'Die man zou me zo kunnen neerschieten'

Tsaar Alexander II overleeft een aanslag op zijn leven.

Twee jaar later zou Alexander II alsnog om het leven worden gebracht op de plek waar later deze kerk werd gebouwd.Beeld YouTube

Sint-Petersburg, 14 april 1879

Het eerste wat ik 's ochtends hoor, is dat de tsaar vier keer is beschoten. Het gebeurde bij zijn dagelijkse wandeling rond het paleis, om 9 uur 's ochtends. Volgens zijn bedienden is hij ongedeerd en zijn de daders gegrepen. Wat zijn die aanslagen toch beangstigend!


Het blijkt waar te zijn, iedereen heeft het erover. De dader heeft vijf keer op de tsaar geschoten, zonder zelfs maar zijn kleding te raken. Hij liep langs de tsaar en toen hij salueerde, dacht de tsaar: 'Die man zou me zo kunnen neerschieten, als hij wilde.' Meteen klonk het schot en hij dook weg voor de volgende.


De dader zou door een vrouw zijn overmeesterd, anderen zeggen dat het een soldaat was die hem een klap op zijn hoofd gaf. Een politieman liep een schampschot op, de tsaar werd in een gereedstaande calèche geduwd en naar huis gereden.

Het nieuws ging als een lopend vuurtje rond, alle Russen schoten hun uniform aan en haastten zich naar het paleis, waar meteen een dankdienst werd gecelebreerd. Op alle huizen ging de vlag uit en wij hesen de Russische en de Engelse vlag.


In de middag maakten D. en ik een wandeling toen we de tsaar zagen langsrijden. Hij riep tweemaal: 'Bonjour, Milord.' Hij maakte een rondrit om zich aan het volk te tonen. Arme man! Is het niet vreselijk om het middelpunt van zoveel opwinding te zijn?


De moordenaar werd ernstig ziek en ze vermoedden eerst dat hij vergif had ingenomen, maar nu denken ze dat het kwam door de klap op zijn hoofd. Het schijnt hem vreselijk te spijten dat zijn plan is mislukt.

Hariot Lady Dufferin (1844-1936), echtgenote van de Britse ambassadeur Lord Dufferin. Fragment uit My Russian and Turkish Diaries, 1917.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden