'Die van Ringelenstein, ken die toveren dan?

Kommer en kwel bij de fusieclub uit de derde stad van Nederland, maar er gloort hoop bij de nummer laatst van de eerste divisie, vooral in de bestuurskamer....

JAAP VISSER

ZELFS strenge vorst en een onbarmhartige oostenwind kunnen de verongelijkte getrouwen van FC Den Haag onmogelijk het zwijgen opleggen. De nummer laatst van het betaald voetbal is nog maar nauwelijks aan de midweekse klus tegen Heracles begonnen of van 'Midden-Noord' klinkt het cynisch: 'We gaan Europa in, we gaan Europa in.'

Henk Bres, 'Hagenees in hart en beide nieren', zingt om het hardst mee. 'Want wat moet je anders? Als supporter van Den Haag moet je tegenwoordig je eige maar zien te vermaken. Van de spelers hoef je niks te verwachten.'

Wanneer Den Haags harde supporterskern 'Theo bedankt' en 'Wij willen Theo terug' inzet, houdt Bres zijn grote waffel. 'Want ook dat was heel erg sceptisch bedoeld, maar Theo Verlangen kan er weinig aan doen dat we naar bodem van de eerste divisie zijn gezakt. Tijdens zijn vakantie werden zomaar effe zeven spelers verkocht.'

's Ochtends heeft het bestuur van FC Den Haag Theo Verlangen de wacht aangezegd omdat de spelersgroep geen dag langer met de trainer wilde werken. 's Avonds dolen de opstandige voetballers over de bikkelharde en hobbelige mat van het Zuiderpark. Ze verliezen schlemielig met 1-0 van het nauwelijks betere Heracles. Bestuurslid Piet de Zoete schudt mismoedig het hoofd. 'We moeten de beker met gif kennelijk tot de bodem leegdrinken.'

Kommer en kwel bij de fusieclub uit de derde stad van Nederland, maar er gloort hoop bij FC Den Haag, vooral in de bestuurskamer. Daar blijft John van Ringelenstein lachen, tegen de sportieve verdrukking in. De jonge voorzitter, 39 pas en zeer vermogend dankzij enkele lucratieve beurstransacties, heeft plannen, ambitieuze plannen. Van Ringelenstein voorspelt dat FC Den Haag als HFC ADO Den Haag in drie jaar weer gezond is, zowel financieel als sportief.'

'Ken die toveren dan, die Van Ringelenstein?', is de laconieke reactie van de supporters. Henk Bres: 'Eerlijk is eerlijk, in het liquideren van de schulden zijn het keien, die jongens van het bestuur. Maar ze geven ons toch een beetje beklemmend gevoel. We staan wantrouwerig tegenover hun plannen, omdat wij, de vaste supporters, bang zijn dat we uiteindelijk de pleuris van ze kunnen krijgen.'

Het is Bres en zijn maten een doorn in het oog dat Van Ringelenstein met de club verder wil als ADO Den Haag. 'Want zo heette de club ook toen Alrecon het voor het zeggen had. En aan die tijd worden wij niet graag herinnerd.' Toen Alrecon Den Haag sponsorde, had het bestuur niets te vertellen, degradeerde de club in 1992 uit de eredivisie en voelde 'Midden-Noord' zich genegeerd door hooghartige marketing-yuppen.

Bres: 'Als je Den Haag op televisie zag, werd je kotsmisselijk. Van Alrecon moesten ze voetballen in van die vreselijke rood-groene shirts. Maar de kleuren van de club zijn de kleuren van de stad: groen en geel. Als supporters willen wij dat de club Den Haag blijft heten. En het shirt moet groen en geel blijven.'

Het mag in de ogen van velen een historische vergissing zijn geweest om ADO en Holland Sport samen te voegen, supporters als Bres zijn zich gaan identificeren met FC Den Haag. 'Dus wie aan de club komt, komt aan ons.'

Een niet te beteugelen drang om te concurreren met de grootmachten Ajax en Feyenoord leidde in 1971 tot de Haagse voetbalfusie. 'Omdat', weet voorzitter Van Ringelenstein, 'men dacht dat één plus één, zoals in het bedrijfsleven vaak het geval is, tweeëneenhalf zou worden. Maar het werd slechts anderhalf en dat viel tegen.

'Als de ABN fuseert met de Amro worden er twee verschillende culturen samengevoegd. Dat kan omdat de medewerkers van beide banken beseffen dat, willen ze blijven meetellen, de fusie noodzakelijk is. In het voetbal heb je te maken met enorme sentimenten en die laten zich niet opzij drukken door bedrijfseconomische logica.'

Bestuurslid technische zaken Piet de Zoete was eerste elftalspeler van ADO toen Alles Door Oefening in 1971 met de Scheveningse rivaal Holland Sport verdween in de stichting FC Den Haag. De Zoete: 'Erger nog dan de fusie was het kiezen voor de stichtingsvorm, want die hield de afschaffing van de jeugdafdeling in. Dat is uiteindelijk de doodsteek van het profvoetbal in Den Haag gebleken.'

Vandaag de dag voetballen Haagse talentjes in Rotterdam, bij Feyenoord, Sparta en Excelsior, en zelfs in Amsterdam, bij Ajax. Om de jeugd weer aan zich te kunnen binden, heeft het bestuur van FC Den Haag zich tot de buurman in het Zuiderpark, amateurclub ADO, gewend. Volgend seizoen zijn de eerste divisieclub en de zondaghoofdklasser één.

Hoofdtrainer van HFC ADO Den Haag had Martin Jol moeten worden. Tegen de oud-international, momenteel succesvol met zaterdagclub Scheveningen, wordt in Den Haag en omgeving nog altijd opgekeken. 'Jol heeft charisma en coachingskwaliteiten', vindt Van Ringelenstein. 'In hem zagen we de man die voor wat succes op korte termijn zou kunnen zorgen. We zijn met Jol voor 99 procent rondgekomen, maar bij het invullen van de technische staf wilde hij te zeer zijn eigen zin doordrijven. De onderhandelingen liepen in het allerlaatste stadium vast. Toen is Jol afgehaakt.'

Het verhaal van Jol zelf is heel anders. De voormalige libero en aanvoerder van FC Den Haag zou de eer aan zichzelf hebben gehouden omdat hij de stellige indruk had dat een deel van het bestuur het helemaal niet in hem zag zitten. Vooral De Zoete zou zich fel tegen de komst van Jol hebben verzet.

De Zoete: 'Larie. Jol schijnt moeite met mij te hebben. Ik niet met hem. Ook ik heb mij sterk gemaakt voor zijn komst. Ik heb zelfs gezegd dat ik best wilde opstappen als we daarmee de weg voor Jol zouden vrijmaken. Ik zit hier namelijk niet voor mijzelf. En zeker niet voor m'n lol. Ik kan wel vrolijker bezigheden verzinnen dan bestuurslid van FC Den Haag te zijn.'

Ruim een half jaar geleden bonkte groen-geel, als deelnemer aan de nacompetitie, nog met veel kabaal op de deur van de eredivisie. Maar een nieuwe bezuinigingsronde in het Zuiderpark leidde tot de verkoop van de beste spelers en, dit seizoen, tot het sportieve dieptepunt in de clubhistorie.

'Toch gaat het eigenlijk best goed', wil Van Ringelenstein doen geloven. 'De schulden die in april 1994 tot vijfeneenhalf miljoen waren opgelopen, hebben we teruggebracht naar tweeëneenhalf miljoen. We zullen binnenkort weer geld kunnen investeren omdat we niet langer alle inkomsten hoeven te gebruiken voor het saneren van de schulden. De twee voornaamste schuldeisers, de gemeente Den Haag en ikzelf, hebben gezegd: doe maar rustig aan met die aflossing. Daardoor bedraagt de acute schuld nog maar een half miljoen en dat is niet alarmerend voor de liquiditeit van de club.'

De weigering van Jol om Den Haag te hulp te schieten, heeft geleid tot de vervroegde aanstelling van Mark Wotte als hoofdtrainer. De huidige trainer van FC Lisse, die met Jols Scheveningen in een felle titelstrijd is verwikkeld, was in de ogen van Van Ringelenstein en De Zoete de man voor de toekomst.

Van Ringelenstein: 'We dachten: Jol kan met z'n uitstraling hier op korte termijn iets teweeg brengen. Waarschijnlijk zoekt hij het al snel hogerop en dan kan Wotte het mooi overnemen.' De Zoete: 'Wotte is een jonge hond met een sociaal-pedagogische achtergrond, de ideale man voor het op poten zetten van de jeugdopleiding.'

Ondanks zijn bemoeienissen met het eerste elftal zal Wotte zich daar volgend seizoen toch mee gaan bezighouden. Dat betekent dat hij zijn betrekking als gymleraar voor halve dagen er aan geeft. Wotte, 35 en bijzonder zelfverzekerd, neemt de gok omdat hij als voetbaltrainer naar de top wil die hij als speler niet kon bereiken. 'Omdat ik als voetballer van Feyenoord mijn studie aan de sportacademie liet prevaleren.'

Wotte heeft een verleden bij FC Den Haag, want twee jaar geleden was hij nog verantwoordelijk voor de paar jeugdelftallen die de club op de been wist te houden. 'Een frustrerende ervaring omdat ik te maken had met een bestuur dat met handen en voeten aan Alrecon was gebonden. Ik kreeg steeds te horen dat er geen geld was en daardoor kon ik de afspraken die ik met spelers, ouders en vrijwilligers had gemaakt niet nakomen. Ik vond dat zo gênant dat ik met een heleboel onvrede in mijn lijf vroegtijdig bij Den Haag ben weggegaan.'

Maar Van Ringelenstein en De Zoete hebben het oud zeer kunnen wegpraten en Wotte weer voor Den Haag gewonnen. De trainer: 'Deze bestuurders hebben de club gered. Zonder hen zouden hier in het Zuiderpark al huizen hebben gestaan.'

Wotte roemt het bestuur van Den Haag om zijn voortvarende financiële beleid. 'Bovendien trekken ze capabele mensen aan. Zoals Wotte, ja. Ik durf te zeggen dat ik garant sta voor de kwaliteit die nodig is om een club in opbouw structuur te geven. Of ik ook een toptrainer zal worden, hangt af van de steun die ik krijg bij het uitdragen van mijn visie. En dàt heeft vooral met geld te maken.'

Volgens Wotte moet Den Haag een voorbeeld nemen aan Middlesbrough. 'Die club was in 1986 nog failliet en draait nu met een begroting van dertig miljoen. Ze trekken daar toppers als de Brazilianen Junino en Branco aan. Het wonder van Middlesbrough is mogelijk gemaakt door een duidelijke commerciële visie die heel strak wordt uitgevoerd. Werkelijk alles waar handel in zit, wordt bij de club gemerchandised.'

FC Den Haag, is de overtuiging van Wotte, heeft een enorme potentie. 'Ik noem het altijd een sleeping giant. Het is een eerste divisieclub met de Umwelt van een eredivisieclub. Een verstandig bestuur kan van Den Haag in een paar jaar weer een bloeiende club maken.'

Het is ook de mening van Van Ringelenstein die Wotte verkondigt. De voorzitter: 'Maar gezien het dubieuze verleden van Den Haag zullen we eerst met een heleboel zaken moeten afrekenen. Daarom hebben we Theo Verlangen ook maar voor één jaar als trainer benoemd. Ter overbrugging. Omdat we streven naar een technische staf die geen enkele besmetting heeft met welke verkankerde toestand uit het verleden ook. Vandaar dat we volgend seizoen allemaal nieuwe trainers in dienst hebben.'

Verheugd is Van Ringelenstein over de kalmte aan het supportersfront. Prettige bijkomstigheid van de sportieve rampspoed is dat Den Haag nauwelijks nog aantrekkingskracht op onruststokers heeft. Van Ringelenstein: 'Bovendien zijn de super-raddraaiers uit het begin van de jaren tachtig nu een jaar of 35, getrouwd en vader. De probleemgevallen van toen zijn nu onze steunpilaren bij het in bedwang houden van de nieuwe generatie raddraaiers.'

Supporter Henk Bres: 'Ja, ja, Van Ringelenstein heeft gelijk. We zijn mietjes geworden. Maar het mag dan op het moment lekker rustig zijn, we pikken niet alles. Wotte zullen we zeker een kans geven, maar er moet wel snel iets veranderen. Als ik Mart Smeets op Studio Sport oh, oh Den Haag hoor zingen dan bloeit m'n hart. Den Haag helemaal onderaan in de eerste divisie. Dat is nog nooit gebeurd. Dat ken toch niet? Pleur nou effe gauw op.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden