocker uit Naaldwijk die op internet op zoek is naar strips van Jan, Jans en de kinderen.

De meeste haatpost komt van pubermeisjes uit de Verenigde Staten en is daar ’s nachts verstuurd.

De kunstprojecten van Tinkebell schuren. Twee jaar geleden heeft ze 61 eendagskuikens gered uit de bio-industrie, maar dreigde ze die alsnog door de versnipperaar te halen als niemand ze zou adopteren. Ze liet honderden hamsters urenlang in ballen rondlopen in een galerie.

Knuffel
Ze heeft een hond opgezet en er een knuffelbeest van gemaakt. Het zijn stuk voor stuk aanklachten tegen de manier waarop mensen met dieren omgaan. In de bio-industrie worden dagelijks mannelijke eendagskuikens door de versnipperaar gehaald. Die hamsterballen zijn gewoon in de dierenwinkel te koop en het is verschrikkelijk om je eigen kat te villen, maar hoeveel dieren zijn louter grondstof voor vlees, bont of leer?

Ook dit nieuwe kunstproject is onbetamelijk. Tinkebell en Voogelaar schenden moedwillig het recht op privacy van de verzenders van de haatpost. Als een van de afzenders een rechtszaak begint, moet het boek waarschijnlijk uit de handel worden genomen. Maar, dreigde Tinkebell in NRC Handelsblad (15 mei): ‘Als deze mensen een claim indienen, dan doe ik aangifte van bedreiging.’

Het shockerende aan Tinkebell is dat zij alledaagse wreedheden van hun alledaagsheid ontdoet. De meeste mensen vinden het legitiem om een dier te slachten om daar een tas van te maken, maar niemand wil dat zelf doen en zeker niet met zijn eigen kat. Ze vindt dat hypocriet.

Beul
Mensen moeten onder ogen zien wat dieren ondergaan. En om dat te bewijzen wil zij wel even de rol van beul op zich nemen. Ze dwingt mensen om te kiezen. Of je houdt van dieren, maar dan van allemaal, of je moet niet zo sentimenteel doen over een kat. Maar mensen willen niet beroofd worden van hun warme liefde voor dieren en ze willen ook niet nadenken over de bio-industrie. Waar zij oproept om een onpersoonlijk perspectief in te nemen, geven mensen een uiterst persoonlijk antwoord: ‘Jij bent ziek.’

Mensen fantaseren erover hoe ze wraak op haar nemen om wat ze Pinkeltje heeft aangedaan. Afgelopen week verscheen ze bij Pauw en Witteman (14 mei). Ook dat leverde weer een nieuwe stortvloed aan verwensingen op. Ze wordt uitgemaakt voor aandachtshoer. Op Fok.nl vloeien haat en lust moeiteloos in elkaar over. ‘Ik zou haar wel doen. Terwijl ik met een bot aardappelschilmesje haar vel van haar lichaam schraap.’ Andere reageerders laten het bij een martelfantasie: ‘Afmaken die bitch. Het liefst scalperen, of een soort gelijke zeer pijnlijke dood. Hoe pijnlijker, en langzamer, hoe beter.’

Haatpost
Het verontrustende aan Dearest Tinkebell is dat de verzenders van de haatpost hele normale mensen zijn. Misschien hunkeren ze iets meer naar aandacht dan de gemiddelde burger, maar het zijn geen gewelddadige types of mensen die bovenmatig zijn gefrustreerd. Tinkebell meent dat de meesten allang zijn vergeten welke verwensingen ze haar hebben toegestuurd. Het is ‘instant-haat’: zo opgewekt, zo weer vergeten.

Voor de mensen die haatpost sturen, is Tinkebell een monster. Tegenover deze demonisering staat haar ontmaskering. Als jullie vlees eten en leer dragen, zijn jullie geen haar beter dan ik. Voor haar is het verschil tussen iets doen en iets toelaten en ervan profiteren een detail. We zijn allemaal monsters.

Normaal ben ik het niet met haar eens. Onverschilligheid ten aanzien van wreedheid is iets anders dan zelf wreedheden begaan. Oogkleppen zijn iets anders dan vuile handen. Maar als je die reacties leest, ga je haar bijna gelijk geven. In de anonimiteit van internet wordt dierenliefde al snel mensenhaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden