Deutsche Bank kocht in oorlog nazi-goud

De Deutsche Bank heeft tijdens de oorlog goud gekocht dat afkomstig was uit de concentratiekampen van de nazi's. Of het toenmalige bestuur op de hoogte was van de herkomst kan niet worden vastgesteld....

WILLEM BEUSEKAMP

Van onze correspondent

Willem Beusekamp

BONN

De Deutsche Bank, Duitslands grootste financiële instelling, kwam vrijdag zelf naar buiten met de belangrijkste conclusies van een onderzoek. Buitenlandse historici hebben in opdracht van de bank uitgezocht in hoeverre deze betrokken was bij het beroven van de joodse slachtoffers.

De bevindingen van de historici wijken af van eerdere beweringen. Ze zullen een belangrijke rol spelen in de schadeclaim die nabestaanden van holocaust-slachtoffers in juni hebben ingediend. Voor de rechtbank in New York verdedigt de groep een claim van 18 miljard dollar tegen de Deutsche Bank en de Dresdner Bank.

Vorige week werd bekend dat de boekhouding van een SS-officier, waarin nauwkeurig was bijgehouden hoeveel goud en sieraden uit de kampen werden gehaald, in de jaren zeventig om onduidelijke reden is verdwenen. De historici die de archieven van de Deutsche Bank hebben doorzocht, konden de SS-papieren ook niet vinden, maar stuitten wel op andere documenten.

Daaruit blijkt dat de Deutsche Bank in totaal 750 kilo goud heeft gekocht van de Rijksbank, de centrale bank van nazi-Duitsland. De centrale bank had het goud - sieraden en kronen van de slachtoffers - van de SS gekocht. In totaal, aldus de historici, is de 750 kilo slechts een fractie ('minder dan 1 procent') van de hoeveelheden goud die zijn geroofd en waarvan het merendeel door de Rijksbank aan Zwitserse banken werd doorverkocht. Met de opbrengst financierden de nazi's hun oorlogsmachine.

In een verklaring betuigt de Deutsche Bank haar 'diepe spijt voor het aangedane onrecht'. De bank onderstreept dat zij zich 'ten volle bewust is van haar morele en ethische verantwoordelijkheid voor de zwartste bladzijde uit onze geschiedenis'. Of de bank de nabestaanden van de vermoorde joden alsnog schadeloos zal stellen, blijft onvermeld.

De met name genoemde Hermann Josef Abs was tijdens de oorlog verantwoordelijk voor de buitenlandse activiteiten van de Deutsche Bank. Van 1957 tot 1967 was hij bestuursvoorzitter. Dat de historici - onder wie de zoon van Hilmar Kopper, tot voor kort bestuursvoorzitter van de Deutsche Bank - het aannemelijk achten dat Abs op de hoogte was van de herkomst van het goud, betekent een postume beschadiging van zijn heroïsche imago.

Abs was tijdens zijn leven al een legende. Direct na de oorlog wist hij het vertrouwen te winnen van de Amerikanen en Britten en werd hij door president Truman ingeschakeld bij de wederopbouw van het verslagen Duitsland. In 1952 leidde hij de Duitse delegatie in Londen, waar de buitenlandse schulden van Duitsland (inclusief die van de DDR, die door de West-Duitse Bondsrepubliek niet werd erkend) zodanig werden 'weggestreept', dat het nieuwe Duitsland de kans kreeg overeind te krabbelen.

Abs geldt wegens deze verdiensten dan ook als een van de vaders van het Wirtschaftswunder. De 'Richelieu van het Europese bankwezen' kreeg in de jaren vijftig en zestig commissariaten in bijna alle bekende Duitse ondernemingen. Op het hoogtepunt van zijn macht was hij eerste commissaris bij bijna veertig bedrijven. Abs overleed kort na de Duitse vereniging.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden