Deze week in Brussel: op weg naar een 'totale unie'?

Terwijl de Nederlandse kranten gedomineerd worden door nieuws over voetbalgeweld en de sneeuwval, worden in Brussel de voorbereidingen getroffen voor de 'totale unie', in de woorden van Brusselse diplomaten.

Van links naar rechts: Europese Commissie-voorzitter Jose Manuel Barroso, EU-president Va Rompuy, Europees parlementsvoorzitter Martin Schulz.Beeld reuters

Dat kan worden afgedaan als vergezicht, maar feit is dat de kans is groot dat premier Rutte deze week in Brussel zal besluiten om vergaande bevoegdheden over te dragen naar Europa.

Donderdag en vrijdag reizen alle regeringsleiders van de 27 lidstaten naar Brussel om te beslissen over het inmiddels verder uitgewerkte voorstel van EU-president Herman Van Rompuy, getiteld: 'Naar een echte Economische en Monetaire Unie'.

De Belg kreeg op twee eerdere EU-toppen dit jaar van de regeringsleiders toestemming om zijn voorstellen uit te werken voor een sterker en een welvarender Europa. In de ogen van Van Rompuy betekent dat ook: méér Europa.

Bankentoezicht
Hoewel de plannen zich voornamelijk op verdere economische integratie richten, zijn ze ook van grote politieke betekenis. Neem alleen al het bankentoezicht, waar in grote mate overeenstemming over is.

Het toezicht op de Nederlandse banken is van oudsher een taak van de Nederlandsche Bank. 'DNB maakt zich sterk voor een betrouwbaar financieel stelsel waarin instellingen hun verplichtingen nakomen', staat op de website van DNB. Maar omdat de Europese leiders vinden dat de eurocrisis heeft aangetoond dat nationale toezichthouders onvoldoende grip hebben op vaak internationaal opererende banken, gaan de eurolanden het bankentoezicht vanaf 1 januari geleidelijk overdragen aan de Europese Centrale Bank.

Contracten
Een ander voorstel van Van Rompuy betreft de verstrengeling van het economisch beleid van de eurolanden. Ook die plannen maken een goede kans. Ten eerste is er nauwelijks discussie dat de Europese Commissie het recht moet krijgen om vooraf - vóór het nationale parlement - de ontwerpbegrotingen van de lidstaten te beoordelen. Een deel van de begroting zal al afgestemd zijn met Brussel voordat de koningin de plannen eruit voorleest tijdens de Troonrede.

Ten tweede lijkt er een verplichte hervormingsagenda te komen. Met name de noordelijke eurolanden willen niet langer dat het doorvoeren van economischer hervormingen vrijblijvend is. Van Rompuy bedacht een simpel idee: laat elk land een hervormingscontract tekenen met Brussel. Het niet nakomen ervan kan tot boetes leiden, wie het snel doet krijgt een bonus. Nederland ziet dit wel zitten, omdat de 'groeiagenda' er dwingender mee wordt. Maar het betekent wel dat Nederland in samenwerking met Brussel beleid moet gaan afspreken.

Goed, niet alle plannen van Van Rompuy zullen donderdag worden goedgekeurd. Het voorstel de eurozone een eigen budget te geven om landen in acute crisis een handje te helpen zal worden verworpen. Wel mag de EU-president zijn plannen verder uitwerken, geheel in lijn met het stap-voor-stap-denken in Brussel. Maar dit jaar nog worden er reuzenstappen gemaakt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden