Designweek ook ontdekt door Global Brands

Luxe mocht weer op de beurs van Milaan, maar design is ook definitief massaproduct geworden.

Atelier Robotiq, Milaan

Een zee van tulpen - serieus? De alledaagse snijbloemen detoneren nogal op de monumentale binnenplaats van stadspaleis Palazzo Francesco Turati in Milaan. De hele designwereld is tot zondag twee weken in Milaan neergestreken voor de Salone del Mobile, waar ruim tweeduizend ontwerpers en designlabels hun allernieuwste producten presenteren. In zo'n overgestyled decor vallen suffe Hollandse tulpen in een 17de-eeuwse stadspaleis nogal uit de toon. Maar effectief is het wel, want de 300 duizend bezoekers van de 'Salone' zien in één oogopslag dat het hier om Dutch design gaat.

Masterly heet de imposante presentatie van ruim 125 Nederlandse ontwerpers en meubelmerken. De nadruk ligt op ontwerpers met een 'meesterlijke' of ambachtelijke touch. Het drukbezochte Masterly wordt ondersteund door de overheid. Zo koppelt het Nederlandse consulaat Nederlandse individuele ontwerpers aan de Italiaanse industrie, die altijd op zoek is naar kekke producten. Dat ambachtelijkheid niet per se ouderwets hoeft te zijn, bewijst een hanglamp aan één lange carbondraad die door een robotarm om een mal wordt geweven.

Toch is het de vraag of dit soort fijnbesnaard design beklijft in het visuele geweld van deze designweek, dat inmiddels ook is ontdekt door de global brands. De afgelopen jaren rukten horloge- en automerken al op, nu is ook het Amerikaanse grootkapitaal vertegenwoordigd met eyecatchers als Airbnb, dat een Italiaanse eethuisje heeft omgebouwd tot een hipster-hangout vol zelfgebakken taartjes, organische koffie en gratis wifi. Veilingsite eBay heeft een gereedschapwinkel ingericht met vitrines vol hamers, zagen en ander gereedschap: design kun je ook zelf maken en verkopen op eBay, is de boodschap. Sportmerk Nike glorieert met een tot catwalk omgebouwde fabrieksruïne. Tien internationale topontwerpers, onder wie de Nederlandse Bertjan Pot, is gevraagd om een product te maken van het hightechmateriaal van Nike-gympen. Jammer, er is maar één doel: zoveel mogelijk Instagramlikes vergaren. Bij de entree staat alvast de aanbevolen hashtag op de muur, de uitgang is vanzelfsprekend door de Nike-shop.

Afspiegeling van de echte wereld

Deze tegenstelling, tussen multinationals en kleine zelfstandigen, is niet de enige op de beurs. Exclusieve en peperdure pronkstukken waren een tijdje uit de mode, maar nu de crisis is overgewaaid, pakt een New Yorkse kunstgalerie weer uit met vijftig glimmende stoelen van de Japanse ontwerpstudio Nendo. Ze worden ouderwets in beperkte oplage verkocht als waren het zeefdrukken van Warhol. Het Nederlandse duo Joost van Bleiswijk & Kiki van Eijk presenteert een bronzen ligbankje met de contouren van boomtakken en een opgeblazen schemerlamp van messing. Oogverblindend mooi allemaal, maar je kunt voor dat geld ook een complete designkeuken inrichten. Tegelijkertijd is design definitief een massaproduct geworden. Het nieuwe Italiaanse designlabel Qeeboo maakt stoelen en lampen van ontwerpers als Marcel Wanders en Richard Hutten bereikbaar door ze goedkoop van plastic te produceren.

De meubelbeurs in Milaan lijkt onbedoeld een afspiegeling van de echte wereld, die ook steeds verder verdeeld raakt tussen religieuze dogma's, local versus global en rijk versus arm. Het scherpste contrast in de design-wereld zit eigenlijk in een kritische of een positieve kijk op de toekomst. De Design Academy Eindhoven keert zich met een boerenerf met echte kippen af van alle technologische vooruitgang. Vloerkleden van paardenhaar en een speciaal melkservies, daar moeten we kennelijk heen.

Dan de Italiaanse architect Carlo Ratti, die met interieurgigant Vitra het meubel onderdeel maakt van het Internet of Things. Zijn experimentele zitbank is opgebouwd uit losse elementen die met handbewegingen kunnen veranderen in een ligstoel, loungeplek of kingsizebed. Of neem designmagazine Frame dat een expositie samenstelde met 'smart materials', die een sensitieve prikkeling bieden. Ook zijn er truien waarvan je zelf het patroon kunt ontwerpen en die je met een digitale breimachine kunt 'uitprinten'. Dit is innovatief design dat wél van betekenis kan zijn in de toekomst - en wellicht tegenstellingen tussen mensen kan verkleinen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden