Detectives, voor wie niet van voetbal houdt

Wat leren we over het genre als we ons onderdompelen in de detectivemaand?

The Five. Beeld KRO-NCRV

Het is vermoedelijk goed bedoeld, maar het klinkt behoorlijk omineus. 'Wie niet van voetbal houdt, kijkt de héle maand lang detectives', zegt de stem van NPO 2 bijna elk reclameblok. En als je óók niet van detectives houdt? Dan blijft er inderdaad niet bijster veel over, in deze sportzomer des doods.

Niet dat ik tot de detective-minachtende menssoort hoor. Zoals in elk genre zijn er goede en matige uitvoeringen. Ja, thrillers hebben vaak stereotiepe personages, cliffhangers, plotwendingen en eindigen met een mooie ronde ontknoping, betoogde misdaadschrijver René Appel laatst in een fijn stuk in de Volkskrant. Maar hetzelfde kan gelden voor romans die tot de grote literatuur worden gerekend.

Dus, wat leren we over het genre als we ons onderdompelen in de detectivemaand? Ten eerste dat KRO-NCRV een best gevarieerde dis voorschotelt: een langzaam historisch drama over de sociale protesten in Newcastle in 1969 (Inspector George Gently), een melige Franse serie over een vrouwelijke detective (Candice Renoir), een verslavend vermissingsverhaal over een groep vrienden die twintig jaar geleden een jongetje achterliet in het bos (The Five) en een kostuumdrama over een mollige priester die tot afschuw van de politie misdaden oplost (Father Brown). En nog een stuk of vier andere series.

Toegegeven, een aantal clichés blijft de kop opsteken. De norse oude inspector Gently en zijn jongere gevoelige partner Bacchus botsen precies zoals het hoort in de beste buddy-cop-films. En als de blonde moeder Candice Renoir na een verlof van tien jaar (de liefde, lang verhaal) terugkeert als teamleider, bieden de haantjes van de recherche flink wat weerstand.

Detectives staren nog steeds vaak en lang naar prikborden met de verdachten erop, maar goed, dat doen ze in The Wire en True Detective ook. Tijdens briefings kan rechercheur Danny in The Five, geschreven door bestsellerauteur Harlan Coben, niet alleen zijn collega's op de hoogte brengen van alle details van de zaak, maar vooral ook de kijker bijpraten. Op andere momenten praat hij tegen zichzelf of zijn notitieblok, dat werkt ook, qua expositie.

Het toeval speelt - nog meer dan in ander drama - een cruciale rol in detectives. Als Candice Renoir een escort ondervraagt, pakt ze een modetijdschrift uit de tas van de verdachte, ogenschijnlijk om nonchalant te bladeren. Maar door een ezelsoortje op de juiste pagina kan ze aantonen dat de jurk van de prostituee te duur is om te kloppen bij haar zielige verhaal: gesnapt.

Candice Renoir Beeld KRO-NCRV

The Five vraagt ook coulance van de kijker: rijdend door de stad spotten Danny en zijn partner uit het niets het gebouw dat op 'een omgekeerde paraplu' lijkt, dat beschreven werd door een meisje dat ontvoerd is geweest. Een meisje dat bovendien zomaar gevonden is op straat door vriend Slade, wiens opvangcentrum voor kansarme jongeren een haast onuitputtelijke bron van behulpzame getuigen blijkt.

Toch kan een spannend script zelfs de ongeloofwaardigste wendingen draaglijk maken. Ik weet nu al dat ik - ondanks kleine ergernissen - de ontknoping van The Five ga halen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden