Diepgelovige zendeling trok de wijde wereld in

Het eeuwige leven: Henk Kreuger 1923-2016

Zowel in het Oosten als in het Westen deed Henk Kreuger evangelisatiewerk. Hij wist contact te leggen 'met de mensen die hem nodig hadden'.

Iedereen kende hem als 'de man met de lange baard'. Henk Kreuger, die op 92-jarige leeftijd overleed in Saint-Laurent aan de Marowijne in Frans-Guyana, was een zendeling van de oude stempel. Hij was diepgelovig en wilde vooral zieltjes winnen voor zijn God en zijn kerkgemeenschap.

Soms ging hij op pad met een zak rijst. Maar meestal reisde hij als colporteur van christelijke boeken en de jaarlijkse scheurkalender La Bonne Semence. Als hij in iemand Christus kon ontdekken, noemde hij de persoon 'echt'.

'Henk was iemand van de vorige eeuw. Hij had een enorme wilskracht en wilde niet van opgeven weten', zegt zijn vriend Barend Bloem, die veertien jaar met zijn gezin in Frans-Guyana woonde en Kreuger zelfs nog uit zijn jeugd kent.

Het licht

Kreuger gold als de oudste evangelische zendeling van Nederland. In 1969 ging hij van Suriname naar Frans-Guyana waar hij moest samenwerken met de l'Eglise Chrétienne Evangélique, de vergadering van gelovigen in Cayenne. Vervolgens ging hij naar Saint-Laurent, van waaruit hij de dorpjes in het binnenland bezocht voor zijn evangelisatiewerk.

Henk Kreuger kwam uit een hervormde boerenfamilie in Weesperkarspel, dicht bij Bussum. Als kind was hij gek op het boerenleven en de beesten. Maar op zijn 12de, toen hij met zijn moeder in gebed was en het licht zag, wist dat hij zijn leven zou wijden aan God. Daar thuis hing al La Bonne Semence.

Toch bleef hij tot zijn 31ste op de boerderij wonen en werken. Hij zou niet trouwen. In 1954 ging hij naar een bijbelschool in Wales voor een opleiding tot zendeling. 'Van Henk leerden we hoe je in de praktijk, 's morgens vroeg, de deur van je 'binnenkamer' dicht kan doen om met de hemelse Vader alleen te zijn', schreef zijn studiegenoot Jaap van Heiningen. 'We zagen hoe hij dat deed: gewoon een deken over je knielende lichaam trekken, in je bed of op de grond, en daar Hem aanbidden en je hart voor Hem uitstorten. God doet grote dingen voor degene die zich heel klein maakt voor Zijn aangezicht.'

Feest in het hiernamaals

Daarna trok Kreuger de wijde wereld in. Met de zendeling Anne Bijl - bijgenaamd Gods smokkelaar vanwege het feit dat hij bijbels naar de Sovjet-Unie smokkelde - ging hij eind jaren vijftig met de kever naar Moskou. Later verbleef hij veel in West-Berlijn en in Wenen, waar duizenden traktaten en evangeliën werden uitgedeeld aan communistische jongeren van achter het IJzeren Gordijn. In 1959 was hij onder meer aanwezig op het wereldjeugdfestival in Wenen.

In 1964 kwam Kreuger op 41-jarige leeftijd in Suriname terecht. Na vijf jaar verhuisde hij naar Frans-Guyana, waar hij de rest van zijn leven zou blijven. Volgens Bloem is hij de laatste twaalf jaar niet teruggeweest in Nederland.

In Frans-Guyana deed Kreuger evangelisatiewerk voor zendingsorganisatie Filadelfia. Hij leefde eenvoudig zonder te feesten, want het feest wachtte in zijn ogen in het hiernamaals. Voorzitter Piet Verkerk van Filadelfia noemt 'broeder Henk', zoals hij werd genoemd, vooral een contactman. 'Hij was geen leider maar wist contacten te leggen met de mensen die hem nodig hadden.' Met zware koffers trok hij rond in de binnenlanden van Frans-Guyana.

Kreuger bleef altijd alleen wonen en accepteerde maar moeilijk hulp, ook toen zijn gezondheid te wensen overliet. Wie hem ontmoette op oudere leeftijd kreeg altijd te horen: 'Wat heb ik toch een mooi leven gehad.'

De scheurkalenders voor 2017 had hij al in huis toen hij een val maakte en in het ziekenhuis een longontsteking opliep die hem op 23 september fataal werd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.