Deze AfD-politicus is een van de twee opvolgers van Frauke Petry

Alexander Gauland: 'De partij heeft een grote bandbreedte. Dat is iets anders dan een kloof'

Alexander Gauland en Alice Weidel gaan samen leiding geven aan de Duitse nationaal-populistische partij AfD. De zeshonderd gedelegeerden hebben Gauland en Weidel zondag gekozen tijdens het partijcongres in Keulen.

Frauke Petry praat met Alexander Gauland tijdens het partijcongres. Beeld getty

Gauland (76) ziet zichzelf als 'ongeveer het politieke midden van de partij en daarom zeer geschikt.' De buitenwereld ziet de voormalig CDU-politicus als vertegenwoordiger van de rechter partijvleugel - en als criticus van Frauke Petry, die zaterdag door de rest van het bestuur definitief aan de kant lijkt te zijn gezet.

Vorig jaar raakte Gauland in opspraak vanwege zijn opmerking dat hij 'iemand als de voetballer Boateng niet als buurman zou willen hebben'. De fractievoorzitter van de deelstaat Brandenburg koestert al lang ambities voor het lijsttrekkerschap maar werd door de partij te oud geacht, tot zijn eigen ontsteltenis. Nu lijkt hij zijn kans toch nog te grijpen.

Wat is de reden dat de AfD het de afgelopen maanden zo slecht doet in de peilingen, na een jaar van hoogtij?

'We waren het onderling niet eens en onze ruzies werden ook door de kiezers gezien. Die episode moet hier op het congres worden afgesloten. Want als dit langer doorgaat, begrijp ik ook dat mensen zeggen: op deze manier stemmen we niet op jullie.'

U was tegen het voorstel van Frauke Petry om het congres te laten kiezen tussen een gematigde 'realpolitieke' koers en rechtsere 'fundamenteel oppositionele' koers. Waarom?

'Zo'n besluit is niet nodig. De partij heeft een programma en na dit congres ook nog een verkiezingsprogramma. De keuze over grondbeginselen suggereert een kloof binnen de AfD die er nooit is geweest.'

Alexander Gauland Beeld getty

Frauke Petry noemde u zelfs als aanvoerder van die 'fundamentele oppositie.'

'Ja, en dat is onzin. Niemand die me kan uitleggen wat die term precies inhoudt. We bedrijven allemaal een vergelijkbare politiek. De ideeën die Frauke Petry in het parlement van Saksen over het voetlicht brengt, zijn vergelijkbaar met de ideeën waarvoor ik in Brandenburg sta, en Björn Höcke in Thüringen.'

Ontkent u nou dat er binnen de AfD verschillende stromingen en ideeën bestaan?

'Nee. Maar er is geen tweedeling. De partij heeft een grote bandbreedte. Dat is iets anders dan een kloof.'

Wat u betreft valt Björn Höcke, omstreden wegens racistische en nazistische uitspraken ook binnen de die bandbreedte. Hoe belangrijk is Höcke voor de AfD?

'Hij is heel belangrijk, omdat hij veel mensen motiveert. Hij brengt grote demonstraties op de been - 20 duizend mensen gaan voor hem de straat op in Erfurt. Dat is echt een prestatie. Hij trekt een bepaalde groep kiezers aan die bijzonder op hem gesteld is.'

U wilt niet dat Höcke uit de partij wordt gezet. Toch steunde u zaterdag de motie om daar tijdens dit congres niet over te stemmen. Waarom?

'Soms moet je compromissen sluiten. Ik blijf erbij dat hij niet uit de partij moet worden gezet, maar de gedelegeerden willen tijdens dit congres duidelijk niet over problematische onderwerpen stemmen. Daar leg ik me dan bij neer.'

Wat zijn de drie punten uit het verkiezingsprogramma die u tijdens de campagne het duidelijks over het voetlicht wilt brengen?

'Ik geloof dat programma's niet worden gelezen door kiezers, dus dat je de kern inderdaad mondeling moet overbrengen. Wat mij betreft zijn de belangrijkste punten nog altijd: de islam, het sociale vraagstuk en dat veel mensen het gevoel hebben achter te blijven, niet meer vertegenwoordigd worden door de politiek.'

Heeft Frauke Petry nog genoeg steun binnen de partij om op een verkiesbare plek te staan?

'Dit is niet het soort congres waar over dat soort vraagstukken wordt beslist. Dit is een programmacongres. In oktober beslissen we over dat soort vraagstukken en dan zullen we zien wat de partij vindt. Ik hoop dat Frauke Petry voorlopig gewoon actief betrokken blijft, ook bij de campagne.'

Lees ook

Alice Weidel is het nieuwe gezicht van AfD. 'Er is maar een doel: zo veel mogelijk zetels halen in september', zegt de rijzende ster in een interview. (+)

'In September rocken we Duitsland'. Correspondent Sterre Lindhout was bij het partijcongres van AfD, waar de nieuwe leiders werden gekozen.

Commentaar: Na het vertrek het boegbeeld valt er van Alternative für Deutschland weinig meer te duchten. Zonder Frauke Petry is AfD gedoemd tot de marge.

Welke koers gaat het Alternative für Deutschland (AfD) varen, nu partijleider Frauke Petry opzij stapt? Gematigd of ruk naar rechts? (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.