Design als speelbal van lokaal chauvinisme

Iedereen heeft tegenwoordig overal een mening over. Dus ook over design. Zo kwam het dat NRC Handelsblad een wedstrijd uitschreef waarbij de lezers werden opgeroepen hun favoriete Nederlandse ontwerp te kiezen....

Ruim vijfduizend geldige stemmen werden uitgebracht en de winnaar was de Fokker F-27 Friendship, gevolgd door het bankbiljet van 50 gulden, de slaapbank BRO27 van Martin Visser, de Grote Bosatlas en de ANWB-paddestoel. Zoals bij alle verkiezingen van de Grootste Dit of de Beste Dat speelden niet-rationele overwegingen een rol. Zo trok de Bosatlas veel stemmen uit Groningen, waar de uitgever huist, en bleek bij veel Utrechters het NS-logo populair. Het winnende vliegtuigontwerp had veel aanhang in de omgeving van Schiphol; bewoners van Leerdam stemden massaal op het Gildeglas van Copier.

Design als speelbal van lokaal chauvinisme. Malicieus was het commentaar van H.J.A. Hofland in zijn eigen krant. Hij verbaasde zich over de kneuterigheid van de keuze: ‘Een klein vliegtuig voor de vriendschap, een bank voor een middagdutje, een bankbiljet van een bescheiden bedrag met mooie bloemen, een klein wegwijzertje. Met uitzondering van de wereldatlas is dit een ontzettend vriendelijke keuze, waaruit bescheidenheid, een weg van de grote wereld spreekt.’ Hofland sprak de vrees uit dat het wereldkampioenschap voetbal het volk dat zo houdt van ‘niet te groot’ in een uitzonderingstoestand zal brengen.

Bij de winkelketen Blokker zijn de voortekenen inmiddels zichtbaar. Schappen vol oranje spullen, bedoeld om de voetbalfanaat te plezieren. De cowboyhoed, de Hawaii-ketting en de toeters en de ratels kenden we al. Niet eerder zagen we de BIC-maxi-aansteker waarop de eerste regels van het Wilhelmus staan afgedrukt en het voetbal-nachtlampje waarbij de Blokker-folder benadrukt dat de nabijheid van een stopcontact onontbeerlijk is. Wie met de hele buurt op de stoep gaat zitten tv-kijken, kan niet zonder lichtsnoeren met voetballampjes (2,99 euro), oranje glitterspray, bandana’s en supportersvlaggen van een meter breed die minder dan twee euro doen. Sfeerverhogend, want oranje, is ook het afneembare opzetstuk dat Krups levert bij de beertender.

Op Duitse snelwegen kan men sneller traceren wie doorgaans ten onrechte de linkerbaan berijdt: zij met het wiebelende oranje NL-embleem op de motorkap. Medelijden bevangt je met de jongens en meisjes in de Chinese fabrieken die deze en nog veel andere meuk moesten produceren, zich afvragend welke razernij tien vlieguren verderop gaat losbarsten.

Leeuwenpakken à raison van 130 euro zijn inmiddels uitverkocht, maar hoofddeksels in de vorm van een gebraden kip zijn nog voorradig. Opblaasbare knotsen en hamers lopen eveneens als een trein. Ook de ‘oranje-fan’, een handventilator ‘in officiële KNVB-uitvoering’, is, wat in die kringen heet, een toppertje. En tevens het enige en daarmee beste design onder de WK-prullaria.

Hub. Hubben

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden