'Deze Troonrede was voor prinsjes, Ruttes vrienden'

Wat is de grootste misser in de Troonrede? Waar had de tekst anders gemoeten, welk onderwerp is verkeerd benaderd of zelfs compleet genegeerd? Die vraag legden we voor aan de fracties in de Tweede Kamer. De regeringspartijen VVD en PvdA wilden niet meedoen, de andere partijen reageerden fris van de lever.

Koning Willem-Alexander leest, met aan zijn zijde koningin Maxima, de troonrede voor op Prinsjesdag aan leden van de Eerste en Tweede Kamer in de Ridderzaal. Beeld ANP

Jan Roos, VNL

Het kabinet beweert dat de crisis is opgelost, maar niets is minder waar. Rutte II vestigde immigratie- op immigratierecord, bezuinigde op veiligheid, verergerde de integratieproblematiek, verkwanselde de Nederlandse identiteit en negeerde de uitslag van het Oekraïne-referendum. Nederland is nog lang niet uit de crisis. We zitten midden in een immigratiecrisis, een veiligheidscrisis, een integratiecrisis, een identiteitscrisis en een democratische crisis.

Emile Roemer, SP

De Troonrede was een mooi marketingverhaal bij een slecht product. Over welk land ging het eigenlijk? Ik vrees dat het overgrote deel van Nederland zich er niet in heeft herkend. Mensen maken zich zorgen over de groeiende tweedeling en over de betaalbaarheid van de zorg. Niks daarover in de Troonrede. We hebben de afgelopen zes jaar kunnen zien wat er gebeurt als de VVD het voor het zeggen heeft: dan verdeel je de samenleving in prinsjes en pechvogels. Deze Troonrede was voor de prinsjes, de vrienden van Rutte, de mensen met wie het heel goed gaat.

Henk Krol, 50Plus

Schandelijk dat dit kabinet de Troonrede misbruikt als campagne-instrument. 50PLUS is teleurgesteld dat er niets is opgenomen over de gevolgen van de steeds maar stijgende AOW-leeftijd. 50PLUS wil die terug naar 65 jaar. Den Haag verliest het contact met de kiezers. Verder stoort het me dat het kabinet doet alsof ouderen blij moeten zijn met de verkiezingsfooi van 0,7 procent. Terwijl bij gepensioneerden de koopkracht de afgelopen vijftien jaar tot wel dertig procent is achtergebleven bij die van werkenden.

Henk Krol. Beeld ANP

Jesse Klaver, GroenLinks

De koning heeft de troonrede mooi uitgesproken. Maar ik stoor me aan de borstklopperij van het kabinet. De overheidsfinanciën zijn op orde, maar de samenleving niet. De tegenstellingen tussen bevolkingsgroepen nemen toe. De laagste inkomens zijn er bij dit kabinet het minst op vooruit gegaan. De zorg wordt voor steeds meer mensen onbetaalbaar. Op het gebied van klimaatverandering presteren we belabberd. Kinderen in het onderwijs krijgen steeds minder kansen. Toch ben ik hoopvol. Het bruist in ons land. Er zit zoveel energie in de samenleving om Nederland eerlijker te maken.

Marianne Thieme, Partij voor de Dieren

De Troonrede neemt een voorschot op een onzekere toekomst op kosten van toekomstige generaties. Een feestbegroting, gericht op de verkiezingen. Dit was het jaarverslag van de BV Nederland, niet een bezielende inspiratie voor 17 miljoen burgers, van wie er velen in de knel zitten. Dat er van de 16 fractievoorzitters die vandaag debatteren maar een vrouw is, markeert de masculiene dominantie. Echte waarden zoals zorg voor elkaar, onderwijs en een leefbare aarde moeten het ontgelden, vooral geld telt. Het enige klimaat dat het Kabinet boeit, is het ondernemersklimaat. Bij de verbouwing van de Staten-Generaal moet het plafond van gewapend glas flink onderhanden worden genomen.

Alexander Pechtold, D66

Terecht dat de koning de grondwet aanhaalt en politieke partijen vraagt samen te werken om tegenstellingen te overbruggen. Waar gaat het fout? Bij de integratie. De koning spreekt warme woorden over het leren van de Nederlandse taal, maar het kabinet biedt vluchtelingen niet de mogelijkheid vanaf dag één Nederlands te leren. Als mensen de taal niet leren, organiseren we zelf de problemen van de komende decennia. Beheersing van de Nederlandse taal zorgt dat mensen kunnen werken en de grondwet die de koning noemde, kunnen lezen en begrijpen. Daarmee worden ze deelgenoot van onze cultuur en identiteit.

Tunahan Kuzu, Denk

'We verwachten dat iedereen zich bewust en positief verbindt aan ons land en onze manier van leven', staat er. Cruciale fout is dat van nieuwkomers en mensen met een migrantenachtergrond die hier al jaren wonen, wordt gevraagd zich te committeren aan 'onze manier van leven'. Zijn de waarden die daarbij horen niet van toepassing op iedere Nederlander? Hebben wij het over hetzelfde wanneer vrouwen minder loon krijgen, wanneer molotovcocktails worden gegooid naar een moskee? Eenzijdig een deel van de Nederlanders, veelal met een migrantenachtergrond, vragen deze waarden te onderschrijven, betekent onrecht en intolerantie jegens Nederlanders die hier al generaties wonen.

Tunahan Kuzu. Beeld ANP

Kees van der Staaij, SGP

Wat ik heb gemist is een gepaste trots op de geschiedenis van Nederland en onze christelijke wortels. Sommigen denken dat onze geschiedenis pas begonnen is in de jaren zestig. Maar historicus Mark Rutte weet beter. Zijn voorvader Thorbecke durfde nog rustig te zeggen zei dat 'het christendom onze wetgeving, ons bestuur en onze zeden heeft gestempeld'. Een gezond zelfbewustzijn kan ons wapenen tegen krachten die haaks staan op de vele goede waarden die er in Nederland gelukkig nog zijn.

Sybrand Buma, CDA

Ons land raakt de onderlinge verbinding steeds meer kwijt. We zien daarvan te veel voorbeelden, zoals de treitervloggers in Zaandam. De politie beledigen, geen enkele rekening houden met andere bewoners, bewust iedereen het leven zuur maken. Deze problemen vragen niet alleen om woorden, maar vooral om maatregelen. Daarom is het herinvoeren van een dienstplicht een goed idee. Leven in ons land is niet alleen nemen, het is ook teruggeven aan de samenleving. Sommige jongeren kunnen best wat heropvoeding gebruiken. De vrijheid die wij koesteren, kan alleen bestaan als er ook sprake is van verantwoordelijkheid. Rechten en plichten.

Gert-Jan Segers, ChristenUnie

De troonrede noemde de vrijheid van godsdienst en de vrijheid van meningsuiting. Prachtig. Maar het was veelzeggend dat de vrijheid van onderwijs ontbrak. Sommige politieke partijen pleiten voor staatsonderwijs en afschaffing van de keuzevrijheid voor ouders. Juist nu moet het kabinet pal staan voor de vrijheid van duizenden scholen en leerkrachten die kwalitatief en veelkleurig onderwijs geven. Scholen en ouders moeten zich met hart en ziel en vanuit hun diepste overtuiging kunnen inzetten voor de toekomst van kinderen. Als christen verdedig ik die vrijheid voor iedereen die zich aan de wet houdt en het beste met kinderen voor heeft.

Geert Wilders, PVV

Troonrede is 1 grote flater.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.